Mới đây Văn phòng Công tố Paris cho biết bộ ngọc báu Hoàng gia bị đánh cắp trong vụ trộm táo tợn tại bảo tàng Louvre ở Paris cuối tuần qua có tổng trị giá ước tính 88 triệu euro (tương đương 102 triệu USD), song con số này không thể nào phản ánh được hết giá trị lịch sử và văn hóa của các bảo vật đối với nước Pháp.
“CƠN ÁC MỘNG” TẠI LOURVE
Theo Bộ Văn hóa Pháp, những tên trộm đã nhắm vào Phòng trưng bày Apollo nằm trên tầng trên của Louvre, nơi lưu giữ bộ Sưu tập Ngọc báu Hoàng gia Pháp. Trong phi vụ chỉ kéo dài vỏn vẹn bảy phút, chúng phá hai tủ kính an ninh cao cấp, cuỗm đi chín món đồ rồi tẩu thoát bằng xe máy. Trong đó, đáng chú ý nhất chính là chiếc vòng cổ bằng ngọc lục bảo được nạm hơn 1.000 viên kim cương, là món quà mà Hoàng đế Napoleon đã tặng người vợ thứ hai của mình.
Chuyên gia truy tìm cổ vật Arthur Brand gọi vụ trộm này là “thảm họa quốc gia” đối với nước Pháp. “Đây là ngọc báu Hoàng gia của Napoleon, của hoàng hậu và những người kế vị, là niềm tự hào của nước Pháp. Thật sự một mất mát to lớn”, ông Brand giải thích và cho rằng vì các món đồ quá dễ nhận diện, bọn trộm có thể sẽ tháo rời, bán lẻ kim cương, ngọc quý và nấu chảy vàng, bạc.
Trả lời câu hỏi về vấn đề này, công tố viên Laure Beccuau, người đứng đầu cuộc điều tra, nói với đài RLT rằng: “Những kẻ gây án sẽ không thể nào thu về 88 triệu euro nếu dại dột tháo rời những món trang sức này. Chúng tôi hy vọng rằng họ sẽ suy nghĩ lại và không phá hủy những báu vật vô giá ấy một cách vô nghĩa”.
Cũng trong ngày 21/10, Bộ trưởng Văn hóa Pháp Rachida Dati khẳng định hệ thống an ninh của bảo tàng Louvre vẫn hoạt động đúng chức năng trong suốt vụ trộm.
Một số nghi vấn về khả năng hoạt động của camera an ninh đã được đặt ra sau khi có thông tin nhóm trộm dùng giàn nâng leo lên mặt tiền của bảo tàng, cạy cửa sổ, đập vỡ tủ trưng bày và tẩu thoát với những món trang sức quý giá.
Bộ trưởng Dati nhấn mạnh: “Hệ thống an ninh của bảo tàng Louvre không hề bị lỗi. Đó là sự thật. Mọi cơ chế bảo vệ đều vận hành bình thường”.
Bộ trưởng Bộ Nội vụ Pháp Laurent Nuñez cho biết hệ thống báo động của bảo tàng đã kích hoạt ngay khi cửa sổ của Phòng Apollo bị cạy. Cảnh sát có mặt tại hiện trường chỉ hai đến ba phút sau khi một nhân chứng gọi điện báo tin. Toàn bộ vụ trộm diễn ra trong chưa đầy tám phút, trong đó thời gian bọn trộm ở trong bảo tàng chỉ khoảng bốn phút.
Khi tiếng chuông báo động vang lên, các nhân viên Louvre đã ngay lập tức đến nơi, buộc bọn trộm phải bỏ chạy, song khi đó vụ trộm đã hoàn tất.
Ông Nuñez từ chối tiết lộ thông tin liên quan đến hệ thống camera giám sát trong và quanh khu vực bảo tàng, nhưng khẳng định: “Louvre được lắp đặt camera khắp nơi.”
“Đây là một vết thương tinh thần đối với toàn thể chúng ta. Bởi Louvre không chỉ là bảo tàng lớn nhất thế giới mà còn là biểu tượng của văn hóa Pháp và di sản chung của nhân loại”, Bộ trưởng Rachida Dati chia sẻ và cho biết thêm rằng một cuộc điều tra hành chính độc lập đã được mở song song với cuộc điều tra hình sự nhằm đảm bảo tính minh bạch tuyệt đối về sự việc.
Cũng theo tiết lộ của công tố viên Laure Beccuau, hiện có khoảng 100 điều tra viên đang tham gia truy tìm thủ phạm cùng số bảo vật bị mất.
NHỮNG BÁU VẬT BỊ ĐÁNH CẮP
Theo giới chức Pháp, 8 món cổ vật đã bị lấy đi, bao gồm vương miện, vòng cổ và một khuyên tai bằng sapphire thuộc bộ trang sức của hai nữ hoàng Pháp thế kỷ 19 là Marie-Amélie và Hortense; vòng cổ và khuyên tai ngọc lục bảo trong bộ trang sức của Hoàng hậu Marie-Louise, người vợ thứ hai của Hoàng đế Napoleon; một trâm cài hình thánh tích (reliquary brooch) cùng vương miện và trâm nơ kim cương của Hoàng hậu Eugénie, tất cả đều là những món trang sức đắt giá của triều đại Hoàng gia Pháp thế kỷ 19.
Bộ trang sức sapphire của các nữ hoàng Pháp
Bộ trang sức gồm vương miện, vòng cổ và một khuyên tai bằng sapphire và kim cương từng được đeo bởi Hoàng hậu Hortense de Beauharnais (Nữ hoàng Hà Lan), Hoàng hậu Marie-Amélie (Nữ hoàng nước Pháp) và Isabelle d’Orléans (Nữ công tước Guise). Vương miện nạm 24 viên sapphire Ceylon và 1.083 viên kim cương có thể tháo rời để dùng như trâm cài, theo thông tin từ bảo tàng Louvre.
Nguồn gốc chính xác của bộ trang sức chưa được xác định, dù có giả thuyết cho rằng nó từng thuộc về Nữ hoàng Marie Antoinette. Dù không mang dấu ấn của các thợ kim hoàn danh tiếng thời đó, bộ trang sức vẫn thể hiện rõ tay nghề tinh xảo của các nghệ nhân Paris đầu thế kỷ 19. Bộ đồ trang sức này được lưu giữ trong gia tộc Orléans cho đến năm 1985 khi được Louvre mua lại.
Bộ ngọc lục bảo Hoàng đế Napoleon tặng Hoàng hậu Marie-Louise
Bộ trang sức gồm vòng cổ và khuyên tai bằng ngọc lục bảo là quà cưới mà Hoàng đế Napoleon tặng người vợ thứ hai Marie-Louise vào tháng 3 năm 1810. Tác phẩm do thợ kim hoàn François-Régnault Nitot chế tác, gồm 32 viên ngọc lục bảo và 1.138 viên kim cương. Sau khi đế chế Napoleon sụp đổ, Marie-Louise để lại bộ trang sức cho người thân, sau này được truyền tay qua nhiều thế hệ.
Đến năm 1953, bộ trang sức được bán cho hãng kim hoàn Van Cleef & Arpels. Phần vương miện trong bộ này bị thay thế ngọc lục bảo bằng đá turquoise bởi một nhà sưu tập Mỹ, nay nằm trong bộ sưu tập của Viện Smithsonian. Riêng vòng cổ và khuyên tai vẫn được bảo tồn nguyên vẹn và được Louvre mua lại năm 2004 với giá 3,7 triệu euro (4,3 triệu USD).
Trâm thánh tích của Hoàng hậu Eugénie
Chiếc trâm cài nạm kim cương được chế tác năm 1855 bởi thợ kim hoàn Paul-Alfred Bapst dành riêng cho Hoàng hậu Eugénie, vợ của Napoleon III.
Sinh ra trong một gia đình quý tộc Tây Ban Nha, bà được coi là một trong những phụ nữ thanh lịch nhất thế kỷ 19. Trâm thánh tích là loại trang sức có chứa thánh vật, thể hiện đức tin của bà.
Tác phẩm gồm 94 viên kim cương, trong đó có hai viên “kim cương Mazarin” nổi tiếng được Hồng y Mazarin tặng Vua Louis XIV năm 1661. Mặt sau chiếc trâm được chạm khắc hoa lá tinh xảo.
Bảo tàng Louvre đã mua lại món đồ này năm 1887.
Trâm nơ kim cương và vương miện ngọc trai của Hoàng hậu Eugénie
Chiếc trâm nơ kim cương bằng vàng và bạc vốn là khóa cài của một thắt lưng nạm 4.000 viên kim cương, được trưng bày tại Triển lãm Thế giới năm 1855 trước khi Hoàng hậu Eugénie đeo nó trong buổi đón Nữ hoàng Anh Victoria tại Versailles. Sau đó bà chuyển chiếc thắt lưng thành một trâm cài độc lập với những dải tua kim cương rủ xuống.
Năm 1887, trâm được bán đấu giá cho nữ thượng lưu New York Caroline Astor với giá 42.200 franc. Gia đình Astor giữ món trang sức hơn một thế kỷ trước khi Louvre mua lại vào năm 2008 với giá 6,72 triệu euro (hơn 10 triệu USD khi đó), đưa báu vật trở về Pháp.
Vương miện ngọc trai của Hoàng hậu, do thợ kim hoàn Alexandre-Gabriel Lemonnier chế tác năm 1853, gồm 212 viên ngọc trai và 1.998 viên kim cương.
Vương miện Hoàng hậu Eugénie
Theo Bộ Văn hóa Pháp, những kẻ trộm cũng tìm cách lấy đi vương miện của Hoàng hậu Eugénie, song món đồ đã được tìm thấy bên ngoài bảo tàng.
Chiếc vương miện bằng vàng, nạm 1.354 viên kim cương và 56 viên ngọc lục bảo, đã bị hư hại trong vụ trộm, theo kênh TF1 và tờ Le Parisien.
