Sáng 14/10, Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xuất nhập khẩu Việt Nam (Eximbank - mã chứng khoán: EIB) tổ chức Đại hội đồng cổ đông bất thường với hai nội dung trọng tâm là điều chỉnh quy định về sở hữu cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài và kiện toàn nhân sự Hội đồng quản trị.
Tại đại hội, cổ đông thông qua việc bãi bỏ quy định giới hạn tỷ lệ sở hữu cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài ở mức 6% vốn điều lệ trong điều lệ và nghị quyết Đại hội đồng cổ đông thường niên ngày 29/4/2025 của ngân hàng.
Theo phương án được thông qua, tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài sẽ thực hiện theo quy định của Luật Các tổ chức tín dụng, thay vì duy trì mức trần riêng 6% như trước đây.
Theo Chủ tịch Eximbank Nguyễn Lê Quốc Anh, việc thay đổi quy định về tỷ lệ sở hữu nước ngoài là điều kiện cần theo yêu cầu của Ngân hàng Nhà nước. Ông cho rằng, điều chỉnh này có thể tác động tích cực đến định giá ngân hàng, qua đó góp phần nâng cao giá trị cổ phiếu.
"Tuy nhiên, việc bỏ trần 6% trong điều lệ không đồng nghĩa nhà đầu tư nước ngoài được tự do sở hữu cổ phần không giới hạn. Tỷ lệ sở hữu thực tế vẫn phải tuân thủ các giới hạn theo quy định pháp luật hiện hành", ông Quốc Anh nhấn mạnh.
Trên thị trường, việc bỏ giới hạn sở hữu nước ngoài ở mức 6% được giới quan sát đặt ra câu hỏi về định hướng cơ cấu cổ đông của Eximbank trong giai đoạn tới. Đặc biệt là khi ngân hàng từng dành dư địa sở hữu cho các đối tác chiến lược tiềm năng.
Cụ thể, tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2025, theo tính toán được lãnh đạo ngân hàng này đưa ra, một đối tác chiến lược có thể nắm khoảng 15% vốn điều lệ, một cổ đông lớn khoảng 5% và một đối tác khác khoảng 4%. Tổng tỷ lệ sở hữu dự kiến dành cho các nhóm nhà đầu tư này lên tới 24% vốn điều lệ.
Trên cơ sở đó, Eximbank đã lựa chọn giới hạn tỷ lệ sở hữu nước ngoài ở mức 6% như đã biết, tương ứng phần còn lại trong tổng tỷ lệ 30% được đề cập tại thời điểm đó, nhằm dành dư địa cho các đối tác chiến lược tiềm năng. Cách tiếp cận này cho thấy bài toán quản lý room ngoại của ngân hàng không chỉ liên quan đến giao dịch cổ phiếu trên thị trường, mà còn gắn với định hướng thu hút nguồn lực và sắp xếp cơ cấu cổ đông dài hạn.
Tuy nhiên, việc duy trì giới hạn thấp cũng thu hẹp khả năng tham gia của nhà đầu tư nước ngoài vào cổ phiếu EIB. Khi quy định nội bộ về mức trần 6% được bãi bỏ, dư địa tiếp cận cổ phiếu của nhà đầu tư quốc tế về nguyên tắc có thể được mở rộng, đồng thời tạo thêm điều kiện để ngân hàng xem xét các phương án hợp tác vốn trong tương lai. Dù vậy, khả năng sở hữu thực tế vẫn phụ thuộc vào giới hạn pháp lý áp dụng và tình hình phân bổ room ngoại tại từng thời điểm.
Thật ra, câu chuyện tìm kiếm đối tác chiến lược nước ngoài không mới với Eximbank. Ngân hàng từng có sự đồng hành của Sumitomo Mitsui Banking Corporation (SMBC), một trong những tập đoàn ngân hàng lớn của Nhật Bản. Theo các thông tin đã công bố, SMBC nắm khoảng 15% cổ phần Eximbank trong khuôn khổ quan hệ hợp tác chiến lược được thiết lập từ năm 2007.
Hai bên chấm dứt quan hệ hợp tác chiến lược vào năm 2022, sau đó SMBC từng bước thoái vốn. Tháng 1/2023, ngân hàng Nhật Bản bán gần 133 triệu cổ phiếu EIB, giảm tỷ lệ sở hữu từ khoảng 15,07% xuống 4,27% và không còn là cổ đông lớn.
Tiền lệ này cho thấy việc mở rộng room ngoại mới chỉ là một điều kiện thuận lợi về mặt cơ chế. Khả năng thu hút nhà đầu tư chiến lược còn phụ thuộc vào định giá, phương án hợp tác và lợi ích dài hạn mà các bên có thể đạt được.
Với Eximbank, tác động của quyết định bỏ trần 6% vì vậy sẽ cần được đánh giá thêm qua diễn biến cơ cấu cổ đông và các thỏa thuận đầu tư cụ thể trong thời gian tới.
Quay lại với đại hội lần này, cùng với nội dung sửa đổi điều lệ, Eximbank cũng thông qua việc điều chỉnh số lượng thành viên Hội đồng quản trị nhiệm kỳ VIII (2025–2030) từ 7 lên 8 người và bầu bổ sung bà Phạm Thị Huyền Trang, Tổng giám đốc Eximbank.
Động thái này đánh dấu việc bà Trang trở lại Hội đồng quản trị sau gần ba tháng rời vị trí Chủ tịch. Trước đó, bà Trang từng được bầu làm Chủ tịch Eximbank vào tháng 12/2025, trước khi chuyển giao vị trí này cho ông Nguyễn Lê Quốc Anh vào tháng 7/2026.
Bà Trang có hơn 20 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng, quản trị doanh nghiệp và chiến lược. Trước khi gia nhập Eximbank, bà từng đảm nhiệm nhiều vị trí quản lý tại VietinBank, đồng thời có kinh nghiệm tại doanh nghiệp và tổ chức tài chính khác.
Việc bổ sung nhân sự diễn ra trong bối cảnh Eximbank liên tục điều chỉnh cơ cấu quản trị cấp cao trong năm 2026. Trước đó, tại Đại hội đồng cổ đông bất thường ngày 24/7, ngân hàng đã thông qua các nội dung về quản trị và nhân sự, đồng thời bầu ông Nguyễn Lê Quốc Anh giữ chức Chủ tịch.
Theo ông Nguyễn Lê Quốc Anh, Hội đồng quản trị tập trung vào định hướng chiến lược, xây dựng văn hóa tổ chức và củng cố hệ thống quản trị. Trước những băn khoăn của cổ đông về việc nhiều thành viên hội đồng quản trị là người nước ngoài, ông cho biết, các thành viên có kinh nghiệm lâu năm trong lĩnh vực ngân hàng và tài chính, qua đó có thể đóng góp vào việc định hướng hoạt động và quản trị rủi ro.
Với hai quyết định được thông qua tại đại hội ngày 14/10, Eximbank vừa điều chỉnh khuôn khổ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài, vừa tiếp tục kiện toàn bộ máy quản trị. Tác động thực tế của các thay đổi này sẽ phụ thuộc vào việc triển khai, mức độ tuân thủ quy định pháp luật và khả năng chuyển hóa năng lực quản trị thành hiệu quả hoạt động kinh doanh trong thời gian tới.