Sau cơn say vàng, cổ phiếu, Bitcoin... nhà đầu tư còn lại gì?

Hàng loạt tài sản từ vàng, bạc đến cổ phiếu và Bitcoin giảm mạnh so với vùng giá cao, trong khi lãi suất tiền gửi tăng trở lại buộc nhà đầu tư tính toán kỹ hơn giữa lợi nhuận kỳ vọng và khả năng bảo toàn vốn…

0:00 / 0:00
0:00
thua-lo.jpg

Thị trường tài chính năm 2026 chứng kiến sự đảo chiều mạnh của nhiều kênh đầu tư từng thu hút dòng tiền lớn.

Từ vàng, bạc đến cổ phiếu và tiền số, không ít tài sản đã giảm sâu so với vùng giá cao nhất, khiến những nhà đầu tư xuống tiền ở thời điểm hưng phấn phải đối mặt với khoản thua lỗ đáng kể.

Trong khi đó, lãi suất tiền gửi tăng trở lại đang khiến dòng tiền chú ý nhiều hơn đến khả năng bảo toàn vốn và hiệu quả sinh lời thực tế.

VÀNG BẠC, CHỨNG KHOÁN... CÙNG LAO DỐC

Trong phiên giao dịch ngày 19/11, giá vàng miếng SJC được các doanh nghiệp niêm yết quanh 133,2-136,2 triệu đồng/lượng, xuống mức thấp nhất kể từ đầu năm. So với vùng đỉnh 191,3 triệu đồng/lượng thiết lập ngày 29/1, giá vàng đã giảm khoảng 30%.

Với nhà đầu tư mua ở vùng đỉnh và bán ra theo giá mua vào của doanh nghiệp tại thời điểm hiện tại, khoản lỗ có thể lên tới khoảng 58 triệu đồng mỗi lượng.

Ngay cả những người mua vàng từ đầu năm cũng không tránh khỏi thua lỗ. Khi giá vàng đầu năm dao động quanh 152-153 triệu đồng/lượng, mức giá mua vào hiện tại đã thấp hơn khoảng 15%.

Nếu lấy khoản đầu tư giả định 5 tỷ đồng, người mua vàng ở vùng giá đầu năm hiện chỉ còn khoảng 4,4 tỷ đồng khi bán ra theo mức giá 133,2 triệu đồng/lượng. Trường hợp mua đúng vùng đỉnh cuối tháng 1, giá trị khoản đầu tư chỉ còn khoảng 3,5 tỷ đồng.

anh-chup-man-hinh-2026-11-19-luc-212231.png
Diễn biến giá vàng trong một năm qua

Bạc cũng trải qua nhịp điều chỉnh mạnh hơn. Giá bạc thỏi Phú Quý hiện được giao dịch quanh 38 triệu đồng/kg ở chiều mua vào và 39 triệu đồng/kg ở chiều bán ra, trong khi mức đỉnh ngày 29/1 từng lên tới 123,68 triệu đồng/kg. Như vậy, người mua ở vùng giá cao nhất và bán ra ở mức hiện tại có thể chịu khoản lỗ khoảng 85 triệu đồng/kg, tương đương gần 69%.

So với đầu năm, khi giá bạc quanh 74 triệu đồng/kg, mức giá mua vào hiện tại đã giảm gần một nửa. Với khoản đầu tư giả định 5 tỷ đồng, giá trị còn lại chỉ khoảng 2,6 tỷ đồng nếu bán theo giá 38 triệu đồng/kg. Còn nếu xuống tiền tại vùng đỉnh tháng 1, khoản đầu tư này hiện chỉ còn khoảng 1,5 tỷ đồng.

Trên thị trường chứng khoán, VN-Index đóng cửa phiên 19/11 tại 1.689,62 điểm, thấp hơn khoảng 13% so với mức đỉnh lịch sử 1.933 điểm thiết lập hồi tháng 5. Thanh khoản cũng suy yếu rõ rệt. Giá trị giao dịch bình quân mỗi phiên hiện chủ yếu dao động trong khoảng 13.000-16.000 tỷ đồng, thấp hơn đáng kể so với mức khoảng 20.000 tỷ đồng của tháng 5.

Đáng chú ý, một số cổ phiếu từng được nhà đầu tư ưa chuộng cũng ghi nhận mức giảm sâu. FPT đóng cửa phiên 19/11 ở mức 45.700 đồng/cổ phiếu, thấp nhất kể từ tháng 1.2023, dù doanh nghiệp vẫn duy trì tăng trưởng lợi nhuận hai chữ số.

So với mức giá tham chiếu khoảng 98.000 đồng/cổ phiếu hồi đầu năm, thị giá FPT đã giảm hơn 53%. Nếu đầu tư 5 tỷ đồng tại vùng giá này, giá trị danh mục hiện chỉ còn khoảng 2,3 tỷ đồng.

PNJ cũng chịu sức ép lớn sau những thông tin liên quan đến vụ việc tại P-Lab và kế hoạch kinh doanh năm 2026 với khoản lỗ dự kiến hơn 6.270 tỷ đồng. Từ mức khoảng 84.000 đồng/cổ phiếu đầu tháng 1, thị giá PNJ giảm còn 13.800 đồng/cổ phiếu vào ngày 19/11, tương đương mức giảm hơn 83%. Một khoản đầu tư 5 tỷ đồng ở vùng giá đầu năm hiện chỉ còn khoảng 820 triệu đồng.

Diễn biến chỉ số VN-Index trong thời gian qua

Diễn biến chỉ số VN-Index trong thời gian qua

Trên thị trường tiền số, Bitcoin giao dịch quanh 64.400 USD, thấp hơn khoảng 34% so với vùng đỉnh được ghi nhận hồi tháng 1. Nếu so với mức cao nhất mọi thời đại 126.200 USD, đồng tiền số này đã giảm gần 49%.

Trong phiên ngày 1/7, Bitcoin từng lùi về 57.742 USD. Với khoản đầu tư giả định 5 tỷ đồng tại vùng giá 126.200 USD, giá trị còn lại theo tỷ lệ biến động giá hiện chỉ khoảng 2,55 tỷ đồng, chưa tính biến động tỷ giá và chi phí giao dịch.

Những phép tính trên cho thấy mức độ rủi ro khi nhà đầu tư mua tài sản ở vùng giá cao rồi phải bán ra trong giai đoạn thị trường điều chỉnh. Tuy nhiên, đây là các ví dụ quy đổi theo biến động giá, chưa tính đến chênh lệch giá mua - bán, phí giao dịch, thuế và các chi phí liên quan. Mức thua lỗ thực tế vì vậy có thể khác nhau tùy thời điểm và phương thức đầu tư.

Trong khi nhiều kênh tài sản biến động mạnh, tiền gửi ngân hàng đang lấy lại sức hấp dẫn nhờ mặt bằng lãi suất cao hơn. Ở nhóm sản phẩm trực tuyến, một số ngân hàng đưa lãi suất kỳ hạn 6 tháng lên khoảng 7%/năm; các chương trình ưu đãi dành cho nhóm khách hàng đáp ứng điều kiện nhất định có thể đưa mức lãi lên 9,1%/năm. Mức lãi suất 10%/năm cũng xuất hiện, song chủ yếu áp dụng tại quầy với khoản tiền gửi từ 2.000 tỷ đồng trở lên.

Với người có khoản tiền nhàn rỗi, lựa chọn gửi tiết kiệm ở mức lãi suất cao giúp xác định tương đối rõ khoản thu nhập trong tương lai, đồng thời không phải theo dõi biến động giá tài sản mỗi ngày.

Chẳng hạn, nếu gửi 5 tỷ đồng với lãi suất 7%/năm, khoản tiền lãi sau 6 tháng vào khoảng 175 triệu đồng, trước thuế và các điều kiện áp dụng nếu có. Dù mức sinh lời không đột biến như kỳ vọng ở những kênh đầu tư rủi ro cao, sự ổn định của tiền gửi đang trở thành yếu tố đáng cân nhắc khi thị trường tài sản liên tục biến động.

DÒNG TIỀN ĐẦU TƯ THẬN TRỌNG

Theo ông Nguyễn Duy Linh, Tổng Giám đốc Công ty Chứng khoán SHS, sự thay đổi của mặt bằng lãi suất đang tác động trực tiếp đến cách nhà đầu tư đánh giá hiệu quả sử dụng vốn.

Thứ nhất, nhà đầu tư quan tâm nhiều hơn đến hiệu quả sử dụng đồng vốn. Trong giai đoạn 2024 - 2025, khi tiền rẻ và lãi suất thấp, chúng ta có thể mua bất động sản, cổ phiếu hoặc vàng rồi kiên nhẫn chờ giá tăng.

Nhưng từ cuối năm 2025 đến nay, tình hình đã khác. Khi mặt bằng lãi suất thay đổi, chi phí cơ hội của việc đầu tư vào các tài sản khác so với gửi tiết kiệm tăng lên. Nhà đầu tư cân nhắc kỹ hơn trước khi giải ngân vào bất động sản, chứng khoán hay các kênh đầu tư khác, đồng thời đòi hỏi mức lợi nhuận kỳ vọng cao hơn đối với những tài sản có rủi ro lớn hơn.

Thứ hai là sự thay đổi về tâm lý. Khi thị trường tăng mạnh, nhà đầu tư thường có tâm lý sợ bỏ lỡ cơ hội (FOMO). Những kết quả đầu tư gần nhất cũng thường để lại ấn tượng sâu sắc nhất. Sau giai đoạn nhiều loại tài sản giảm giá, nhà đầu tư trở nên lo ngại thua lỗ và có xu hướng phòng thủ.

Tâm lý thường thay đổi chậm hơn so với điều kiện thực tế bởi nhà đầu tư vẫn chịu ảnh hưởng từ những gì vừa xảy ra. Hiện nay, trong bối cảnh lãi suất cao, tâm lý phòng thủ vẫn còn hiện hữu. Thị trường chứng khoán vẫn có nhiều cơ hội và nhà đầu tư cần tránh để những kết quả gần nhất chi phối các quyết định hiện tại, ông phân tích.

Thứ ba là sự chuyển dịch từ việc xem xét từng tài sản riêng lẻ sang quản lý toàn bộ danh mục đầu tư. Nhìn vào các chỉ số, ông Linh cho rằng chúng ta có thể thấy thị trường đi ngang hoặc tăng điểm. Tuy nhiên, nếu loại trừ các cổ phiếu vốn hóa lớn, phần lớn cổ phiếu còn lại lại giảm giá.

Từ cuối năm 2025 đến nay, khoảng 80% số cổ phiếu giảm giá, trong đó gần một nửa giảm trên 20%. Diễn biến này khiến nhà đầu tư phải nhìn lại cách phân bổ vốn, đặc biệt khi dồn toàn bộ 100% vốn vào một cổ phiếu hoặc một thị trường. Theo ông Linh, khi các loại tài sản đều chịu tác động từ những yếu tố bên ngoài thì việc phân bổ vốn là một bài toán khó.

Về nguyên tắc chung, Tổng Giám đốc SHS nhấn mạnh, nhà đầu tư cần xem xét kỹ phương pháp phân bổ vốn, cách đánh giá dòng tiền, hiệu quả đầu tư cũng như quản trị rủi ro.

Khi vốn còn rẻ, những hạn chế về chất lượng của một số tài sản có thể chưa bộc lộ rõ. Nhưng khi chi phí vốn tăng lên, chúng ta cần nâng cao năng lực lựa chọn và phân bổ tài sản. Dù vậy, ông khẳng định "vẫn nhìn thấy nhiều cơ hội trên thị trường vốn".

PHÂN BỔ CÁC LỚP TÀI SẢN CẦN CHÚ TRỌNG GÌ?

Trước khi phân bổ tài sản, chúng ta cần xác định rõ vai trò của từng lớp tài sản đối với mục tiêu đầu tư của mình, ông Nguyễn Duy Linh lưu ý.

Ông phân tích, tiền gửi ngân hàng đáp ứng nhu cầu thanh khoản, đồng thời mang lại mức sinh lời tương đối dễ dự tính. Tuy nhiên, kênh đầu tư này vẫn đối mặt với rủi ro lạm phát và rủi ro liên quan đến tổ chức tín dụng.

Tài sản có thu nhập cố định giúp tạo dòng tiền ổn định. Với nhóm tài sản này, nhà đầu tư cần đánh giá kỹ tổ chức phát hành, khả năng trả nợ và chất lượng tài sản.

Cổ phiếu có khả năng giúp tài sản tăng trưởng nhanh hơn. Trong bối cảnh lãi suất cao, việc lựa chọn doanh nghiệp có chất lượng trở nên đặc biệt quan trọng. Đối với bất động sản, lớp tài sản này có hai giá trị chính là tiềm năng tăng giá và khả năng tạo dòng tiền. Vì vậy, ngay từ khi quyết định đầu tư, chúng ta cần xác định rõ mục tiêu hướng đến.

Chia sẻ về danh mục cá nhân, ông Linh cho biết vẫn duy trì một tỷ trọng tài sản có tính thanh khoản để chủ động trước biến động thị trường. Tuy nhiên, ở thời điểm hiện tại, ông đã giảm tỷ trọng tài sản thanh khoản và tăng phân bổ vào nhóm thu nhập cố định, với tỷ trọng trái phiếu khoảng 30-40%. Ông ưu tiên các trái phiếu có chất lượng tốt, được ngân hàng bảo lãnh và có lợi suất cao hơn tiền gửi.

Đối với cổ phiếu, ông Linh đang từng bước gia tăng tỷ trọng khi mặt bằng định giá đã giảm. Nếu loại trừ nhóm cổ phiếu thuộc hệ sinh thái Vingroup, P/E của thị trường hiện vào khoảng 9,3-9,4 lần. Với giả định lợi nhuận doanh nghiệp tăng trưởng 15-17%, mức P/E có thể lùi về khoảng 8,5 lần.

Dù vậy, ông cho rằng cơ hội không nằm ở việc mua cổ phiếu chỉ vì thị giá đã giảm sâu, mà cần tập trung vào doanh nghiệp có chất lượng lợi nhuận tốt, dòng tiền thực và hiệu quả kinh doanh có khả năng duy trì trong nhiều năm.

Ngược lại, bất động sản hiện không phải nhóm tài sản được ông ưu tiên do tỷ suất sinh lời từ hoạt động cho thuê còn thấp. Vàng cũng không nằm trong danh mục đầu tư được ông lựa chọn ở thời điểm này. Ông Linh lưu ý cách phân bổ nói trên là lựa chọn cá nhân, không phải khuyến nghị áp dụng chung cho mọi nhà đầu tư.

Khi mặt bằng lãi suất thay đổi, bài toán đầu tư vì vậy không còn đơn thuần là tìm kiếm tài sản có khả năng tăng giá mạnh nhất. Khả năng bảo toàn vốn, tạo dòng tiền và duy trì hiệu quả sử dụng vốn đang trở thành những tiêu chí quan trọng hơn.

Sau giai đoạn nhiều tài sản tăng nóng rồi điều chỉnh sâu, nhà đầu tư cũng phải tính đến chi phí cơ hội của việc nắm giữ, thay vì chỉ chờ đợi thị trường quay lại vùng giá cũ.

Xem thêm

“Cơn khát vàng” tại Singapore

“Cơn khát vàng” tại Singapore

Bất ổn Trung Đông và kỳ vọng lãi suất biến động đang thúc đẩy nhu cầu vàng tại Singapore tăng đột biến. Doanh nghiệp gấp rút nhập hàng, mở rộng hầm lưu trữ, trong khi dòng tiền từ cả nhà đầu tư trẻ lẫn trung niên đều đổ vào kim loại quý như một kênh trú ẩn an toàn…

Đâu là kênh đầu tư “vua” sau Tết?

Đâu là kênh đầu tư “vua” sau Tết?

Lãi suất liên ngân hàng tăng sốc, vàng “nổi sóng” mạnh, tỷ giá giằng co và chứng khoán dò đáy kỹ thuật. Khi các kênh tài sản cùng biến động, cuộc đua giành vị trí “vua” sau Tết trở nên khó đoán hơn bao giờ hết...

Có thể bạn quan tâm

Dow Jones bật tăng hơn 1.000 điểm, giá dầu lại sụt gần 6%

Dow Jones bật tăng hơn 1.000 điểm, giá dầu lại sụt gần 6%

Tổng thống Trump tuyên bố khả năng Mỹ tiến hành các cuộc tấn công mới nhằm vào Iran là rất thấp, chừng nào các cuộc đàm phán chấm dứt xung đột vẫn đang được thúc đẩy, thông tin này lập tức tác động đến các thị trường tài chính và hàng hóa...

Giá dầu sụt 16% trong tuần qua

Giá dầu sụt 16% trong tuần qua

Việc giá dầu có duy trì đà sụt giảm hay không hiện vẫn là một điều khiến các chuyên gia băn khoăn. Nếu cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ khép lại mở đường cho Washington nối lại các hành động nhằm vào Iran, kịch bản đó có thể đe dọa nguồn cung dầu từ Trung Đông.

Giá vàng thế giới và trong nước đồng loạt biến động mạnh

Giá vàng trong nước tăng theo đà thế giới

Diễn biến mới nhất của đồng USD đang giúp đẩy tăng giá vàng thế giới. Giới đầu tư đồng thời chờ đợi báo cáo việc làm quan trọng của Mỹ để tìm thêm tín hiệu về định hướng chính sách lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).

Chứng khoán Mỹ sụt giảm mạnh, giá dầu vượt 116USD/thùng

Giá dầu không ngừng giảm

Đà giảm của giá dầu diễn ra sau khi xuất hiện những đồn đoán cho rằng Mỹ và Iran đang đạt được tiến triển trong các cuộc đàm phán hướng tới một thỏa thuận.