Chủ nhân giải Nobel Kinh tế nói gì về đầu tư trong bối cảnh có quá nhiều bất định?

Lần thứ hai Việt Nam được lựa chọn là điểm đến tổ chức sự kiện học thuật danh giá này, sau thành công của AMES 2024 tại TP.HCM...

Hội nghị Châu Á của Hiệp hội Kinh tế lượng, Đông Á và Đông Nam Á 2026 (2026 Asia Meeting of the Econometric Society, East & Southeast Asia - AMES 2026) chính thức diễn ra tại Hà Nội từ ngày 31/7 đến ngày 2/8/2026.

Đây là sự kiện khoa học quốc tế uy tín do Hiệp hội Kinh tế lượng (Econometric Society), AVSE Global và Trường Đại học Thương mại (TMU) phối hợp tổ chức.

PGS.TS Nguyễn Hoàng, Hiệu trưởng Trường Đại học Thương mại

Phát biểu khai mạc hội nghị, PGS.TS Nguyễn Hoàng, Hiệu trưởng Trường Đại học Thương mại, chỉ rõ thế giới đang bước vào một giai đoạn chuyển đổi vô cùng sâu sắc. Hàng loạt yếu tố mang tính bước ngoặt như biến động địa chính trị, biến đổi khí hậu, cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo và sự thay đổi về nhân khẩu học đang đặt ra những yêu cầu hoàn toàn mới đối với khoa học kinh tế.

Chia sẻ sâu hơn về vấn đề này dưới góc độ thực thi, GS. Nguyễn Đức Khương, Đại học Cambridge, Chủ tịch AVSE Global khẳng định, bài toán then chốt hiện nay là phải truyền tải được những ngôn ngữ khoa học kinh tế phức tạp sang ngôn ngữ hành động.

Điển hình như câu chuyện nâng cao năng suất lao động và năng lực đổi mới sáng tạo của doanh nghiệp Việt Nam. Chúng ta không thể chỉ thiết kế chính sách trên lý thuyết mà cần có sự đo lường tác động cụ thể, học hỏi từ các mô hình tăng trưởng của quốc gia đi trước nhằm tạo ra bệ đỡ chống chịu các cú sốc toàn cầu.

GS. Nguyễn Đức Khương khẳng định để khoa học thực sự tạo ra sức bật, cần có sự phối hợp chặt chẽ theo mô hình hệ sinh thái "Ba Nhà": Nhà nước, Nhà khoa học và Doanh nghiệp. Dù các nhà nghiên cứu hàn lâm không phải lúc nào cũng hiện diện trực tiếp trong bộ máy chính quyền, nhưng chính những nghiên cứu đo lường, những minh chứng khoa học mà họ mang lại từ các diễn đàn như AMES 2026 sẽ đóng vai trò là "đầu vào" để các cơ quan điều hành xây dựng chính sách dài hạn.

Giáo sư Lars Peter Hansen

Điểm nhấn trọng tâm của sự kiện năm nay là Bài giảng Amartya Sen được trình bày bởi Giáo sư Lars Peter Hansen (Đại học Chicago) – Chủ nhân giải Nobel Kinh tế năm 2013.

Chủ nhân giải Nobel Kinh tế năm 2013 tập trung vào một câu hỏi có ý nghĩa đặc biệt đối với hoạch định chính sách hiện nay: Làm thế nào để đánh giá giá trị xã hội của các quyết định đầu tư khi tương lai chứa đựng quá nhiều bất định, đặc biệt trong các lĩnh vực như biến đổi khí hậu và nghiên cứu - phát triển (R&D)?

Theo Hansen, các công cụ định giá tài sản có thể được mở rộng để đánh giá giá trị xã hội của những thay đổi nhỏ trong nền kinh tế hiện tại, bởi những thay đổi này có thể tạo ra tác động lan tỏa tới nhiều trạng thái kinh tế trong tương lai.

Cách tiếp cận này cho phép lượng hóa không chỉ tác động trực tiếp của một quyết định, mà còn cả những ảnh hưởng gián tiếp, khả năng xuất hiện các biến cố lớn và giá trị kinh tế còn lại sau khi những biến cố đó xảy ra. Đây là cơ sở để đánh giá các vấn đề như chi phí xã hội của carbon hay giá trị xã hội của đầu tư R&D.

Thông điệp chính sách Hansen đưa ra vì thế không phải là chờ đợi cho đến khi mọi bất định được giải quyết. Trong một số trường hợp, chính bất định lại là lý do để hành động sớm.

Thay vì chỉ dựa vào các dự báo trung bình, chính sách khí hậu và R&D cần được thiết kế theo hướng thận trọng, linh hoạt và có khả năng thích ứng, đồng thời minh bạch hơn về những giới hạn của khoa học cũng như các mô hình kinh tế.

Trong bối cảnh đó, đầu tư sớm vào R&D và công nghệ sạch không chỉ là một lựa chọn cho tăng trưởng dài hạn, mà còn có thể trở thành một chiến lược quản trị rủi ro có giá trị xã hội cao.

Hội thảo Châu Á của Hiệp hội Kinh tế lượng, Đông Á và Đông Nam Á 2026 mở ra cơ hội quy tụ hàng trăm học giả và nhà khoa học kinh tế hàng đầu thế giới đến với Thủ đô Hà Nội, góp phần thúc đẩy hợp tác nghiên cứu trong các lĩnh vực kinh tế - tài chính - tiền tệ - thương mại quốc tế, truyền cảm hứng cho thế hệ nhà khoa học trẻ Việt Nam, và góp phần nâng cao năng lực hoạch định chính sách kinh tế của đất nước.

Với sự góp mặt của 300 nhà khoa học quốc tế, trong đó có GS. Lars Peter Hansen (Nobel Kinh tế 2013), sự kiện không chỉ là một diễn đàn trao đổi chuyên môn mà còn là cơ sở quan trọng để đưa các nghiên cứu lý thuyết thành hành động thực tiễn, định hình các chính sách kinh tế vĩ mô trong kỷ nguyên nhiều biến động.

Có thể bạn quan tâm