Tại buổi làm việc với Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch UBND TP. HCM Nguyễn Thành Phong kiến nghị Thủ tướng cho phép TP. HCM xây dựng Đề án thành lập thành phố trực thuộc TP. HCM trên cơ sở sáp nhập quận 2, quận 9 và quận Thủ Đức như quy định tại Điều 3 Nghị quyết số 653 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
Theo lãnh đạo TP. HCM, trung tâm động lực phát triển kinh tế trong 10 năm tới của TP. HCM là khu đô thị sáng tạo tương tác cao phía Đông thành phố, tích hợp ba lợi thế của 3 quận: 2, 9 và Thủ Đức. Trong đó, lợi thế của quận 9 là khu công nghệ cao, Thủ Đức là đào tạo đại học và nghiên cứu khoa học với 15 trường đại học gồm trên 100.000 sinh viên, còn quận 2 là trung tâm tài chính.
Khu đô thị sáng tạo phía Đông rộng hơn 21.000ha với khoảng 1 triệu dân, kỳ vọng sẽ đóng góp 30% GDP của TP. HCM, nghĩa là bằng 4-5% GDP của cả nước.
Bí thư Thành ủy TP. HCM Nguyễn Thiên Nhân cho biết hiện nhu cầu bức thiết là sáp nhập 3 quận để thành lập thành phố phía Đông thuộc TP. HCM. Nếu thành lập được thì đây là "quả đấm" kinh tế và GDP bằng nhiều tỉnh thành khác cộng lại.
Phát biểu kết luận cuộc họp, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc ủng hộ việc sáp nhập 3 quận phía Đông của TP. HCM. "Còn tên gọi là gì sau khi thành lập sẽ bàn luận tiếp", Thủ tướng nói và giao Bộ Tư pháp hướng dẫn TP. HCM thực hiện.
Liên quan đến vấn đề này, cuối tháng 4/2020, UBND TP. HCM có quyết định thành lập Ban Chỉ đạo về xây dựng đô thị sáng tạo, tương tác cao phía Đông thành phố tại quận 2, 9 và Thủ Đức. Ban Chỉ đạo gồm 22 thành viên do Chủ tịch UBND TP Nguyễn Thành Phong làm trưởng ban.
Trước đó, ngày 30/3, UBND TP. HCM có văn bản gửi Bộ Xây dựng xin ý kiến về thành phần hồ sơ, đề án phân loại đô thị và chương trình phát triển đô thị phục vụ đề án “Thành lập thành phố trực thuộc TP. HCM”. Theo đó, thành phố phía Đông trực thuộc TP. HCM trên cơ sở sáp nhập 3 quận: 2, 9 và Thủ Đức. Sau khi thành lập, thành phố phía Đông có diện tích tự nhiên là 211,57 km, quy mô dân số là hơn 1,1 triệu người.
Sau đó, ngày 28/4 Bộ Xây dựng đã có công văn phúc đáp, theo Bộ Xây dựng, việc đề xuất sáp nhập quận 2, quận 9 và quận Thủ Đức để thành lập thành phố phía Đông TP. HCM và áp dụng "không xem xét điều kiện về sự phù hợp với định hướng quy hoạch, chương trình phát triển đô thị và tiêu chuẩn về đơn vị hành chính trực thuộc đối với đơn vị hành chính dự kiến hình thành sau khi sắp xếp" là chưa đủ cơ sở pháp lý.
