Bước vào mùa đại hội đồng cổ đông thường niên 2026, một điểm chung dễ nhận thấy trong tài liệu công bố của nhiều doanh nghiệp là cụm từ “thận trọng” xuất hiện với tần suất dày đặc.
Khác với giai đoạn 2020–2021, khi không ít doanh nghiệp mạnh dạn đặt mục tiêu tăng trưởng hai chữ số, thậm chí ba chữ số, kế hoạch năm 2026 phần lớn chỉ xoay quanh các kịch bản tăng trưởng vừa phải, thậm chí đi ngang. Một số doanh nghiệp còn chủ động xây dựng kế hoạch thấp hơn kỳ vọng thị trường.
DOANH NGHIỆP ĐỒNG LOẠT HẠ MỤC TIÊU LỢI NHUẬN NĂM 2026
Nhóm bất động sản là nơi thể hiện rõ nhất sự thận trọng. Công ty Cổ phần Phát triển Nhà Thủ Đức (Thuduc House - mã chứng khoán: TDH) đặt kế hoạch doanh thu hợp nhất 250 tỷ đồng, gần như đi ngang so với năm 2025, nhưng lợi nhuận sau thuế chỉ còn 38,5 tỷ đồng, tương đương 35,5% kết quả năm trước.
Tổng Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Xây dựng (DIC Corp - mã chứng khoán: DIG) đặt mục tiêu doanh thu 3.000 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế 600 tỷ đồng, giảm lần lượt khoảng 37% và gần 30% so với năm 2025.
Công ty Cổ phần Sonadezi Châu Đức (mã chứng khoán: SZC) gây chú ý khi đặt kế hoạch doanh thu khoảng 518 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế hơn 56 tỷ đồng, giảm mạnh 54% và 84%. Công ty Cổ phần Phát triển Hạ tầng Kỹ thuật (Becamex IJC, mã chứng khoán: IJC) cũng lựa chọn kịch bản an toàn khi đặt mục tiêu lợi nhuận sau thuế 541 tỷ đồng, giảm khoảng 9%.
Trong nhóm ngân hàng, kế hoạch năm 2026 cho thấy xu hướng giảm tốc rõ rệt so với giai đoạn trước. Sacombank đặt mục tiêu lợi nhuận trước thuế đạt 8.100 tỷ đồng, chỉ tăng 6,2% so với năm 2025, đồng thời kiểm soát tỷ lệ nợ xấu dưới 5%.
Đây cũng được xem là các chỉ tiêu tăng trưởng thận trọng so với các năm, ưu tiên cân bằng giữa mục tiêu phát triển và đảm bảo an toàn hệ thống, đồng thời phản ánh chân thực những thách thức mà ngân hàng phải đối mặt trong giai đoạn vừa qua.
Tương tự, LPBank đặt kế hoạch lợi nhuận năm 2026 đạt 14.982 tỷ đồng, tăng khoảng 5%, trong khi tăng trưởng tín dụng dự kiến ở mức 11,7%.
Tại nhóm doanh nghiệp sản xuất, Công ty Cổ phần Đá Núi Nhỏ (mã chứng khoán: NNC) cũng xây dựng kế hoạch khá dè dặt sau một năm tăng trưởng mạnh. Năm 2026, doanh nghiệp dự kiến đạt doanh thu 360 tỉ đồng và lợi nhuận trước thuế 120 tỉ đồng, giảm lần lượt 8% và 35% so với năm 2025.
Công ty Cổ phần Vicostone (mã chứng khoán: VSC) đặt kế hoạch doanh thu 4.186 tỷ đồng, chỉ tăng nhẹ 1,4%, nhưng lợi nhuận trước thuế giảm 10,6% xuống còn 744 tỷ đồng – mức thấp nhất trong 10 năm. Tập đoàn GELEX (mã chứng khoán: GEX) đặt mục tiêu doanh thu hợp nhất 44.700 tỷ đồng, tăng 13,2%, nhưng lợi nhuận trước thuế chỉ 3.600 tỷ đồng, giảm khoảng 22% do chi phí lãi vay và vận hành dự án mới tăng.
Trong ngành thực phẩm, Công ty Cổ phần Đường Quảng Ngãi (mã chứng khoán: QNS) đặt kế hoạch doanh thu khoảng 10.500 tỷ đồng, giảm 5%, và lợi nhuận sau thuế 1.512 tỷ đồng, giảm 21%. Nếu hoàn thành, đây sẽ là mức lợi nhuận thấp nhất trong vòng 4 năm.
Ở nhóm năng lượng, Tổng Công ty Khí Việt Nam (PV Gas, mã chứng khoán: GAS) đặt mục tiêu doanh thu công ty mẹ đạt 125.579 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 8.801 tỷ đồng, giảm lần lượt 7,1% và 24%.
Trong khi đó, Công ty Cổ phần Vận tải Xăng dầu Đường thủy Petrolimex (mã chứng khoán: PJT) đặt kế hoạch doanh thu hơn 808 tỷ đồng, tăng 9%, nhưng lợi nhuận sau thuế giảm 6% xuống 20,8 tỷ đồng – tiếp tục phản ánh xu hướng chi phí gia tăng trong ngành vận tải.
VÌ SAO DOANH NGHIỆP ĐỒNG LOẠT CHỌN KỊCH BẢN THẬN TRỌNG?
Đằng sau làn sóng kế hoạch kinh doanh thận trọng trong năm 2026 không đơn thuần là sự dè dặt mang tính kỹ thuật, mà phản ánh một thực trạng hiện nay.
Ở cấp độ doanh nghiệp, nhiều ban lãnh đạo đã thẳng thắn chỉ ra những rủi ro cụ thể. Tại đại hội đồng cổ đông vừa qua, Vận tải Xăng dầu Đường thủy Petrolimex nhận định giai đoạn 2026–2031 sẽ tiếp tục đối mặt với “nhiều biến động phức tạp” của kinh tế thế giới và trong nước.
Doanh nghiệp đặc biệt nhấn mạnh các yếu tố như xung đột tại Trung Đông ảnh hưởng trực tiếp đến cung – cầu xăng dầu, cùng với đó là áp lực gia tăng từ chi phí nhiên liệu, lạm phát, lãi vay và tỷ giá. Những biến số này không chỉ làm tăng giá vốn mà còn khiến chi phí hoạt động bị đội lên, trực tiếp bào mòn lợi nhuận.
Tương tự, trong ngành tiêu dùng – nông nghiệp, ban lãnh đạo Đường Quảng Ngãi cho biết năm 2026 tiếp tục tiềm ẩn nhiều thách thức, bao gồm biến động chi phí đầu vào, áp lực mở rộng vùng nguyên liệu, chi phí marketing gia tăng và yêu cầu đầu tư mở rộng thị trường. Đáng chú ý, ngành mía đường còn chịu sức ép từ giá đường giảm, tồn kho cao, cạnh tranh từ đường nhập lậu và sản phẩm thay thế như HFCS.
Ở lĩnh vực xuất khẩu, Vicostone lý giải việc đặt kế hoạch lợi nhuận thấp là do “môi trường kinh tế toàn cầu biến động, nhu cầu xây mới và cải tạo công trình phục hồi chậm”. Bên cạnh đó, các thị trường trọng điểm như Mỹ tiếp tục điều chỉnh chính sách thuế và tăng cường các biện pháp phòng vệ thương mại, tạo áp lực trực tiếp lên chi phí và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp.
Trong khi đó, các doanh nghiệp bất động sản lại đối mặt với một “nút thắt” quen thuộc nhưng chưa được tháo gỡ triệt để. Đó là pháp lý và thanh khoản thị trường.
Việc các dự án chưa đủ điều kiện ghi nhận doanh thu khiến nhiều doanh nghiệp buộc phải lùi kế hoạch lợi nhuận. Không phải vì hoạt động kinh doanh suy yếu, mà bởi dòng tiền chưa thể phản ánh ngay trên báo cáo tài chính.
Cùng với đó, áp lực chi phí vốn vẫn là một bài toán lớn. Với các doanh nghiệp sử dụng đòn bẩy cao, chi phí lãi vay vẫn là yếu tố “ăn mòn” lợi nhuận đáng kể.
Ông Nghiêm Sỹ Tiến, chuyên viên phân tích cao cấp khối phân tích, Chứng khoán KBSV, lý giải việc các doanh nghiệp đặt mục tiêu lợi nhuận sụt giảm hoặc đi ngang thực chất là chiến lược quản trị kỳ vọng trong bối cảnh vĩ mô bất ổn.
Đối với các doanh nghiệp dầu khí và vận tải biển, giá dầu cao có thể làm tăng doanh thu. Nhưng chi phí vận hành, bảo hiểm và rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng tại Trung Đông lại gây áp lực trực tiếp lên biên lợi nhuận ròng.
Bên cạnh đó, việc đặt kế hoạch thấp giúp hội đồng quản trị tạo ra một khoảng đệm an toàn để dễ dàng hoàn thành hoặc vượt mục tiêu. Từ đó, doanh nghiệp duy trì uy tín với cổ đông và tạo động lực cho giá cổ phiếu khi kết quả thực tế được công bố. Đây là sự thận trọng cần thiết khi biến số về tỷ giá và lãi suất khó dự báo.
Không chỉ dừng lại ở yếu tố thị trường, cấu trúc chi phí của doanh nghiệp cũng đang thay đổi. Nhiều doanh nghiệp bước vào giai đoạn đầu tư mới, đồng nghĩa với việc phải ghi nhận chi phí vận hành và khấu hao cao hơn trước khi các dự án đạt công suất tối ưu.
Điển hình, để ứng phó và phát triển bền vững, PJT định hướng chiến lược trọng tâm vào tái cơ cấu năng lực vận tải. Cụ thể, công ty lên kế hoạch thanh lý 4 tàu biển đã đến kỳ cuối của thời hạn hoạt động, đồng thời dự kiến đầu tư 4 tàu biển trọng tải đến 10.000DWT, và 1 tàu sông trọng tải đến 3.000 tấn. Cơ cấu nguồn vốn đầu tư dự kiến gồm 30% vốn chủ sở hữu và 70% vốn vay.
Hay DIC Corp dự kiến chi hơn 4.300 tỷ đồng để đầu tư vào các dự án trọng điểm như Nam Vĩnh Yên, Long Tân, khu phức hợp CSJ hay trung tâm Chí Linh. Đồng thời, doanh nghiệp lên kế hoạch vay khoảng 1.400 tỷ đồng để triển khai dự án, song song với việc tái cấu trúc, thoái vốn và xử lý các khoản đầu tư kém hiệu quả nhằm cải thiện dòng tiền.
Ngoài ra, những yếu tố mang tính dài hạn như chuyển đổi số, tiêu chuẩn ESG hay yêu cầu minh bạch hóa quản trị cũng đang âm thầm làm gia tăng chi phí. Đây là các khoản đầu tư không thể trì hoãn, nhưng lại chưa mang lại hiệu quả tài chính ngay lập tức.
Một điểm đáng chú ý khác là sự thay đổi trong tư duy điều hành. Nếu như trước đây, doanh nghiệp có xu hướng đặt kế hoạch cao để tạo kỳ vọng tăng trưởng, thì hiện tại, nhiều hội đồng quản trị lựa chọn cách tiếp cận thực tế hơn: đặt mục tiêu trong vùng an toàn, tạo “khoảng đệm” để linh hoạt ứng phó với biến động.
Cách tiếp cận này không chỉ giúp tăng khả năng hoàn thành kế hoạch, mà còn hạn chế rủi ro gây thất vọng cho cổ đông trong trường hợp thị trường diễn biến bất lợi.
Tổng hòa các yếu tố, từ biến động địa chính trị, chi phí đầu vào, áp lực tài chính đến đặc thù từng ngành, đang khiến năm 2026 trở thành một giai đoạn mà doanh nghiệp buộc phải ưu tiên phòng thủ.
Việc “hạ nhiệt” kế hoạch vì thế không phải là biểu hiện của sự suy yếu, mà là lựa chọn mang tính chiến lược trong một môi trường mà rủi ro ngày càng khó đoán định.