Mới đây, Tổng cục Thuế vừa có văn bản trả lời Cục Thuế thành phố Hà Nội về việc thu tiền sử dụng đất khi thực hiện chuyển nhượng căn hộ chung cư là nhà ở xã hội.
Tổng cục Thuế cho biết, căn cứ vào Luật Nhà ở 2023, Nghị định 100/2024/NĐ-CP, Nghị định 103/2024/NĐ-CP, theo đó, trường hợp bên mua nhà ở xã hội được bán lại nhà ở theo quy định của pháp luật về nhà ở mà thực hiện chuyển nhượng sau ngày 1/8/2024 (ngày Luật Nhà ở có hiệu lực) thì không phải nộp tiền sử dụng đất và phải nộp thuế thu nhập.
Đối với trường hợp bán nhà ở xã hội là nhà ở riêng lẻ thì bên bán phải nộp 50% tiền sử dụng đất và phải nộp thuế thu nhập.
Còn trường hợp bán nhà ở xã hội phải nộp tiền sử dụng đất theo quy định của pháp luật về nhà ở trước ngày Luật Nhà ở có hiệu lực mà vẫn chưa nộp tiền sử dụng đất thì tiếp tục nộp tiền theo quy định của pháp luật về nhà ở trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành.
Hiện nay, nhiều dự án nhà ở xã hội tại Hà Nội có mức giá chuyển nhượng tăng cao. Nhiều chuyên gia cho rằng, việc này do ảnh hưởng từ đà tăng trưởng của thị trường nhà ở thương mại, cùng với sự hạn chế về nguồn cung nhà ở xã hội.
Đơn cử, khu nhà ở xã hội Đại Kim Building (phố Trần Hoà, Hoàng Mai) đã đủ điều kiện mua bán sau hơn 5 năm sử dụng. Tuy nhiên, giá bán các căn hộ ở đây khá cao, một căn hộ 70m2 có giá khoảng 3,6 – 3,7 tỷ đồng, trong khi các căn 100m2 với 3 phòng ngủ có giá khoảng 5,5 tỷ đồng, tương đương 52 triệu đồng/m2. Đáng chú ý, khi mở bán năm 2016, giá chỉ 16 triệu đồng/m2, nay đã tăng gấp 3 lần.
Trong khi đó, dự án nhà ở xã hội Ecohome (Bắc Từ Liêm, Hà Nội) đã được bàn giao từ năm 2020, với giá bán từ chủ đầu tư khoảng 16,5 triệu đồng/m2. Tuy nhiên, hiện tại, giá các căn hộ tại đây đã tăng vọt, dao động từ 40 - 43 triệu đồng/m2, tức gần gấp 3 lần so với mức giá ban đầu.
Một căn hộ tại dự án Ecohome có diện tích 60m2 và thiết kế 2 phòng ngủ, hiện đang được rao bán với giá 2,55 tỷ đồng, tương ứng 43 triệu đồng/m2.
Tương tự, cuối năm 2017, giá bán các căn hộ nhà ở xã hội tại dự án nhà ở xã hội 987 Tam Trinh, Yên Sở (quận Hoàng Mai) chỉ khoảng 14,2 triệu đồng/m2. Đến hiện tại, các căn hộ nhà ở xã hội 987 Tam Trinh đang được rao bán với mức giá từ 50 - 53 triệu đồng/m2.
Theo TS. Vũ Đình Ánh, chuyên gia Tài chính, nguyên Phó Viện trưởng Viện nghiên cứu thị trường giá cả bộ Tài chính cho biết, ngay từ đầu đã có tình trạng bán nhà ở xã hội không đúng đối tượng, nhiều người mua vào là để bán lại hoặc ăn chênh chứ không hẳn là nhu cầu thực, có nhiều người xem đây là nơi để kiếm tiền.
Việc thị trường nhà ở thứ cấp tăng giá có nhiều nguyên nhân. Thứ nhất, liên quan đến mặt bằng chung của thị trường bất động sản, khi thị trường đang khát nguồn hàng, giá nhà tăng lên, vì thế nhà ở xã hội cũng tăng theo.
Thứ hai, một số dự án nhà ở xã hội có vị trí đẹp hơn nhà ở thương mại, nhiều dự án nhà ở thương mại không có quỹ đất nên dạt ra ngoài trung tâm. Nên việc lên giá nhà ở xã hội thứ cấp cũng do vị trí.
Thứ ba, liên quan đến nhu cầu nhà ở, những cá nhân chưa đủ điều kiện mua nhà ở thương mại đành phải đi mua nhà ở xã hội để có giá rẻ hơn. Vì thế, sức cầu được đẩy lên, cung ít hơn cầu nên giá tăng là điều đương nhiên.
