Mới đây, Cục Quản lý đất đai ban hành Công văn số 41/QLĐĐ-ĐĐĐKĐĐ nhằm tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong việc giải quyết cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (sổ đỏ) đối với các trường hợp sử dụng các loại giấy tờ cũ như “sổ xanh”, “sổ trắng”.
Theo Công văn 41, các giấy chứng nhận về quyền sử dụng đất đã được cấp trong giai đoạn từ năm 1993 đến 1997 như: giấy có màu trắng chữ đen (giấy trắng), giấy có màu trắng chữ xanh (giấy xanh), Quyết định chứng nhận quyền sử dụng đất, Giấy giao đất… không thuộc trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 256 Luật Đất đai.
Đối với Giấy chứng nhận về quyền sở hữu nhà ở, cơ quan có thẩm quyền sẽ căn cứ vào pháp luật về nhà ở, pháp luật về xây dựng tại thời điểm cấp giấy để xem xét, xác định cụ thể từng trường hợp.
Đáng chú ý, theo điểm đ khoản 2 Điều 11 Nghị quyết số 254/2025/QH15, hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất ổn định mà có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tạm thời do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp từ ngày 15/10/1993 trở về sau thì được xem xét cấp Giấy chứng nhận chính thức theo quy định tại khoản 3 Điều 137 Luật Đất đai.
Theo phản ánh của Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM, các loại giấy tờ nêu trên đều do cơ quan nhà nước có thẩm quyền như UBND TP.HCM, Ban Quản lý đất đai trực thuộc UBND thành phố, UBND quận, huyện cấp. Vì vậy, trường hợp đã có giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng không đúng mẫu hiện hành thì vẫn được xem xét cấp sổ đỏ, sổ hồng theo quy định của Nghị quyết 254/2025/QH15.
Tại Luật Đất đai 2024, tại Điều 137, đã quy định rất cụ thể các trường hợp đang sử dụng đất có giấy tờ hợp pháp được xem xét cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất.
Theo đó, hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất ổn định và có một trong các loại giấy tờ được lập trước ngày 15/10/1993 như: giấy tờ do cơ quan có thẩm quyền cấp qua các thời kỳ; giấy tờ của chế độ cũ; giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tạm thời; tên trong sổ địa chính, sổ đăng ký ruộng đất; giấy tờ mua bán, chuyển nhượng được UBND cấp xã xác nhận; sổ mục kê, sổ kiến điền; hồ sơ đăng ký ruộng đất theo Chỉ thị 299/TTg… thì được cấp sổ đỏ, sổ hồng và không phải nộp tiền sử dụng đất.
Ngoài ra, Luật cũng cho phép cấp Giấy chứng nhận đối với các trường hợp:
Có giấy tờ giao đất của nông, lâm trường quốc doanh trước ngày 1/7/2004;
Có giấy tờ hợp pháp về thừa kế, tặng cho, nhà tình nghĩa, nhà tình thương;
Có giấy tờ thanh lý, hóa giá nhà ở thuộc sở hữu nhà nước;
Có quyết định giao đất, cho thuê đất đúng quy định từ ngày 15/10/1993 đến trước khi Luật Đất đai 2024 có hiệu lực nhưng chưa được cấp Giấy chứng nhận;
Trường hợp giấy tờ đứng tên người khác nhưng có đủ hồ sơ chuyển quyền, đất không có tranh chấp;
Trường hợp giấy tờ gốc bị thất lạc nhưng còn bản sao và được UBND cấp xã xác nhận đất sử dụng ổn định, không tranh chấp.
