Không còn là một thị trường ngách xa lạ, chuyên cơ thương gia đang dần trở thành một mảnh ghép đáng chú ý của hàng không Việt Nam. Dù quy mô đội bay vẫn còn khiêm tốn so với các thị trường lớn, sự hiện diện ngày càng nhiều của những chuyên cơ cao cấp đang cho thấy nhu cầu về hành trình riêng tư, linh hoạt và tiện nghi ngày một rõ nét
16 TÀU BAY THƯƠNG GIA ĐANG VẬN HÀNH TẠI VIỆT NAM
Theo báo cáo Business Jet Fleet Report - YE 2025 Asia-Pacific của Asian Sky Group (Báo cáo về đội bay máy bay phản lực thương mại, năm 2025 khu vực Châu Á - Thái Bình Dương do Asian Sky Group thực hiện - ASG), công bố trong quý 2/2026, cho thấy Việt Nam là thị trường có tốc độ tăng trưởng đội máy bay thương gia nhanh nhất khu vực châu Á - Thái Bình Dương trong năm 2025: từ 9 lên 15 chiếc, tương đương mức tăng 66,7%.
Mức tăng ấn tượng này cần được đặt trong bối cảnh nền so sánh rất thấp. Tính theo số lượng tuyệt đối, Ấn Độ mới là thị trường bổ sung nhiều máy bay nhất (thêm 20 chiếc, lên 188 chiếc), còn toàn khu vực có 1.168 chiếc, tăng 1,5%. Dù vậy, Việt Nam vẫn là điểm sáng của Đông Nam Á.
Trong 6 chiếc tăng thêm của Việt Nam, có 3 chiếc mới được giao, một chiếc được bổ sung từ thị trường máy bay đã qua sử dụng và 2 chiếc được chuyển về từ các thị trường khác trong khu vực; không có chiếc nào rời khỏi đội bay.
ASG thống kê theo nơi máy bay đặt căn cứ khai thác chứ không theo quốc tịch chủ sở hữu. Cụ thể, trong 15 chiếc, khoảng 80% mang đăng ký Việt Nam, số còn lại đăng ký tại Mỹ hoặc các vùng lãnh thổ khác. Số máy bay thương gia mang số hiệu VN- đã tăng từ 8 lên 12 chiếc trong năm 2025.
Tính đến cuối năm 2025, Gulfstream là nhà sản xuất có nhiều máy bay thương gia nhất tại Việt Nam với 7 chiếc, nhỉnh hơn Dassault (6 chiếc); Bombardier và Embraer mỗi hãng có một chiếc. Riêng trong năm 2025, Việt Nam nhận hai chiếc G700 mới.
Cơ cấu đội bay này cho thấy phân khúc chuyên cơ tại Việt Nam không chỉ phục vụ nhu cầu di chuyển giữa các địa phương trong nước mà còn hướng đến những hành trình quốc tế dài ngày.
G700 là một trong những dòng máy bay thương gia cao cấp của Gulfstream, nhà sản xuất chuyên cơ có lịch sử hơn 60 năm. Gulfstream G700 được giới thiệu năm 2019 và nhận chứng nhận của Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) vào tháng 3/2024, trước khi bắt đầu được bàn giao cho khách hàng.
Gulfstream G700 gây chú ý bởi tầm bay hơn 14.000km và được định vị ở phân khúc đặc biệt của hàng không thương gia.
Theo trang BlackJet, Gulfstream G700 có giá niêm yết 79 triệu USD (tính đến quý 2/2025).
Tổng vốn đầu tư để mua và vận hành một chiếc Gulfstream G700 thường trên 100 triệu USD.
Phần lớn máy bay thương gia của Việt Nam thuộc nhóm máy bay tầm xa và cỡ lớn. Theo số liệu của ASG cuối năm 2025, máy bay tầm xa chiếm 13/15 chiếc, trong đó có 5 Falcon 8X, 4 G650ER, 2 G700, 1 chiếc G650 và 1 máy bay Bombardier. 2 chiếc còn lại gồm Legacy 600 và Falcon 2000S.
Bên cạnh đó, một thông tin khác cho thấy thị trường có thể tiếp tục tăng trong năm 2026. Tại sự kiện giới thiệu Falcon 10X ở Hà Nội ngày 9/7, ông Carlos Brana, Phó chủ tịch điều hành mảng máy bay dân dụng của Dassault Aviation, cho biết 16 máy bay thương gia đang được khai thác tại Việt Nam.
NỘI THẤT BÊN TRONG CỦA CHUYÊN CƠ THƯƠNG GIA
Bên trong những chiếc chuyên cơ thương gia được thiết kế giống một căn hộ hạng sang thu nhỏ, với phòng khách, khu vực ăn uống, không gian làm việc và cả phòng ngủ.
Những hàng ghế dày đặc của máy bay thương mại được thay thế bằng các cụm ghế sofa, bàn ăn và những khu vực chức năng được phân chia tương đối rõ ràng.
Trên những mẫu máy bay cỡ lớn như Gulfstream G700, cabin có thể được chia thành tối đa năm khu vực sinh hoạt. Tùy cấu hình, hành khách có thể có khu vực tiếp khách, khu vực ăn uống, không gian làm việc và khu vực nghỉ ngơi. Cabin cao khoảng 1,91 m và rộng gần 2,5 m, tạo đủ khoảng không để hành khách có thể di chuyển giữa các khu vực mà không phải bó mình trong một hàng ghế cố định.
Với những cấu hình cao cấp, khu vực cuối cabin còn có thể được bố trí thành Grand Suite, bao gồm không gian nghỉ ngơi và phòng tắm có vòi sen.
Phía sau khu vực hành khách thường là galley, hay khu vực bếp, nơi chuẩn bị và bảo quản đồ ăn, thức uống. Trên các chuyên cơ cỡ lớn, galley được thiết kế đủ rộng để phục vụ những chuyến bay kéo dài nhiều giờ. Một số cấu hình còn có khu vực phục vụ đồ uống hoặc bar, tiếp tục kéo khoảng cách giữa chuyên cơ và máy bay thương mại ngày càng xa.
Trên những chuyến bay đường dài, khả năng nghỉ ngơi là một trong những yếu tố quan trọng nhất của thiết kế chuyên cơ. Những mẫu máy bay như Gulfstream G650ER, G700 hay Dassault Falcon 8X được phát triển để thực hiện các hành trình kéo dài nhiều giờ, thậm chí xuyên lục địa. Vì vậy, việc ngủ trên máy bay không phải một tiện ích bổ sung mà đã trở thành một phần của bài toán thiết kế cabin.
Ghế có thể ngả sâu hoặc chuyển thành giường, trong khi những cấu hình cao cấp có thể dành riêng một khu vực cho việc ngủ. Với G700, nhà sản xuất cho phép bố trí cabin với các khu vực nghỉ ngơi chuyên biệt và tối đa 13 chỗ ngủ, tùy cấu hình nội thất.
Khi hệ thống đèn cabin được điều chỉnh sang chế độ ban đêm, không gian vốn là phòng khách và phòng làm việc có thể chuyển thành một khu vực nghỉ ngơi yên tĩnh. Ánh sáng được hạ xuống, ghế chuyển sang tư thế thư giãn, rèm cửa được kéo lại và cabin vốn nhộn nhịp trở thành một không gian gần như tách biệt với thế giới bên ngoài.
Trên G650ER, cabin cũng có thể được chia thành nhiều khu vực sinh hoạt, với các cụm ghế, sofa và bàn ăn được sắp xếp theo nhu cầu của chủ sở hữu. Máy bay có thể chở tới 19 hành khách và bố trí chỗ ngủ cho tối đa 10 người, tùy cấu hình. Đây là cách Gulfstream biến một chiếc máy bay tầm xa thành một không gian có thể vừa làm việc vừa nghỉ ngơi trong suốt hành trình.