Sáng nay (1/1), Thủ tướng Phạm Minh Chính sẽ nhấn nút khởi công 12 dự án thành phần cao tốc Bắc Nam. Lễ khởi công được tổ chức ở 12 điểm. Trong đó, ba điểm cầu chính là Quảng Ngãi, Quảng Bình, Hậu Giang, đại diện cho ba khu vực Bắc Trung Bộ, Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nam Bộ.
Các điểm cầu còn lại ở Hà Tĩnh (hai điểm), Quảng Bình, Quảng Trị, Bình Định, Phú Yên (hai điểm), Khánh Hòa và Cà Mau. Trong đó, Quảng Ngãi được chọn là điểm cầu trung tâm, nơi có sự tham dự chỉ đạo của Thủ tướng Phạm Minh Chính, kết nối trực tuyến với các nơi khác.
Dự án đường cao tốc Bắc Nam giai đoạn 2 được chia làm 12 dự án thành phần vận hành độc lập, gồm các đoạn: Hà Tĩnh - Quảng Trị (267 km), Quảng Ngãi - Nha Trang (353 km) và Cần Thơ - Cà Mau (109 km). Đi qua 12 tỉnh thành phố. Dự án cao tốc Bắc Nam được đầu tư quy mô phân kỳ với bề rộng nền đường 17 m, 4 làn xe, tốc độ thiết kế 100 - 120 km/h trên tất cả 12 đoạn tuyến.
Theo dự kiến, tuyến cao tốc dự kiến hoàn thành cơ bản năm 2025 và khai thác vào 2026, giúp nối liền toàn trục cao tốc Bắc - Nam từ Lạng Sơn đến Cà Mau (riêng đoạn từ Lạng Sơn tới cửa khẩu Hữu Nghị chưa đầu tư).
Chính phủ xác định đến 2025 phải hoàn thành 3.000 km cao tốc. Nhưng hiện cả nước mới có hơn 1.400 km đường bộ cao tốc, như vậy từ đây đến 2025 cần tiếp cận làm thêm 1.600 km.
Dự án cao tốc Bắc Nam sẽ được áp dụng một số cơ chế đặc thù điển hình. Cụ thể là: Áp dụng hình thức chỉ định thầu trong hai năm 2022 và 2023 với các gói tư vấn, xây lắp, phục vụ di dời hạ tầng kỹ thuật, đền bù, giải phóng mặt bằng và tái định cư; cho phép triển khai đồng thời các thủ tục để rút ngắn thời gian khảo sát, thiết kế, lập, phê duyệt dự án đầu tư, thiết kế kỹ thuật; rút ngắn thủ tục cấp phép khai thác mỏ, giao trực tiếp các mỏ khoáng sản làm vật liệu thông thường phục vụ dự án cho nhà thầu khai thác; nâng công suất các mỏ cát ở Đồng bằng sông Cửu Long...
Với các cơ chế đặc thù trên, dự án cao tốc Bắc Nam phía Đông với quy mô lớn, nhiều công trình cầu, hầm có độ phức tạp kỹ thuật cao nhưng thời gian từ khi phê duyệt chủ trương đầu tư đến khởi công chỉ gần một năm.
Như vậy, rút ngắn một nửa so với thời gian bình quân triển khai các bước tương tự đối với dự án nhóm A. Hiện nay, các địa phương đã bàn giao 70% diện tích mặt bằng, đáp ứng yêu cầu khởi công dự án.
