Sau cơn sốt tăng giá, vàng đối mặt với phép thử lớn trong năm 2026

Sau khi lập đỉnh ở ngưỡng 5.600 USD/ounce, giá vàng liên tục trượt dốc do kỳ vọng lãi suất đảo chiều và nhà đầu tư chốt lời, song nhiều chuyên gia vẫn tin vào triển vọng dài hạn của kim loại quý này...

Các nhà đầu tư có lẽ đều cảm thấy chóng mặt trước những biến động của thị trường kim loại quý trong năm qua. Sau một đợt tăng nóng, đưa giá vàng lập kỷ lục tới 53 lần trong năm 2025, kim loại quý này tiếp tục chạm mức cao chưa từng có là 5.589,38 USD/ounce vào ngày 28/1/2026, nhưng sau đó đã lao dốc với tốc độ gần tương đương.

Trong phiên 18/11, giá vàng lần đầu tiên rơi xuống dưới mốc 3.800 USD/ounce kể từ tháng 9/2025, thấp hơn khoảng 1/3 so với mức đỉnh.

VÌ SAO VÀNG ĐÁNH MẤT HÀO QUANG SAU CƠN TĂNG NÓNG?

Theo bà Suki Cooper, Giám đốc toàn cầu bộ phận nghiên cứu hàng hóa tại Standard Chartered, sự hội tụ của nhiều yếu tố đã đẩy giá vàng lên những mức cao kỷ lục hồi đầu năm nay; nhưng hiện tại, một tổ hợp những yếu tố khác lại đang kéo giá kim loại quý đi xuống.

"Vàng có thể vận động như một loại hàng hóa hoặc một loại tiền tệ", bà Cooper nhận định. Vai trò nào chi phối giá vàng còn phụ thuộc vào những yếu tố đang dẫn dắt thị trường cũng như tâm lý của nhà đầu tư. Ở thời điểm hiện tại, chính cách nhìn vàng như một loại tiền tệ đang góp phần kéo giá kim loại quý này đi xuống.

Bà Cooper cho biết đà tăng của vàng bắt đầu từ nhu cầu mua vàng vật chất mạnh mẽ từ năm 2022, tạo ra một mặt bằng giá tối thiểu và nâng đỡ thị trường. Tiếp đó là giai đoạn thứ hai, khi các nhà đầu tư bắt đầu đánh giá lại vị trí của vàng trong danh mục tài sản. Khi chi phí cơ hội của việc nắm giữ một tài sản không sinh lãi giảm xuống, họ bắt đầu nhìn nhận vàng như một khoản đầu tư dài hạn. Và bà Cooper tin rằng đây chính là bước ngoặt của thị trường.

Ông Evan Mills, cố vấn tài chính tại Scholar Financial Advising, cho biết thời điểm lãi suất giảm, kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tiếp tục hạ lãi suất và đồng USD suy yếu đều là những lý do khiến nhà đầu tư ưu tiên vàng. "Đó là vị thế lý tưởng nếu bạn đầu tư vào vàng và hàng hóa nói chung", ông Mills nhận xét. Nhà đầu tư đã thu được lợi nhuận rất lớn, đặc biệt trong môi trường lãi suất thấp.

"Tiền mặt không mang lại hiệu quả tốt trong môi trường như vậy, vì thế nhiều người tìm đến những kênh khác để nắm giữ tiền và bảo toàn sức mua", ông chỉ ra.

Tuy nhiên, cục diện đã thay đổi sau tháng 1/2026. Tốc độ tăng giá quá nhanh khiến một bộ phận nhà đầu tư bắt đầu lo ngại, trong khi những đồn đoán về khả năng Fed thắt chặt chính sách tiền tệ ngày càng gia tăng. Sau đó, xung đột tại Trung Đông bùng phát và vai trò của vàng cũng thay đổi. Kim loại quý này không còn hoạt động như một tài sản trú ẩn an toàn trong danh mục đầu tư mà chuyển thành "nguồn cung cấp thanh khoản".

Bà Cooper giải thích rằng do vàng có tính thanh khoản cao và dễ dàng bán ra, các nhà đầu tư đã lựa chọn bán kim loại quý này để huy động tiền mặt. Động thái đó châm ngòi cho đợt điều chỉnh đầu tiên của giá vàng. Kể từ đó, thị trường liên tục điều chỉnh kỳ vọng dựa trên những động thái chính sách tiếp theo của Fed. "Trong năm 2026, Fed đang nghiêng nhiều hơn về phương án duy trì lãi suất ở mức cao", ông Mills nói.

“Chưa có tín hiệu nào trên biểu đồ cho thấy giá vàng đã tạo đáy. Với những nhà đầu tư đang nóng lòng tìm điểm đáy để mua vào, tôi khuyên họ nên thận trọng và kiên nhẫn chờ đợi một mô hình đảo chiều xuất hiện. Nhìn chung, đợt giảm giá hiện nay vẫn diễn ra tương đối có trật tự”, ông Ông Marc Chandler, đối tác điều hành kiêm chiến lược gia trưởng thị trường tại Bannockburn Capital Markets chia sẻ.

Xu hướng này cũng diễn ra với các kim loại quý khác trong năm 2026, khi giá bạc lao dốc sau khi chạm mức cao nhất mọi thời đại.

NHÀ ĐẦU TƯ THẬN TRỌNG, NGÂN HÀNG TRUNG ƯƠNG VẪN GOM VÀNG

Sau một đợt tăng giá phi thường, việc nhà đầu tư bắt đầu nghi ngờ triển vọng của vàng là điều dễ hiểu. Nhưng ông Evan Mills lưu ý: “Cần nhớ rằng kỳ vọng dành cho kim loại quý này đã bị đẩy lên mức cực kỳ cao. Khi mọi người kỳ vọng lợi nhuận 20 - 30% trong một năm, đương nhiên họ sẽ bắt đầu hoảng loạn khi mức sinh lời giảm xuống”.

Theo ông, hoảng loạn không nên là tâm lý chủ đạo của những người đầu tư vàng, nhưng sự thận trọng vẫn là điều cần thiết.

"Trong ngắn hạn, khi lợi suất thực tăng và đồng USD nhiều khả năng mạnh, tôi cho rằng nhà đầu tư cần thận trọng với vàng trong danh mục tổng thể", ông Mills nhận định và nói thêm rằng điều quan trọng đối với nhà đầu tư là phải hiểu lý do vì sao họ đưa vàng vào danh mục ngay từ đầu.

"Nếu bạn mua vàng với mục đích đầu tư ngắn hạn, có lẽ kim loại quý này hoàn toàn không nên xuất hiện trong danh mục của bạn", ông Mills nói. Nếu được xem là công cụ phòng ngừa rủi ro, vàng vẫn có thể là một phần có giá trị trong danh mục đầu tư. Tuy nhiên, kim loại quý này vẫn có thể trở thành một khoản đầu tư kém hiệu quả, tùy thuộc vào mức giá mà nhà đầu tư phải bỏ ra để mua vào.

"Nếu bạn kỳ vọng vàng sẽ là động lực tăng trưởng cho danh mục đầu tư, nhiều khả năng bạn sẽ thất vọng. Vàng là một loại bảo hiểm, chứ không phải động lực tăng trưởng. Sai lầm nằm ở chỗ mua bảo hiểm đúng vào thời điểm giá của nó đã tăng vọt”, ông nhận xét.

Theo ông, đối với những nhà đầu tư mua vàng ở mức đỉnh hồi tháng 1 với tỷ trọng vừa phải và mục đích phòng ngừa rủi ro dài hạn, đợt lao dốc mạnh hiện nay không làm mất đi ý nghĩa của quyết định đầu tư ban đầu.

Ông Mills nhấn mạnh thêm, vàng thường diễn biến tích cực khi đồng USD suy yếu hoặc thị trường và tình hình địa chính trị trở nên bất ổn. Khi những áp lực này dịu xuống, các tài sản khác trong danh mục đầu tư sẽ có cơ hội bù đắp phần lợi nhuận mà vàng không còn mang lại. "Đó chính là ý nghĩa của việc mua bảo hiểm và đa dạng hóa danh mục đầu tư. Vàng phát huy hiệu quả khi những phần khác trong danh mục có thể hoạt động kém tích cực. Khi tình thế đảo chiều và các tài sản thay nhau dẫn dắt thị trường, đó lại là điều tốt", ông nói.

Một số chuyên gia hàng hóa khác cũng cho rằng vàng vẫn là lựa chọn đáng cân nhắc trong dài hạn. Bà Amy Gower, Giám đốc chiến lược kim loại và khai khoáng tại Morgan Stanley, nói với CNBC rằng vẫn còn rất nhiều lý do để nhà đầu tư tiếp tục nắm giữ vàng, bất chấp đợt điều chỉnh giá trong năm nay.

Ông Philip Diehl, cựu Giám đốc Sở đúc tiền Mỹ (U.S. Mint), hiện là Chủ tịch U.S. Money Reserve (đơn vị phân phối tiền xu bằng vàng, bạc và bạch kim do chính phủ phát hành), cho là những luận điểm ủng hộ vàng trong dài hạn vẫn còn nguyên giá trị. Dù vậy, sự kết hợp giữa những thay đổi đột ngột trong chính sách thương mại của Mỹ, xu hướng dịch chuyển trong các liên minh địa chính trị và cuộc chiến với Iran đã tạo nên một sự kiện "thiên nga đen" đối với kim loại quý này.

"Tôi tin tưởng giá vàng sẽ quay trở lại quỹ đạo tăng trong năm 2027, khi giá dầu ổn định và giảm xuống tại các trạm xăng, qua đó tạo điều kiện để lãi suất đi vào ổn định", ông Diehl dự đoán.

Các ngân hàng trung ương vẫn tiếp tục mua vàng. Ông Marc Chandler của Bannockburn Capital Markets cho biết các cuộc khảo sát cho thấy xu hướng mua vàng của các ngân hàng trung ương nhìn chung sẽ không thay đổi. “Đừng chỉ nghĩ đến Trung Quốc hay các đối thủ của Mỹ", ông Chandler nói, đồng thời lưu ý rằng Hội đồng Vàng Thế giới đã xác định Ba Lan, một thành viên NATO, là một trong những quốc gia mua vàng nhiều nhất trong phần lớn thời gian của năm nay.

Có thể bạn quan tâm