Pilates đang ngày càng được nhiều người Việt lựa chọn nhờ khả năng cải thiện vóc dáng, tăng sức mạnh cơ trung tâm và ít gây áp lực lên khớp. Tuy nhiên, ít ai biết rằng bộ môn này còn có một hình thức khác gọi là hot pilates. Đây là hình thức tập trong phòng được làm nóng ở khoảng 35 – 40,5°C, dành cho những người muốn tăng thêm thử thách trong mỗi buổi tập.
Nhiều người cho rằng tập trong môi trường nóng sẽ giúp đốt nhiều calo hơn, tăng hiệu quả luyện tập và mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Tuy nhiên, cũng có không ít ý kiến băn khoăn liệu nhiệt độ cao có thực sự tạo ra khác biệt hay chỉ khiến cơ thể đổ nhiều mồ hôi hơn. Các chuyên gia đã đưa ra câu trả lời dựa trên những bằng chứng khoa học hiện có.
HOT PILATES CÓ THỰC SỰ ĐỐT NHIỀU CALO HƠN PILATES THÔNG THƯỜNG?
Vốn là bộ môn có tác động thấp lên khớp nhưng vẫn đòi hỏi cơ bắp hoạt động liên tục, pilates tập trung tăng cường sức mạnh vùng cơ trung tâm, cải thiện khả năng giữ thăng bằng, độ linh hoạt và khả năng kiểm soát chuyển động của cơ thể. Khi được thực hiện trong môi trường nhiệt độ cao, bài tập trở nên thử thách hơn vì cơ thể không chỉ phải hoàn thành các động tác mà còn liên tục điều hòa thân nhiệt.
Theo Tiến sĩ Rachelle Reed, chuyên gia sinh lý học vận động và Trưởng bộ phận Nghiên cứu khoa học và Truyền thông tại Therabody, nhiều người cảm thấy môi trường ấm nóng giúp tinh thần hưng phấn hơn, từ đó tạo thêm động lực để duy trì việc tập luyện.
Tuy nhiên, việc tập trong phòng nóng có thực sự mang lại nhiều lợi ích hơn pilates thông thường hay không vẫn phụ thuộc vào từng trường hợp. Mặc dù nhiệt độ cao có thể tạo ra một số tác động tích cực, các bằng chứng hiện nay chưa cho thấy lợi ích vượt trội đến mức hình thức này phù hợp với tất cả mọi người.
Một trong những thay đổi dễ nhận thấy nhất là cơ thể đổ nhiều mồ hôi hơn và nhịp tim tăng cao hơn. Trong một buổi pilates thông thường, cơ thể chủ yếu đáp ứng với các yêu cầu về sức mạnh cơ bắp, khả năng phối hợp, giữ thăng bằng và kiểm soát chuyển động.
Trong khi đó, khi tập trong môi trường nóng, cơ thể còn phải dành thêm năng lượng cho quá trình điều hòa thân nhiệt. Việc phải xử lý đồng thời cả hai yêu cầu khiến nhiều người cảm thấy hot pilates nặng hơn đáng kể so với pilates truyền thống, dù các động tác gần như không thay đổi.
Nhiệt độ cao cũng có thể kích thích cơ thể sản sinh nhiều protein sốc nhiệt (HSPs) hơn. Đây là nhóm protein có vai trò bảo vệ và sửa chữa tế bào khi cơ thể chịu áp lực từ việc vận động, nhiệt độ hoặc bệnh tật.
Chúng giúp bảo vệ các protein khác khỏi tổn thương, sửa chữa những cấu trúc còn có thể phục hồi và loại bỏ những phần đã hư hại, từ đó giúp tế bào hoạt động hiệu quả hơn và thích nghi tốt hơn với các tác nhân gây căng thẳng.
Bản thân việc tập luyện đã làm tăng quá trình sản sinh HSPs, còn nhiệt độ cao có thể khuếch đại phản ứng này. Dù vậy, đến nay vẫn chưa có bằng chứng cho thấy hot Pilates tạo ra nhiều HSPs hơn hoặc mang lại lợi ích sức khỏe vượt trội so với Pilates được tập ở nhiệt độ phòng.
Việc tập luyện thường xuyên trong môi trường nóng cũng có thể giúp cơ thể dần thích nghi tốt hơn với nhiệt. Khi quá trình thích nghi diễn ra, nhịp tim và thân nhiệt trong lúc vận động có xu hướng giảm.
Cơ thể bắt đầu tiết mồ hôi sớm và hiệu quả hơn, khả năng duy trì cân bằng nước được cải thiện, đồng thời áp lực sinh lý khi hoạt động trong điều kiện nóng cũng giảm bớt. Tuy nhiên, những thay đổi này chỉ xuất hiện sau nhiều ngày hoặc nhiều tuần tiếp xúc với nhiệt một cách đều đặn, chứ không thể đạt được chỉ sau vài buổi tập.
Không ít người cho rằng hot pilates giúp đốt cháy nhiều calo hơn vì cơ thể đổ nhiều mồ hôi, nhưng điều này chưa được chứng minh. Theo Tiến sĩ Reed, một tổng quan hệ thống công bố năm 2025 về hot yoga cho thấy việc tập trong môi trường nóng làm tăng nhịp tim và nhiệt độ cơ thể so với các lớp học thông thường. Nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc cơ thể tiêu hao nhiều năng lượng hơn.
Các nhà nghiên cứu cũng nhận định rằng dù hot yoga có thể mang lại một số lợi ích đối với sức khỏe tim mạch, chuyển hóa và chức năng vận động, vẫn chưa có đủ bằng chứng để khẳng định nhiệt độ cao khiến hình thức tập này hiệu quả hơn các phương pháp truyền thống.
Mặc dù nghiên cứu được thực hiện trên hot yoga chứ không phải hot pilates, kết quả cho thấy môi trường nóng chủ yếu khiến cơ thể phải làm việc nhiều hơn để điều hòa thân nhiệt, chứ không nhất thiết làm tăng mức tiêu hao năng lượng của bài tập. Đến nay vẫn chưa có nghiên cứu xác nhận liệu kết quả này có thể áp dụng hoàn toàn cho hot pilates hay không.
Ngoài ra, lượng mồ hôi tiết ra cũng không phải là thước đo hiệu quả của buổi tập. Nhiều người cảm thấy mình vận động nặng hơn trong một lớp hot pilates vì nhiệt độ cao làm tăng nhịp tim, thúc đẩy tuần hoàn máu, tăng tiết mồ hôi và khiến cảm giác gắng sức rõ rệt hơn. Tuy nhiên, khối lượng vận động thực tế cũng như mức năng lượng tiêu hao có thể không khác biệt đáng kể so với một buổi pilates truyền thống.
KHÔNG PHÙ HỢP VỚI TẤT CẢ MỌI NGƯỜI
Hot pilates có thể là lựa chọn phù hợp với nhiều người khỏe mạnh nhưng không phải ai cũng thích hợp để tập trong môi trường nhiệt độ cao. Dù có sử dụng nhiệt hay không, pilates vẫn là bộ môn đòi hỏi kỹ thuật chính xác, khả năng kiểm soát cơ thể và duy trì tư thế đúng trong suốt quá trình luyện tập.
Khi tập trong phòng nóng, cơ thể phải đồng thời vận động và điều hòa thân nhiệt. Tình trạng mệt mỏi, mất nước hoặc nhịp tim tăng cao có thể khiến việc giữ đúng kỹ thuật trở nên khó khăn hơn, từ đó làm tăng nguy cơ thực hiện sai động tác.
Bên cạnh đó, nhiệt độ cao còn tạo cảm giác cơ thể linh hoạt hơn bình thường khiến nhiều người vô tình kéo giãn hoặc xoay khớp vượt quá giới hạn mà cơ thể có thể kiểm soát một cách an toàn.
Theo Tiến sĩ Rachelle Reed, chất lượng của từng chuyển động luôn quan trọng hơn việc cố gắng tập nặng hay chịu đựng cái nóng. Điều này đặc biệt cần lưu ý với những bài tập đòi hỏi khả năng giữ thăng bằng, kiểm soát vùng cơ trung tâm và phối hợp vận động chính xác.
Những người mắc bệnh tim mạch, tăng huyết áp chưa được kiểm soát, đái tháo đường, bệnh thận, không chịu được nhiệt hoặc đang mang thai nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi tham gia các lớp hot pilates.
Một số loại thuốc như thuốc điều trị huyết áp, thuốc kích thích hoặc thuốc điều trị các vấn đề sức khỏe tâm thần cũng có thể ảnh hưởng đến khả năng điều hòa thân nhiệt và cân bằng nước của cơ thể, làm tăng nguy cơ gặp các vấn đề liên quan đến nhiệt.
Đối với người mới bắt đầu, việc làm quen với hot pilates nên được thực hiện từng bước thay vì cố gắng theo kịp cường độ của cả lớp ngay từ buổi đầu. Nếu xuất hiện các dấu hiệu như chóng mặt, buồn nôn, lú lẫn hoặc cảm giác sắp ngất, cần dừng tập ngay để tránh những biến chứng do nhiệt.
Tiến sĩ Reed cũng khuyến nghị nên trao đổi với huấn luyện viên trước khi tham gia lớp học đầu tiên để được hướng dẫn cách điều chỉnh cường độ và động tác phù hợp trong giai đoạn cơ thể đang thích nghi với môi trường nóng.
Việc bổ sung đủ nước cũng đóng vai trò rất quan trọng. Cơ thể nên được bù đủ nước trước khi vào lớp, uống từng ngụm nhỏ trong quá trình tập, khoảng 15 phút một lần nếu cần, đồng thời bổ sung cả nước và chất điện giải sau khi kết thúc buổi tập để hạn chế nguy cơ mất nước.
Xét về lợi ích lâu dài, các chuyên gia cho rằng hot pilates chưa hẳn vượt trội so với pilates truyền thống. Môi trường nhiệt độ cao có thể khiến buổi tập trở nên thử thách hơn và tạo thêm áp lực cho hệ tim mạch.
Những bằng chứng hiện nay cho thấy hiệu quả lâu dài của pilates vẫn chủ yếu đến từ việc duy trì tập luyện đều đặn, thực hiện đúng kỹ thuật và đảm bảo chất lượng của từng động tác, chứ không phải từ yếu tố nhiệt độ của phòng tập.