Từ kinh tế, hàng không, du lịch đến công nghiệp công nghệ cao, Việt Nam đang ngày càng trở thành đối tượng được truyền thông và dư luận Thái Lan quan tâm, so sánh. Đà tăng trưởng của Việt Nam trong thời gian gần đây, cùng những dấu hiệu chững lại của kinh tế Thái Lan, đang làm dấy lên nhiều cách nhìn khác nhau về tương quan giữa hai nước. Trong khi một bộ phận dư luận Thái Lan thừa nhận Việt Nam đang tiến nhanh, không ít ý kiến vẫn cho rằng khoảng cách chưa thể được thu hẹp chỉ bằng một vài chỉ số ngắn hạn. Đằng sau những lời khen, sự lo ngại và cả những tranh luận gay gắt là một bức tranh cạnh tranh phức tạp, trong đó vị thế của Việt Nam và Thái Lan đang có những thay đổi đáng chú ý.
VIỆT NAM TĂNG TỐC, THÁI LAN CHỊU "SỨC ÉP"?
Trong nhiều thập niên, Thái Lan là một trong những nền kinh tế nổi bật của Đông Nam Á. Nước này sở hữu ngành du lịch phát triển, nền công nghiệp ô tô lớn, cơ sở hạ tầng tương đối hoàn chỉnh và nhiều thương hiệu có vị thế quốc tế. Trong khi đó, Việt Nam nổi lên mạnh mẽ trong khoảng hơn một thập niên qua, dựa trên đà mở rộng sản xuất phục vụ xuất khẩu, thu hút vốn đầu tư nước ngoài và từng bước tham gia sâu hơn vào các chuỗi cung ứng toàn cầu, đặc biệt trong lĩnh vực điện tử và công nghiệp chế biến, chế tạo.
Sự thay đổi về tốc độ tăng trưởng đang khiến tương quan giữa hai nền kinh tế được nhìn nhận lại.
Theo số liệu của Cục Thống kê Việt Nam, GDP quý 2/2026 tăng 8,39% so với cùng kỳ năm trước, đưa tăng trưởng 6 tháng đầu năm lên 8,18%. Khu vực công nghiệp và xây dựng tăng 10,51%, trong khi khu vực dịch vụ tăng 7,87%.
Trong khi đó, GDP Thái Lan quý 2 tăng 1,9%, thấp hơn đáng kể mức tăng 2,8% của quý 2. Theo Reuters, tốc độ tăng trưởng của Thái Lan trong quý 2 đứng cuối nhóm các nền kinh tế lớn tại Đông Nam Á, trong khi Việt Nam dẫn đầu với mức tăng 8,39%.
Những con số này nhanh chóng trở thành chủ đề được truyền thông Thái Lan quan tâm.
Một số phân tích tại Thái Lan đặt câu hỏi liệu Việt Nam đang từng bước thu hẹp khoảng cách với nền kinh tế từng giữ vị thế nổi trội trong khu vực hay không. Dù ghi nhận đà tăng trưởng và sự vươn lên của Việt Nam ở nhiều lĩnh vực, các đánh giá cũng cho rằng còn quá sớm để nói về một sự đảo chiều hoàn toàn. Thái Lan vẫn có lợi thế đáng kể nhờ nền tảng kinh tế, công nghiệp, hạ tầng và du lịch được tích lũy qua nhiều thập niên.
HÀNG KHÔNG ĐỔI NGÔI, CÔNG NGHỆ LÀ CUỘC ĐUA DÀI
Một trong những chỉ dấu rõ nét cho đà mở rộng của thị trường hàng không Việt Nam là năng lực cung ứng ghế đang tăng mạnh, qua đó đưa Việt Nam vượt Thái Lan để vươn lên vị trí thứ hai tại Đông Nam Á.
Theo báo cáo phân tích hàng không tháng 8.2026 của OAG, Việt Nam đã vượt Thái Lan để trở thành thị trường hàng không lớn thứ 2 Đông Nam Á về lượng ghế cung ứng, chỉ sau Indonesia. Đáng chú ý hơn, Việt Nam cũng là thị trường có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất khu vực.
Cụ thể, số ghế cung ứng tại Việt Nam trong tháng 8 đạt 7,27 triệu, tăng 10% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là tháng thứ hai liên tiếp Việt Nam đứng thứ 2 Đông Nam Á, sau khi vượt qua Thái Lan từ tháng 7/2026.
OAG đánh giá sự gia tăng năng lực hàng không của Việt Nam phản ánh nhu cầu du lịch ngày càng tăng. Việt Nam có hệ thống sân bay lớn phục vụ hành khách trên khắp đất nước, trong khi các doanh nghiệp lữ hành thường đặt vé số lượng lớn với các hãng hàng không và phối hợp quảng bá để nhanh chóng lấp đầy chuyến bay.
Những con số này cho thấy quy mô nguồn cung của hàng không Việt Nam đang gia tăng đáng kể, trong bối cảnh nhu cầu di chuyển bằng đường hàng không tại khu vực Đông Nam Á tiếp tục mở rộng.
Đáng chú ý, sự thay đổi diễn ra trong bối cảnh toàn thị trường hàng không Đông Nam Á lại suy giảm. Tổng công suất của khu vực trong tháng 7 giảm 1,2%, xuống 50,4 triệu ghế. OAG cho rằng chi phí nhiên liệu tăng và những gián đoạn liên quan đến căng thẳng tại Trung Đông là một trong các yếu tố tác động đến hoạt động của các hãng bay. Vì vậy, việc Việt Nam vượt Thái Lan trong tháng 7 là một chỉ dấu đáng chú ý, nhưng chưa đủ để khẳng định cán cân hàng không đã thay đổi lâu dài.
Phản ứng từ phía người Thái cũng cho thấy hai cách nhìn khá khác nhau trước sự vươn lên của Việt Nam. Một số người cho rằng Việt Nam đang tăng tốc và việc hai nước lần lượt vượt qua nhau ở từng lĩnh vực là diễn biến bình thường trong một khu vực cạnh tranh ngày càng quyết liệt. “Có lúc họ vượt chúng ta, rồi cũng có lúc chúng ta vượt lại”, một bình luận được bản gốc ghi nhận, đồng thời cho rằng sự phát triển của các quốc gia Đông Nam Á nhìn chung là tín hiệu đáng mừng.
Dù vậy, không phải tất cả đều giữ tâm lý lạc quan. Một bộ phận ý kiến bày tỏ sự lo ngại trước tốc độ vươn lên của Việt Nam, cho rằng những thay đổi về thứ hạng đang đặt ra câu hỏi về năng lực cạnh tranh và vị thế của Thái Lan trong khu vực.
Một số bình luận cho rằng Thái Lan đang dần mất lợi thế vào tay Việt Nam khi dòng vốn đầu tư và hoạt động sản xuất có xu hướng dịch chuyển. Thậm chí, có ý kiến đặt ra kịch bản rằng nếu xu hướng này tiếp diễn, người Thái trong tương lai có thể phải sang Việt Nam tìm kiếm cơ hội việc làm.
Tuy nhiên, không ít ý kiến cho rằng cách so sánh này quá đơn giản. Theo họ, đà tăng trưởng của Việt Nam hiện được hỗ trợ bởi nhiều lợi thế như lực lượng lao động trẻ, chi phí cạnh tranh và làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng. Đồng thời, Việt Nam cũng đang phải đối mặt với những bài toán không nhỏ về năng lượng, hạ tầng và năng lực công nghệ.
Một bình luận khác được ghi lại trong tài liệu ví Việt Nam hiện nay với Thái Lan của vài chục năm trước, khi nền kinh tế nước này từng tăng tốc nhờ dòng vốn đầu tư và sự phát triển của ngành sản xuất. Từ đó, người viết đặt câu hỏi liệu Việt Nam có thể tránh được những chu kỳ khó khăn mà Thái Lan từng trải qua hay không.
Những tranh luận trái chiều này cho thấy điều đáng chú ý không chỉ nằm ở các con số, mà còn ở sự thay đổi trong cách người Thái nhìn về Việt Nam.
Nếu trước đây, hai nước thường được đặt lên bàn cân trong những câu chuyện như bóng đá hay du lịch, thì nay, phạm vi so sánh đã mở rộng sang những lĩnh vực có ý nghĩa kinh tế sâu sắc hơn, từ GDP, đầu tư, hàng không đến sản xuất điện tử, bán dẫn và nguồn nhân lực công nghệ.
Hàng không cho thấy sự thay đổi đang diễn ra, nhưng công nghiệp công nghệ cao mới có thể là nơi quyết định Việt Nam và Thái Lan sẽ đứng ở đâu trong cuộc cạnh tranh dài hạn.
Việt Nam đang từng bước dịch chuyển từ mô hình sản xuất, lắp ráp điện tử sang những công đoạn có giá trị gia tăng cao hơn. Trong chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn, Việt Nam đặt mục tiêu đến năm 2030 đào tạo ít nhất 50.000 nhân lực trình độ từ đại học trở lên cho lĩnh vực này.
Đây được xem là hướng đi nhằm tận dụng dòng vốn đầu tư quốc tế, đồng thời đón đầu quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu. Tuy nhiên, ngay cả những ý kiến đánh giá tích cực về Việt Nam cũng thừa nhận nước này vẫn còn những điểm nghẽn cần giải quyết.
Một số bình luận từ Thái Lan cảnh báo Việt Nam sẽ phải đối mặt với bài toán về điện và nước nếu muốn phát triển những ngành tiêu thụ nhiều năng lượng như bán dẫn, trung tâm dữ liệu và điện toán đám mây. Một ý kiến khác cho rằng Thái Lan vẫn có lợi thế về nguồn cung điện và do đó không nên bị đánh giá thấp trong cuộc đua công nghệ.
Tuy nhiên, tăng trưởng nhanh mới chỉ là một phần của câu chuyện. Để duy trì lợi thế trong dài hạn, một nền kinh tế không chỉ cần tốc độ tăng trưởng cao mà còn phải nâng cao năng suất, phát triển nguồn nhân lực, tăng năng lực đổi mới công nghệ, hoàn thiện hạ tầng và xây dựng một khu vực doanh nghiệp trong nước đủ sức cạnh tranh.
Đó cũng là những thách thức mà Thái Lan đang phải đối mặt khi tìm cách duy trì vị thế trong khu vực.
HAI NỀN KINH TẾ TRƯỚC CUỘC ĐUA DÀI HƠI
Một số ý kiến trên truyền thông và mạng xã hội Thái Lan cho rằng câu chuyện không nên được nhìn đơn thuần dưới góc độ Việt Nam đang “đánh bại” Thái Lan. Điều đáng quan tâm hơn là Thái Lan cần tự thay đổi và nâng cao năng lực cạnh tranh nếu không muốn những lợi thế tích lũy trong nhiều thập niên dần bị thu hẹp.
Theo một số bình luận, Việt Nam đang hưởng lợi từ môi trường sản xuất cạnh tranh và khả năng thu hút dòng vốn đầu tư mới, trong khi Thái Lan phải đối mặt với những thách thức ngày càng rõ về chính sách, già hóa dân số và tốc độ tăng trưởng.
Dù vậy, cũng có những ý kiến cho rằng chưa thể vội kết luận về sự thay đổi vị thế giữa hai nước. Thái Lan vẫn sở hữu nhiều lợi thế mà Việt Nam khó có thể thay thế trong một sớm một chiều, từ ngành công nghiệp ô tô, du lịch, cơ sở hạ tầng cho đến mạng lưới doanh nghiệp và hệ sinh thái sản xuất được xây dựng qua nhiều thập niên.
Một số ý kiến vì thế cho rằng không nên đánh giá vị thế của hai nền kinh tế chỉ dựa trên một vài chỉ số tăng trưởng trong ngắn hạn. Cuộc cạnh tranh sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào khả năng duy trì những lợi thế hiện có và tạo ra các động lực tăng trưởng mới trong những năm tới.
Trong lĩnh vực du lịch, sự thay đổi trong cảm nhận của du khách cũng được đưa vào cuộc tranh luận.
Việt Nam đón gần 21,2 triệu lượt khách quốc tế trong năm 2025, tăng 20,4% so với năm trước. Dù vậy, Thái Lan vẫn là một cường quốc du lịch của khu vực, với lợi thế lớn về thương hiệu, hệ thống dịch vụ và mạng lưới điểm đến được xây dựng trong nhiều năm.
Cũng có những ý kiến người Thái được ghi lại trong tài liệu cho thấy trải nghiệm của du khách tại Việt Nam đang thay đổi nhanh chóng. Họ nhận xét Việt Nam có mức giá cạnh tranh, chất lượng khách sạn ngày càng được cải thiện, các đô thị thay đổi nhanh và dịch vụ du lịch ngày càng tốt hơn. Thậm chí, có người cho rằng nếu Thái Lan không thay đổi, lợi thế du lịch vốn được duy trì trong nhiều năm có thể dần bị thu hẹp.
Song, những nhận xét này cần được nhìn nhận đúng với bản chất của chúng, đây là quan điểm cá nhân được đưa ra trên truyền thông hoặc mạng xã hội, chứ không phải kết luận chính thức về năng lực cạnh tranh của hai nền kinh tế.
Điều tương tự cũng có thể thấy trong bóng đá. Trong nhiều thập niên, Thái Lan từng giữ vị thế rất mạnh tại Đông Nam Á. Sau đó, Việt Nam vươn lên và trở thành một trong những đối thủ cạnh tranh trực tiếp của Thái Lan tại các giải đấu khu vực. Những cuộc đối đầu trên sân cỏ vì thế không chỉ mang ý nghĩa thể thao, mà còn phần nào phản ánh cách hai xã hội nhìn nhận vị thế của nhau. Tuy nhiên, bóng đá hay một tháng tăng trưởng của ngành hàng không không thể quyết định vị trí của một quốc gia trong khu vực.
Nhìn tổng thể, Việt Nam đang thu hẹp khoảng cách với Thái Lan trên ngày càng nhiều lĩnh vực, nhưng Thái Lan vẫn sở hữu những lợi thế đáng kể, đặc biệt ở những ngành đã được xây dựng trong nhiều thập niên.
Câu chuyện vì thế không chỉ nằm ở việc Việt Nam đã vượt Thái Lan hay chưa, mà ở chỗ hai nền kinh tế sẽ thay đổi như thế nào trong 10-20 năm tới.
Nếu Việt Nam duy trì được tốc độ tăng trưởng, tiếp tục thu hút đầu tư, nâng cấp năng lực sản xuất và phát triển nguồn nhân lực công nghệ, khoảng cách giữa hai nước có thể tiếp tục được rút ngắn. Trong khi đó, Thái Lan vẫn có dư địa để duy trì lợi thế nếu cải thiện năng suất, thúc đẩy các ngành công nghiệp mới, giữ sức hút của du lịch và giải quyết những vấn đề về dân số, đầu tư và tăng trưởng.
Nhìn vào những tranh luận tại Thái Lan, điều đáng chú ý không phải là Việt Nam đã thực sự vượt qua Thái Lan ở bao nhiêu lĩnh vực, mà là cách nhìn về Việt Nam đang thay đổi. Từ một đối thủ chủ yếu được nhắc đến trong bóng đá hay du lịch, Việt Nam ngày càng xuất hiện trong các cuộc thảo luận về đầu tư, công nghiệp, công nghệ và năng lực cạnh tranh kinh tế.
Đây cũng không phải cuộc đua có thể phân định thắng thua bằng một vài con số hay trong thời gian ngắn. Vị thế của Việt Nam và Thái Lan trong khu vực sẽ phụ thuộc vào khả năng nâng cao năng suất, phát triển công nghệ, xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao và thích ứng với những thay đổi của nền kinh tế trong nhiều năm tới.