Trong bối cảnh nhiều gia đình trẻ ưu tiên tích lũy tài chính để phòng ngừa rủi ro và chuẩn bị cho các mục tiêu dài hạn, việc cân bằng giữa tiết kiệm và nâng cao chất lượng sống đang trở thành mối quan tâm được bàn luận rộng rãi.
TIẾT KIỆM GẦN 50 TRIỆU MỖI THÁNG LO “SỐNG QUÁ KHAM KHỔ”
Mở đầu câu chuyện, một gia đình trẻ tại Hà Nội chia sẻ chi tiết về thu nhập, mức chi tiêu và định hướng tích lũy trong bối cảnh giá nhà leo thang, đồng thời đặt ra câu hỏi liệu việc thắt chặt chi tiêu có đang ảnh hưởng đến chất lượng sống của cả nhà hay không.
“Chào mọi người ạ, vợ chồng mình ở Hà Nội, vợ 28 tuổi còn chồng 32 tuổi, có 1 bé nhỏ 4 tuổi.
Mình xin phép hỏi ý kiến một chút. Hiện thu nhập gia đình mình khoảng 63 triệu đồng/tháng, chi tiêu cố định khoảng 16 triệu đồng, còn lại để tiết kiệm gần 47 triệu đồng/tháng.
Gia đình đã có 1 chung cư bé xinh ở Hà Nội, mức chi tiêu của gia đình mình khá chặt để ưu tiên tích lũy cho tương lai, phòng rủi ro và cũng muốn sớm đổi sang căn hộ mới rộng rãi hơn.
Tuy nhiên, đợt này giá nhà tăng cao, mình đang băn khoăn không biết cách chi tiêu như vậy có tiết kiệm quá không, liệu có nên thoải mái hơn để nâng cao chất lượng sống cho cả gia đình không. Rất mong nhận được chia sẻ và góc nhìn từ mọi người. Mình cảm ơn cả nhà nhiều ạ”.
Dưới phần bình luận, một số ý kiến cho rằng, với bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động, việc ưu tiên tích lũy vẫn là lựa chọn hợp lý, còn nâng cao chất lượng cuộc sống có thể tính đến khi các mục tiêu tài chính dài hạn đã đạt được.
“Mình thấy như vậy cũng hợp lý rồi. Với tình hình biến động như hiện tại vẫn nên tích lũy, sau này đạt được mục tiêu thì mình có thể nâng cao chất lượng cuộc sống hơn ạ”.
Một ý kiến khác đồng tình với việc mức chi tiêu như trên được đánh giá là không quá tiết kiệm.
“Chi này là bình thường mà, đâu có gì là tiết kiệm quá. Con nhỏ thì tốn bỉm sữa, quần áo lớn theo tuổi. Chứ như nhà mình con lớn đi học, loanh quanh vài bộ đồng phục, muốn mua đồ khác cũng chả có thời gian mà mặc, học bán trú thì tốn 1,3 triệu đồng/tháng, điện nước trừ 3 tháng hè thì còn lại toàn 500.000 đồng điện nước. Nhà mình tốn nhất là tiền ăn, toàn mua đồ tươi, ngon về tự nấu (không thích ăn nhà hàng, quán xá sang chảnh vì không hợp khẩu vị). Chúc bạn sớm đổi nhà!”.
Trong đó, có quan điểm nhận định, mức chi tiêu hiện tại là bình thường trong điều kiện một số nhu cầu cá nhân đã được doanh nghiệp chi trả. Đồng thời cho rằng gia đình ở đô thị lớn như Hà Nội có thể cân nhắc đầu tư thêm cho các hoạt động năng khiếu, ngoại khóa của trẻ.
“Này bình thường mà. Không hề quá tiết kiệm nhá. Vì chồng được công ty nuôi rồi. Nếu là mình thì mình cũng ăn rất ít. Có khi ăn qua bữa vì không thích ăn. Hai mẹ con thế kia là hợp lý. Tuy nhiên ở Hà Nội thì điều kiện hơn. Nên đầu tư 2 triệu đồng vào cho con học thêm năng khiếu ngoại khóa...”.
“Nên đầu tư thêm về học hành cho con nhé ạ. Ngoài về kiến thức còn là chất lượng chăm sóc bé nữa. Đầu tư giáo dục cũng là tích luỹ cho tương lai”, một người khác nhấn mạnh chi tiêu cho giáo dục được xem như một hình thức tích lũy cho tương lai.
Theo một nhận xét khác, mức chi tiêu thấp phản ánh nhu cầu sinh hoạt hiện tại còn đơn giản, song khi con lớn hoặc gia đình mở rộng sẽ phát sinh thêm nhiều khoản.
“Nhu cầu gia đình bạn ít thật. Vậy là tốt, sau con lớn và thêm con sẽ phát sinh nhiều chi phí hơn. Tuy nhiên cũng nên thêm phần hưởng thụ vào một chút như cuối tuần ăn ngoài, cafe, đi chơi gần…”.
Tuy nhiên, có người gợi ý gia đình nên điều chỉnh tăng nhẹ chi tiêu để cải thiện chất lượng sống.
“Nếu không nợ hãy tăng chất lượng cuộc sống lên chút bạn ạ. Tích lũy là tốt nhưng đừng quá vắt kiệt. Cực khổ làm việc thì cũng nên tận hưởng chút. Cuộc sống dài nhưng cũng ngắn”.
“Bạn nên thêm chút khoản cho thi thoảng hai vợ chồng đi du lịch vừa hâm nóng tình cảm vừa cho bé thêm những niềm vui. Chăm sóc bản thân, mua một vài bộ đồ mới cho bạn và chồng để yêu mình và yêu chồng. Cuộc sống tinh thần cũng quan trọng lắm đó ạ. Tinh thần tốt mới làm việc hiệu quả ạ”, quan điểm khác cũng đồng tình với việc nên tập trung vào đời sống tinh thần.
Ở góc độ hoạch định tài chính, có đề xuất phân bổ lại tỷ lệ tiết kiệm, chi tiêu, tăng ngân sách cho ăn uống, vui chơi và dự phòng rủi ro và mua bảo hiểm nhân thọ.
“Tiết kiệm 60 - 65% tổng thu nhập khoảng 23 triệu đồng, tiết kiệm 40 triệu đồng . Tăng tiền vào ăn uống và cho con và vui chơi cho gia đình. Nên mua 1 gói bảo hiểm nhân thọ có y tế không cần quá to, mỗi năm đóng tầm 36 triệu đồng thì mỗi tháng tăng chi 3 triệu đồng. Bạn có 20 triệu đồng cho các chi phí khác đề phòng lúc gia đình ốm đau bệnh hoạn. Chúc bạn thành công”.
KHÔNG CHỈ TIẾT KIỆM, TIỀN CÒN ĐỂ SỐNG TỐT HƠN
Trong quản lý tài chính cá nhân, bên cạnh các khoản chi tiêu thiết yếu và tích lũy dài hạn, các chuyên gia cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của khoản chi tiêu cho mong muốn cá nhân hay chi tiêu không thiết yếu.
Nguyên tắc phân bổ thu nhập theo mô hình 50/30/20. Trong đó, 30% thu nhập được dành cho các chi tiêu nâng cao chất lượng sống như giải trí, du lịch, ăn uống ngoài được đánh giá là một cách tiếp cận hiệu quả giúp cân bằng giữa tiết kiệm và tận hưởng cuộc sống.
Khoản chi cho mong muốn cá nhân không chỉ mang lại những trải nghiệm tích cực mà còn giúp giảm căng thẳng khi chỉ tập trung vào tiết kiệm khô khan.
Theo mô hình này, chi tiêu không thiết yếu có thể bao gồm các hoạt động như mua sắm quần áo, du lịch, giải trí cuối tuần hay bữa ăn bên ngoài, những khoản không bắt buộc nhưng góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống và tinh thần gia đình.
Việc phân bổ một tỷ lệ nhất định để phục vụ những mong muốn này giúp ngân sách tài chính trở nên linh hoạt. Đồng thời, tạo động lực và cân bằng tinh thần giữa các mục tiêu tài chính dài hạn và nhu cầu hiện tại.
Mặc dù mỗi hoàn cảnh thu nhập và mục tiêu tài chính sẽ khác nhau, song nguyên tắc quản lý tài chính cân đối này nhấn mạnh rằng tiền không chỉ phục vụ để tiết kiệm hay đối phó rủi ro, mà còn cần được sử dụng để nâng cao trải nghiệm sống.
Cân nhắc dành một khoản cho các hoạt động hưởng thụ trong mức ngân sách kiểm soát được có thể là yếu tố giúp tránh cảm giác kham khổ quá mức trong sinh hoạt hàng ngày.