Vào ngày 18/9 vừa qua, Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã phối hợp với FTSE Russell tổ chức Hội nghị “Việt Nam chính thức tham gia vào rổ chỉ số toàn cầu - FTSE Russell Global Equity Index Series (FTSE GEIS)”.
Chỉ còn 3 ngày trước khi việc nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp theo phân loại của FTSE Russell chính thức có hiệu lực, sự kiện đánh dấu một bước tiến mới trong quá trình đưa thị trường Việt Nam vào sâu hơn trong hệ thống phân bổ vốn toàn cầu.
Theo lộ trình đã được FTSE Russell xác nhận, quá trình phân bổ cổ phiếu Việt Nam vào các rổ chỉ số sẽ được thực hiện qua 4 giai đoạn, bắt đầu từ tháng 9/2026 và hoàn tất vào tháng 9/2027. Tỷ trọng phân bổ tích lũy lần lượt là 10%, 30%, 65% và 100%. Riêng từng đợt bổ sung tương ứng với 10%, 20%, 35% và 35%.
Đây là cách FTSE Russell tạo ra một quá trình chuyển đổi có kiểm soát, thay vì đưa toàn bộ tỷ trọng cổ phiếu Việt Nam vào các chỉ số trong một lần.
Từ góc độ nhà đầu tư, nâng hạng vì thế có thể được xem là điều kiện mở cửa, chứ chưa phải bảo đảm dòng tiền sẽ tự động chảy vào. Các yếu tố như giới hạn sở hữu nước ngoài, tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng, thanh khoản, khả năng tiếp cận thị trường, quy mô doanh nghiệp, chất lượng quản trị, mức độ minh bạch thông tin và yêu cầu riêng của từng quỹ vẫn quyết định việc một cổ phiếu có thực sự được lựa chọn hay không.
Đây cũng là lý do tác động của FTSE GEIS sẽ không phân bổ đồng đều cho toàn bộ thị trường. Những doanh nghiệp có vốn hóa lớn, thanh khoản cao, tỷ lệ tự do chuyển nhượng phù hợp và đáp ứng các tiêu chí của bộ chỉ số sẽ có điều kiện thuận lợi hơn để được các quỹ quốc tế đưa vào danh mục nghiên cứu và đầu tư.
Theo FTSE Russell, trong đợt rà soát tháng 8/2026, có 27 cổ phiếu Việt Nam được bổ sung vào các chỉ số, đưa tỷ trọng Việt Nam trong FTSE Emerging All Cap Index lên khoảng 0,49%.
Một trong những câu hỏi được giới đầu tư quan tâm nhất sau khi Việt Nam được nâng hạng là lượng vốn mới thực sự có thể chảy vào thị trường. Theo SSI Research, dựa trên quy mô tài sản của các quỹ bám theo hệ thống chỉ số FTSE, trong kịch bản cơ sở tỷ trọng Việt Nam duy trì quanh mức 0,49%, lượng vốn thụ động có thể phân bổ vào cổ phiếu Việt Nam trong toàn bộ chu kỳ chuyển đổi khoảng 2,21 tỷ USD.
Tuy nhiên, ông Thomas Nguyễn Giám đốc Thị trường Nước ngoài tại Chứng khoán SSI, cho rằng việc chỉ nhìn vào dòng vốn thụ động có thể đánh giá thấp tác động thực tế của quá trình nâng hạng. Theo ông, dòng vốn chủ động có thể lớn hơn đáng kể so với dòng vốn thụ động. Trong một ước tính thận trọng, ông cho rằng tổng dòng vốn từ cả nhà đầu tư chủ động và thụ động vào thị trường Việt Nam trong 12 tháng tới có thể tiến gần 10 tỷ USD.
Một điểm đặc biệt đáng chú ý tại chuỗi sự kiện diễn ra ở Việt Nam những ngày qua là sự xuất hiện của nhiều tổ chức đầu tư quốc tế lớn, trong đó có Vanguard và BlackRock. Ngày 17/9, đoàn đại diện các tổ chức đầu tư toàn cầu, trong đó có BlackRock và Vanguard, đã tham gia cuộc làm việc với lãnh đạo Chính phủ. Báo Điện tử Chính phủ cho biết các quỹ chỉ số thị trường mới nổi của Vanguard đã cam kết giải ngân và bổ sung cổ phiếu Việt Nam vào danh mục kể từ ngày 21/9/2026.
BlackRock tập đoàn quản lý khoảng 15,3 nghìn tỷ USD tài sản, trong đó riêng các tài sản thuộc iShares và chiến lược chỉ số đạt khoảng 10,3 nghìn tỷ USD.
Vào năm 1988, nhà sáng lập Larry Fink cùng các cộng sự Robert Kapito và Susan Wagner sáng lập BlackRock dưới mái nhà chung của tập đoàn Blackstone Group. Ban đầu, BlackRock tập trung vào mảng đầu tư vào nhóm tài sản thu nhập cố định như trái phiếu - hướng đi phù hợp với kinh nghiệm của ông Larry Fink và nhu cầu của các khách hàng lớn như quỹ hưu trí và công ty bảo hiểm.
Chiến lược đầu tư thận trọng và kiểm soát rủi ro chặt chẽ giúp BlackRock nhanh chóng tạo dựng danh tiếng khác biệt, vượt lên hàng loạt đối thủ sừng sỏ.Đến năm 1992, BlackRock tách khỏi Blackstone và trở thành công ty độc lập. Hai năm sau, công ty niêm yết cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO), mở ra dòng vốn khổng lồ để tiếp tục mở rộng.
CEO Larry Fink, người đứng sau thành công của BlackRock, đã từng có chuyến thăm ngắn ngày tại Việt Nam và gặp gỡ Chủ tịch Công ty Chứng khoán SSI Nguyễn Duy Hưng vào tháng 3/2025. Hình ảnh về bữa tối đã được chính ông Nguyễn Duy Hưng chia sẻ trên trang cá nhân, thu hút sự quan tâm lớn từ giới tài chính và báo chí trong nước.
Vanguard Group, quản lý khoảng 13.000 tỷ USD tài sản trên toàn cầu, thuộc nhóm những doanh nghiệp đầu tư lớn nhất thế giới. Vanguard phục vụ hơn 50 triệu khách hàng trên toàn thế giới thông qua mô hình quỹ tương hỗ đặc biệt.
Tập đoàn được ông John C. “Jack” Bogle thành lập ngày 1/5/1975 tại Mỹ, với một mô hình sở hữu đặc biệt, trong đó khách hàng là chủ sở hữu, nhằm đặt lợi ích của nhà đầu tư lên hàng đầu. Vanguard đã tạo ra cuộc cách mạng trong ngành quản lý tài sản khi ưu tiên chi phí thấp, tính minh bạch và chiến lược đầu tư dài hạn.
Năm 1976, Vanguard ra mắt quỹ chỉ số Vanguard 500 Index Fund, cho phép nhà đầu tư bám sát diễn biến của thị trường với chi phí thấp hơn. Cam kết đổi mới, ứng dụng công nghệ và giáo dục tài chính đã thúc đẩy Vanguard phát triển mạnh, đồng thời mở rộng tầm ảnh hưởng trên toàn cầu. Với việc thúc đẩy các hoạt động đầu tư có trách nhiệm và đầu tư bền vững, Vanguard tiếp tục đóng vai trò định hình ngành tài chính và mở rộng khả năng tiếp cận đầu tư cho đông đảo người dân.