UBND thành phố Hà Nội vừa có tờ trình gửi HĐND thành phố Hà Nội về đề án Vùng phát thải thấp trong vành đai 1.
Theo nội dung đề án, trong giai đoạn 1 từ ngày 1/7/2026 - 31/12/2026 sẽ triển khai thí điểm tại phường Hoàn Kiếm.
Vùng phát thải thấp giới hạn trong 11 tuyến phố thuộc phường Hoàn Kiếm gồm: Tràng Tiền, Hàng Khay, Lê Thái Tổ, Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Buồm, Mã Mây, Hàng Bạc, Hàng Mắm, Nguyễn Hữu Huân, Lý Thái Tổ. Khu vực này rộng 0,5 km2, chu vi 3,5 km, dân số khoảng 20.000.
Trong vùng phát thải thấp, xe máy xăng bị cấm lưu thông từ 18h đến 24h thứ sáu, từ 6h đến 24h thứ bảy, chủ nhật. Xe môtô, xe gắn máy xăng hoạt động kinh doanh trên nền tảng phần mềm ứng dụng hỗ trợ kết nối vận tải cũng bị cấm.
Các loại ôtô tải dưới 2 tấn, đáp ứng quy chuẩn khí thải mức 4, chỉ được phép hoạt động ngoài giờ cao điểm. Ôtô tải từ 2 đến dưới 3,5 tấn, đáp ứng quy chuẩn khí thải mức 4, chỉ được phép chạy từ 21h đến 6h hôm sau và phải được Công an thành phố chấp thuận bằng văn bản. Ôtô tải trên 3,5 tấn bị cấm hoạt động.
Ôtô từ 16 chỗ trở lên (trừ xe buýt, xe đưa đón học sinh) tại các tuyến phố trong khu vực phố cổ và xung quanh hồ Hoàn Kiếm ở các phường Hoàn Kiếm, phường Cửa Nam phải đạt mức 4 theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải ôtô tham gia giao thông đường bộ (quy chuẩn). Phương tiện này bị cấm lưu thông từ 6h đến 9h và từ 16h đến 19h30 hàng ngày.
Xe buýt, xe đưa đón học sinh, khí thải phải đạt mức 4 theo quy chuẩn. Xe dưới 16 chỗ sử dụng nhiên liệu hóa thạch, khí thải phải đạt mức 4.
Trong 3 tháng, từ 1/7 đến ngày 1/10, người dân trong khu vực thí điểm sẽ đăng ký online với chính quyền địa phương về lộ trình chuyển đổi xe máy sử dụng nhiên liệu hóa thạch.
Giai đoạn 2 (từ 1/1/2027 đến 31/12/2027), Hà Nội sẽ mở rộng phạm vi thí điểm sang phường Cửa Nam, bên cạnh khu vực lõi của phường Hoàn Kiếm.
Phạm vi mở rộng gồm 14 tuyến phố như: Nguyễn Du, Hàn Thuyên, Trần Hưng Đạo, Trần Khánh Dư, Trần Quang Khải, Trần Nhật Duật, Hàng Đậu, Cửa Đông, Lý Nam Đế, Tôn Thất Thiệp, Điện Biên Phủ, Hàng Bông, Cửa Nam và Lê Duẩn.
Giai đoạn 3 (từ 1/1/2028 đến 31/12/2029), vùng phát thải thấp sẽ được mở rộng trên toàn bộ khu vực Vành đai 1, với diện tích hơn 26 km², chu vi khoảng 25 km và dân số khoảng 625.000 người.
Phạm vi bao gồm 9 phường, được bao quanh bởi các tuyến đường như: Hoàng Cầu, Đê La Thành, Ô Chợ Dừa, Xã Đàn, Đại Cồ Việt, Trần Khát Chân, Nguyễn Khoái, Trần Khánh Dư, Trần Quang Khải, Trần Nhật Duật, Yên Phụ, Nghi Tàm, Âu Cơ, An Dương Vương, Lạc Long Quân, Bưởi và Cầu Giấy.
Bên cạnh đó, UBND thành phố Hà Nội cho biết, trong những năm gần đây, chất lượng môi trường không khí trên địa bàn thành phố Hà Nội có thời điểm suy giảm, đặc biệt tại khu vực trung tâm đô thị nơi tập trung mật độ dân cư cao, lưu lượng giao thông lớn và nhiều hoạt động kinh tế - xã hội.
Theo kết quả nghiên cứu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường thực hiện trong các năm 2023 - 2025, tỉ lệ đóng góp đối với bụi PM2.5 trên địa bàn thành phố từ hoạt động giao thông vận tải 25%, xây dựng và bụi đường 20%, đốt mở 12%, bụi thứ cấp hình thành từ các khí ô nhiễm, bao gồm cả công nghiệp 27% và nguồn khác 6%. Theo số liệu kiểm kê nguồn thải nội tại, riêng trong Thành phố nguồn trực tiếp từ hoạt động giao thông 59%, bụi đường và hoạt động xây dựng 28%, đốt mở và hoạt động dân sinh 11%, hoạt động công nghiệp 2%.
Vành đai 1 là khu vực lõi trung tâm của Thủ đô, tập trung nhiều cơ quan hành chính của Trung ương và của Thành phố, khu dân cư, di tích lịch sử, trường học, bệnh viện và các hoạt động dịch vụ - thương mại, do đó yêu cầu bảo đảm chất lượng môi trường sống ngày càng cao.
Việc triển khai các giải pháp kiểm soát phát thải tại khu vực trung tâm, từng bước hạn chế các phương tiện phát thải cao, thúc đẩy sử dụng phương tiện giao thông sạch và giao thông công cộng là yêu cầu cấp thiết nhằm cải thiện chất lượng không khí, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và phát triển đô thị bền vững.
