Khởi đầu cho xu hướng này trong năm nay là Trung Nguyên Legend, thương hiệu gắn liền với khái niệm “cà phê năng lượng”.
Ngày 10/3, tập đoàn đã tổ chức lễ động thổ nhà máy chế biến mới tại Cụm công nghiệp Tân An 2, thành phố Buôn Ma Thuột.
Dự án có tổng vốn đầu tư hơn 2.000 tỷ đồng, được chia làm hai giai đoạn, với giai đoạn đầu gần 1.000 tỷ đồng. Được biết, nhà máy này được giới thiệu là trang bị hệ thống công nghệ hàng đầu đến từ Đức và Ý. Đây cũng là nhà máy thứ năm trong chuỗi nhà máy của tập đoàn và là nhà máy thứ hai đặt tại Buôn Ma Thuột.
Không chỉ có Trung Nguyên, một cái tên quen thuộc khác là Highlands Coffee cũng nhanh chóng nhập cuộc. Ngày 16/4, Highlands chính thức khánh thành Nhà máy Rang xay cà phê tại Cái Mép, Bà Rịa – Vũng Tàu. Với tổng vốn đầu tư 500 tỷ đồng và công suất thiết kế lên đến 75.000 tấn mỗi năm, nhà máy có diện tích gần 24.000m². Đây là bước đi quan trọng nhằm củng cố hệ thống cung ứng và mở rộng ảnh hưởng của thương hiệu này trên thị trường quốc tế.
Cuộc đua đầu tư vào chế biến sâu còn có sự tham gia của những doanh nghiệp xuất khẩu lớn. Phúc Sinh – công ty chuyên về cà phê và hồ tiêu, đang lên kế hoạch khởi công một nhà máy trị giá 500 tỷ đồng, dự kiến sẽ hoàn thành vào năm 2026. Động thái này cho thấy ngay cả những doanh nghiệp vốn tập trung vào xuất khẩu thô cũng bắt đầu chuyển hướng sang chế biến nhằm gia tăng giá trị sản phẩm.
Với lợi thế là nhà đầu tư nước ngoài (FDI) lớn nhất trong ngành cà phê, Nestlé tiếp tục củng cố vị thế bằng việc được Đồng Nai chấp thuận tăng thêm gần 2.000 tỷ đồng vốn đầu tư cho nhà máy Trị An trong giai đoạn 2024-2025.
Tổng vốn đầu tư hiện tại của nhà máy đã vượt mốc 4.300 tỷ đồng, góp phần nâng tổng vốn của Nestlé tại Việt Nam lên gần 20.200 tỷ đồng. Sản phẩm từ nhà máy không chỉ phục vụ thị trường trong nước mà còn xuất khẩu sang hơn 35 quốc gia, trong đó có những thị trường khó tính như Mỹ, Nhật Bản và EU.
Sự bùng nổ đầu tư không nằm ngoài bối cảnh xuất khẩu cà phê của Việt Nam đang chứng kiến những con số kỷ lục. Theo thống kê từ Cục Hải quan, chỉ trong nửa đầu tháng 4, Việt Nam đã xuất khẩu hơn 83.500 tấn cà phê, thu về gần 483 triệu USD.
Mặc dù khối lượng giảm nhẹ, giá trị lại tăng mạnh nhờ giá xuất khẩu bình quân đạt 5.685 USD/tấn, mức tăng gần 70% so với cùng kỳ năm trước. Tính từ đầu năm đến giữa tháng 4, Việt Nam đã xuất khẩu tổng cộng 581.000 tấn, thu về 3,3 tỷ USD, giảm 13,5% về lượng nhưng tăng gần 47% về giá trị.
Những con số này đã tạo thêm động lực cho chính sách nâng cao giá trị gia tăng ngành cà phê. Theo đề án phát triển cây công nghiệp chủ lực đến năm 2030 do Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đề xuất, Việt Nam đặt mục tiêu tăng tỷ trọng cà phê chế biến lên 25% tổng kim ngạch xuất khẩu, so với mức 15% hiện nay. Đồng thời, mục tiêu xuất khẩu 6 tỷ USD vào năm 2030 không còn quá xa vời trong bối cảnh các nhà máy chế biến hiện đại liên tục được đầu tư và mở rộng.
Với kim ngạch xuất khẩu đạt 5,48 tỷ USD trong năm 2024, Việt Nam tiếp tục giữ vững vị trí là quốc gia xuất khẩu cà phê lớn thứ hai thế giới. Ngành cà phê ngày càng đóng vai trò then chốt trong nền kinh tế nông nghiệp và đang là một trong những lĩnh vực xuất khẩu có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất.
Trong đó, Liên minh châu Âu (EU) vẫn là thị trường lớn nhất của Việt Nam – một thị trường đòi hỏi cao về chất lượng và tính bền vững, càng cho thấy tầm quan trọng của việc chuyển dịch sang chế biến sâu.
