Một chiếc smartphone ngày nay hoàn toàn có thể tạo ra những thước phim đẹp và chuyên nghiệp mà không cần đến thiết bị quay phim cồng kềnh hay kỹ thuật quá phức tạp.
Để tận dụng tốt khả năng của camera trên điện thoại, cách quay, lựa chọn góc máy, ánh sáng, âm thanh và khâu chỉnh sửa đều đóng vai trò quan trọng.
Dưới đây là những mẹo hữu ích cần ghi nhớ khi thực hiện các video cá nhân, dù là ghi lại một bữa tiệc ngày lễ, hành trình khám phá những vùng đất mới trong kỳ nghỉ hay đơn giản chỉ là những buổi tụ tập, trò chuyện và thưởng thức đồ uống cùng bạn bè.
XÁC ĐỊNH CÂU CHUYỆN VÀ CÁCH QUAY
Trước khi bắt đầu quay, nên dành một chút thời gian để xác định video sẽ tập trung vào điều gì. Thay vì ghi lại tất cả mọi thứ diễn ra trong suốt kỳ nghỉ hay những buổi gia đình sum họp, có thể chọn một chủ đề cụ thể hơn, chẳng hạn như những trò chơi mọi người cùng tham gia hoặc khoảnh khắc cả nhà mở quà.
Một câu chuyện có trọng tâm, dù đơn giản, sẽ giúp việc quay phim trở nên dễ dàng hơn vì có thể hình dung trước những cảnh cần thiết. Nhờ đó, quá trình quay và biên tập cũng gọn gàng hơn, tránh tình trạng phải ngồi xem lại hàng giờ cảnh quay chỉ để tìm những đoạn thực sự đáng giữ.
Với những chuyến du lịch, các sự kiện thường diễn ra theo một trình tự tự nhiên nên việc ghi lại hành trình cũng tương đối dễ dàng. Tuy nhiên, thay vì quay liên tục mọi hoạt động, vẫn nên chọn lọc những khoảnh khắc đáng nhớ và sắp xếp chúng thành một câu chuyện có ý nghĩa.
Việc chỉ tập trung vào một chủ đề cụ thể giúp xác định rõ cần quay những cảnh nào và sắp xếp chúng theo thứ tự ra sao. Thậm chí, một storyboard đơn giản cũng có thể được phác thảo trước để hình dung cách các cảnh sẽ nối tiếp nhau. Không nhất thiết phải chuẩn bị kỹ lưỡng đến mức đó nhưng việc có sẵn một ý tưởng tổng thể trong đầu sẽ giúp quá trình quay diễn ra thuận lợi và có định hướng hơn.
Khi quay video, rất dễ rơi vào thói quen ghi lại một cảnh quá lâu. Thế nhưng khi xem lại, những cảnh như vậy thường nhanh chóng trở nên nhàm chán vì không có nhiều diễn biến đáng chú ý.
Thay vì quay kéo dài, mỗi đoạn clip chỉ nên duy trì khoảng 15 – 20 giây. Khoảng thời gian này thực tế lâu hơn tưởng tượng khi xem lại, và việc kết hợp nhiều đoạn quay ngắn sẽ giúp video có nhịp điệu tự nhiên, hấp dẫn và chuyên nghiệp hơn.
Chẳng hạn, trong một chuyến đi bộ trên cung đường núi có phong cảnh đẹp, không nhất thiết phải bật camera suốt cả hành trình. Có thể quay khoảng 20 giây sau mỗi 5 – 10 phút hoặc chỉ ghi hình tại những điểm có khung cảnh đặc biệt ấn tượng. Cách này vừa giúp tiết kiệm dung lượng lưu trữ, vừa tạo ra một video cô đọng hơn.
Tuy nhiên, những khoảnh khắc thú vị, bất ngờ hay hài hước lại không thể lên kế hoạch trước, vì vậy camera vẫn nên luôn sẵn sàng. Chính những khoảnh khắc đời thường và mang tính cá nhân như vậy thường trở thành phần đáng nhớ nhất khi xem lại video sau nhiều năm.
THIẾT LẬP ĐIỆN THOẠI VÀ GIỮ MÁY ỔN ĐỊNH
Hầu hết smartphone hiện nay đều có khả năng quay video với chất lượng rất tốt, nhưng trước khi bắt đầu vẫn nên kiểm tra các thiết lập để đảm bảo mọi thứ đã sẵn sàng.
Độ phân giải có thể lựa chọn tùy theo nhu cầu, Full HD (1080p) là một điểm khởi đầu hợp lý. Chất lượng hình ảnh ở mức này vẫn đủ đẹp trong khi dung lượng tệp không quá lớn, đặc biệt hữu ích khi cần quay nhiều cảnh trong những chuyến du lịch dài ngày.
Nếu điện thoại hỗ trợ, có thể nâng lên 4K để có hình ảnh sắc nét hơn. Ngược lại, với những thiết bị cũ có khả năng xử lý hậu kỳ hạn chế, giảm xuống 720p cũng là một lựa chọn phù hợp.
Dung lượng lưu trữ cũng là vấn đề cần đặc biệt lưu ý, nhất là trong những chuyến đi dài ngày. Không gì đáng tiếc hơn việc bộ nhớ đã đầy chỉ sau vài ngày đầu và không còn đủ chỗ để ghi lại những khoảnh khắc còn lại của chuyến đi. Vì vậy nên chuẩn bị sẵn dung lượng thoải mái để có thể lưu trữ các thước phim.
Bên cạnh đó, một trong những yếu tố dễ làm giảm chất lượng video nhất chính là những cảnh quay bị rung do cầm điện thoại bằng tay. Nếu smartphone có chế độ chống rung khi quay video, nên bật tính năng này để hình ảnh ổn định hơn.
Trong trường hợp điện thoại không có khả năng chống rung hiệu quả, một chiếc tripod nhỏ sẽ là giải pháp đơn giản để giữ khung hình chắc chắn. Tripod cũng giúp người quay không phải liên tục cầm điện thoại, nhờ đó vẫn có thể xuất hiện trong khung hình và tham gia vào các hoạt động đang diễn ra.
Một lựa chọn khác là sử dụng gimbal di động nhỏ. Thiết bị này giúp duy trì sự ổn định của khung hình ngay cả khi đang vừa đi vừa quay, hạn chế đáng kể hiện tượng rung lắc.
Gậy selfie tích hợp cũng giúp việc tự quay trở nên dễ dàng hơn, đồng thời mở ra nhiều góc máy thú vị mà cách cầm điện thoại thông thường khó thực hiện được.
TẠO CHẤT ĐIỆN ẢNH CHO VIDEO
Một trong những cách đơn giản nhưng hiệu quả để tăng chất điện ảnh cho video là thử nghiệm với nhiều góc quay khác nhau. Chỉ một thay đổi nhỏ về vị trí máy cũng có thể khiến một khoảnh khắc quen thuộc trở nên sinh động hơn rất nhiều.
Không có giới hạn nào cho việc thử nghiệm góc máy, vì vậy hãy mạnh dạn thay đổi cách tiếp cận và tìm kiếm những góc nhìn mới. Với những cảnh quan trọng, có thể quay cùng một hành động từ nhiều góc khác nhau hoặc đặt thêm một chiếc điện thoại hay camera dự phòng để ghi lại một góc máy khác. Sau đó, các cảnh quay có thể được kết hợp trong quá trình dựng để tạo ra nhịp điệu và chiều sâu cho video.
Âm thanh là yếu tố thường bị xem nhẹ khi quay video bằng điện thoại nhưng lại có ảnh hưởng rất lớn đến chất lượng của thành phẩm. Nếu video có cảnh mọi người nói chuyện trước camera, giọng nói cần được ghi lại rõ ràng và hạn chế tối đa tiếng ồn xung quanh, đặc biệt là tiếng gió.
Để có chất lượng âm thanh tốt hơn, có thể sử dụng một microphone ngoài. Thiết bị này có thể kết nối với điện thoại thông qua bộ chuyển đổi và giúp cải thiện đáng kể độ rõ của âm thanh.
Ngay cả khi không muốn đầu tư thêm thiết bị, vẫn có nhiều cách đơn giản để cải thiện chất lượng thu âm. Tắt hoặc giảm âm lượng nhạc nền, đóng cửa để hạn chế tiếng ồn từ các thiết bị xung quanh hay lựa chọn vị trí yên tĩnh hơn đều có thể tạo ra khác biệt rõ rệt.
Khi quay ngoài trời, gió thường là một trong những nguyên nhân lớn nhất khiến âm thanh bị nhiễu. Không phải lúc nào cũng có thể loại bỏ hoàn toàn tiếng gió nhưng việc quay lưng về phía hướng gió hoặc tạo một vật chắn giữa gió và điện thoại có thể giúp giảm đáng kể tiếng ù và tiếng rít. Nếu sử dụng microphone ngoài, một lớp mút hoặc bông chắn gió mềm cũng sẽ phát huy hiệu quả trong việc hạn chế tạp âm này.
Bên cạnh âm thanh, ánh sáng cũng đóng vai trò quan trọng không kém. Khi quay trong nhà, đặc biệt ở những không gian thiếu sáng, việc bổ sung một nguồn sáng riêng sẽ giúp chủ thể rõ nét hơn và khiến hình ảnh trông đẹp mắt hơn.
Đèn LED là một lựa chọn linh hoạt, trong đó đèn dạng thanh đặc biệt phù hợp cho quay video nhờ thiết kế nhỏ gọn, dễ cầm tay và khả năng tạo ra nhiều màu sắc khác nhau.
Nhờ đó, ánh sáng không chỉ giúp cải thiện chất lượng hình ảnh mà còn mở ra nhiều cách sáng tạo hơn trong việc tạo không khí và phong cách cho từng cảnh quay.
Ngoài ra, hầu hết smartphone hiện nay đều được trang bị chế độ quay chuyển động chậm (slow motion) và time-lapse. Nếu sử dụng đúng lúc, cả hai đều có thể trở thành những công cụ hữu ích để video trở nên sinh động và có chất điện ảnh hơn.
Về cơ bản, slow motion phù hợp với những hành động diễn ra nhanh và cần nhấn mạnh chuyển động. Những mẫu iPhone đời mới còn hỗ trợ quay slow motion ở độ phân giải 4K, giúp các cảnh quay chậm giữ được độ chi tiết và chất lượng hình ảnh tốt hơn.
Trong khi đó, time-lapse thích hợp để rút ngắn những sự kiện kéo dài thành một đoạn video ngắn. Trong những chuyến du lịch, cảnh mặt trời lặn cũng là một chủ đề lý tưởng để thử nghiệm với time-lapse, đặc biệt khi địa điểm có khung cảnh đẹp và tầm nhìn rộng.
CHỈNH SỬA VIDEO
Sau khi hoàn tất việc quay, bước tiếp theo là chọn lọc và ghép các đoạn phim thành một video hoàn chỉnh. Đây thường là công đoạn khó nhất, đặc biệt với những người chưa có nhiều kinh nghiệm làm video. Tuy nhiên, hiện nay có khá nhiều công cụ giúp quá trình này trở nên đơn giản hơn, ngay cả với người mới bắt đầu.
Một số smartphone, trong đó có iPhone và các mẫu Samsung Galaxy đời mới, được tích hợp sẵn công cụ tự động tạo video. Chỉ cần chọn những đoạn clip muốn sử dụng, điện thoại có thể tự động ghép chúng thành một bộ phim với nhạc nền và hiệu ứng chuyển cảnh.
Thành phẩm có thể chưa thật sự tinh tế hay mang đậm dấu ấn cá nhân nhưng đây vẫn là lựa chọn rất tiện lợi cho những ai mới làm quen với việc chỉnh sửa video và chỉ cần nhanh chóng tạo một video đơn giản để chia sẻ với gia đình hoặc bạn bè. Những video được tạo theo cách này đôi khi cũng trở thành những kỷ niệm thú vị để xem lại nhiều năm sau.
Nếu muốn kiểm soát nhiều hơn đối với quá trình dựng phim, có thể sử dụng các phần mềm chuyên nghiệp như DaVinci Resolve của Blackmagic. Phần mềm này được cung cấp miễn phí trên iPad, cũng như trên Mac và PC, trong khi một số tính năng nâng cao yêu cầu nâng cấp lên phiên bản trả phí.
DaVinci Resolve là một công cụ chỉnh sửa video toàn diện, được sử dụng rộng rãi trong ngành sản xuất nội dung chuyên nghiệp và đặc biệt nổi tiếng với khả năng xử lý, chỉnh màu hình ảnh.
Với nhu cầu đơn giản hơn, Quik của GoPro cũng là một lựa chọn đáng cân nhắc. Ứng dụng này miễn phí và cho phép đưa nhiều đoạn video vào cùng một dự án, sau đó tự động ghép chúng thành một bộ phim hoàn chỉnh.
Người dùng iPhone cũng có thể sử dụng miễn phí iMovie của Apple. Đây là một trình chỉnh sửa video rất dễ làm quen, cung cấp nhiều mẫu dựng và phong cách có sẵn, phù hợp với những video gia đình hoặc các dự án không quá phức tạp.
Adobe Premiere Rush cũng là một lựa chọn dành cho thiết bị di động với nhiều công cụ chỉnh sửa hơn và giao diện được thiết kế để thuận tiện khi sử dụng trên điện thoại hoặc máy tính bảng. Ứng dụng có mức phí 10 USD mỗi tháng, vì vậy sẽ phù hợp hơn với những người có ý định làm video thường xuyên hoặc muốn đầu tư nghiêm túc hơn vào việc chỉnh sửa và sản xuất nội dung.