Tại buổi làm việc về tình hình triển khai dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc - Nam do Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chủ trì, Thứ trưởng Bộ Giao thông vận tải Nguyễn Danh Huy đã báo cáo tiến trình nghiên cứu tiền khả thi dự án và các bước chuẩn bị khởi đầu.
Theo kế hoạch, những nội dung liên quan đến báo cáo tiền khả thi, việc hoạch định kế hoạch thực hiện dự án đầu tư đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam sẽ được Bộ Giao thông vận tải trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến vào kỳ họp tháng 10/2024. Là dự án mang tính chính trị, việc thực hiện tuyến đường sắt cao tốc Bắc – Nam được đặt mục tiêu khá cụ thể, Bộ Giao thông vận tải dự kiến phấn đấu tiến độ phê duyệt chủ trương đầu tư trước năm 2025; giải phóng mặt bằng, khởi công trước năm 2030 và hoàn thành toàn tuyến trước năm 2045.
Tuyến đường sắt cao tốc Bắc – Nam đầu tiên được xây dựng nhằm đáp ứng nhu cầu vận tải, góp phần tái cơ cấu thị phần vận tải trên hành lang Bắc - Nam một cách tối ưu, bền vững, tạo tiền đề, động lực cho phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh.
Nội dung báo cáo của Bộ Giao thông vận tải cho biết, dự án có điểm đầu Hà Nội: Tổ hợp ga Ngọc Hồi (đầu mối vận chuyển hành khách và hàng hóa phía nam của khu đầu mối đường sắt Hà Nội). Điểm cuối tại TP.HCM: Ga Thủ Thiêm (đầu mối vận chuyển hành khách phía đông của khu đầu mối đường sắt TP.HCM).
Dự án đi qua địa phận 20 tỉnh, thành phố gồm: Hà Nội, Hà Nam, Nam Định, Ninh Bình, Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên - Huế, Đà Nẵng, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hòa, Ninh Thuận, Bình Thuận, Đồng Nai, TP.HCM.
Sau quá trình khảo sát, Bộ Giao thông vận tải báo cáo nghiên cứu tiền khả thi của dự án đề xuất: Xây dựng mới tuyến đường sắt đôi, khổ 1.435 mm, điện khí hóa, tốc độ thiết kế 350 km/h, tải trọng 22,5 tấn/trục; chiều dài khoảng 1.541 km với 23 ga hành khách, 5 ga hàng hóa; đường sắt tốc độ cao vận chuyển hành khách, đáp ứng yêu cầu lưỡng dụng phục vụ quốc phòng, an ninh, có thể vận tải hàng hóa khi cần thiết; đường sắt Bắc - Nam hiện hữu vận chuyển hàng hóa và khách du lịch chặng ngắn.
Trong khuôn khổ buổi làm việc, sau khi nghe báo cáo của Bộ Giao thông vận tải, lãnh đạo các Kế hoạch và Đầu tư, Tài chính, Khoa học và Công nghệ, Thông tin và Truyền thông… đã thảo luận, làm làm rõ một số nhóm cơ chế, chính sách đặc thù trong báo cáo trước khi trình Quốc hội vào kỳ họp sắp tới.
Phát biểu kết luận buổi làm việc, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đề nghị Bộ Giao thông vận tải tiếp thu, quán triệt chỉ đạo của Trung ương, Bộ Chính trị, cũng như các ý kiến đóng góp tâm huyết của bộ, ngành, chuyên gia và nhân dân; tiếp tục cập nhật, hoàn thiện báo cáo nghiên cứu tiền khả thi trình Quốc hội, tập trung vào những vấn đề có cơ sở khoa học và thực tiễn.
"Bộ Giao thông vận tải phải phân tích ưu điểm, lợi ích đầu tư toàn tuyến sẽ kết nối đồng bộ với các phương thức vận tải khác so với đầu tư trước một số đoạn tuyến. Đánh giá hiệu quả của đường sắt tốc độ cao chuyên vận chuyển hành khách (hoặc kết hợp vận tải hàng hóa khi cần thiết) đối với cả nền kinh tế, chứ không giới hạn trong ngành đường sắt", Phó Thủ tướng nói.
Phó Thủ tướng trực tiếp giao nhiệm vụ cho các đơn vị, Bộ ngành liên quan phối hợp từng bước triển khai lộ trình thực hiện dự án nhằm đảo bảo tính đồng bộ trong hoạt động vận hành, quản trị và thống nhất về công nghệ, quy chuẩn, tiêu chuẩn.
