Ngày 5/3, Chính phủ ban hành Nghị định 68 về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và có hiệu lực ngay từ ngày ký.
Cụ thể, theo nghị định này, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có trách nhiệm thông báo cho cơ quan thuế bằng phương thức điện tử tất cả các số tài khoản mở tại tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, cũng như số hiệu ví điện tử mở tại các tổ chức trung gian thanh toán liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Quy định được xem là bước nhằm tăng cường quản lý doanh thu thực tế phát sinh, bảo đảm việc kê khai và nộp thuế đúng và đủ theo doanh thu.
Bên cạnh đó, Nghị định 68 cũng nhấn mạnh hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh phải tự kê khai đầy đủ, chính xác doanh thu phát sinh từ hoạt động sản xuất, kinh doanh để xác định số thuế phải nộp, đồng thời tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung kê khai.
Theo bà Lê Thị Duyên Hải, Phó chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hội Tư vấn thuế Việt Nam, thực tế lâu nay nhiều hộ kinh doanh vẫn sử dụng tài khoản cá nhân để nhận tiền bán hàng. Việc không tách bạch doanh thu kinh doanh với chi tiêu cá nhân, gia đình có thể dẫn tới nhiều rủi ro.
Trước hết, hộ kinh doanh sẽ gặp khó khăn trong việc xác định chính xác doanh thu, từ đó dễ sai sót khi kê khai thuế.
Nghiêm trọng hơn, nếu sử dụng tài khoản cá nhân cho hoạt động kinh doanh mà không khai báo với cơ quan thuế, hành vi này có thể bị xem là che giấu doanh thu, không khai thuế hoặc trốn thuế.
Trong trường hợp bị phát hiện, hộ kinh doanh có thể phải bị truy thu thuế, xử phạt vi phạm hành chính và tính tiền chậm nộp. Nếu số tiền trốn thuế lớn, cá nhân kinh doanh còn có thể bị xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định.
Tuy vậy, một điểm được đánh giá là giúp hộ kinh doanh yên tâm hơn là quy định không hồi tố nghĩa vụ thuế đối với giai đoạn trước.
Cụ thể, đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khoán từ năm 2025 trở về trước và đã được cơ quan thuế xác định mức thuế khoán theo quy định của Luật Quản lý thuế, khi chuyển sang kê khai thuế từ ngày 1/1/2026, cơ quan thuế không sử dụng doanh thu khai năm 2026 để xác định lại nghĩa vụ thuế của các năm trước.
Đồng thời, cơ quan thuế cũng không xử phạt vi phạm hành chính đối với các nghĩa vụ thuế đã thực hiện theo phương pháp khoán, kể cả trường hợp quy mô kinh doanh có thay đổi làm doanh thu khoán thay đổi từ 50% trở lên.
Ngoại lệ chỉ đặt ra khi cơ quan thuế hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền phát hiện hộ kinh doanh có hành vi che giấu doanh thu, dẫn đến thiếu số thuế phải nộp.
