Mới đây, Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE) vừa có công văn gửi các công ty chứng khoán về việc chuẩn bị dữ liệu kiểm thử dự án công nghệ thông tin KRX.
“Liên quan đến việc kiểm thử đối với dự án công nghệ thông tin KRX, Sở Giao dịch Chứng khoán TP. HCM đề nghị các công ty chứng khoán có phương án về dữ liệu để sử dụng dữ liệu cuối ngày 28/2/2025 cho các đợt kiểm thử sắp tới”, văn bản nêu.
Động thái này củng cố kỳ vọng rằng hệ thống KRX đang tiến gần đến giai đoạn vận hành chính thức, đúng như dự đoán của ông Petri Deryng, Giám đốc quỹ đầu tư Pyn Elite Fund, rằng hệ thống này sẽ được ra mắt trong kỳ nghỉ lễ 30/4 - 1/5 tới. Đây cũng là thông tin gây chú ý nhất trong bức thư mà “cá mập” Phần Lan gửi các nhà đầu tư ngày 25/2.
Trong thư, ông Petri Deryng tiết lộ đã tham dự cuộc gặp mặt riêng kéo dài một giờ đồng hồ với đại diện của FTSE, người đứng đầu hoạt động quỹ ETF của Blackrock, đại diện Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, cơ quan giám sát Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam và người đứng đầu tổ chức chịu trách nhiệm thanh toán giao dịch chứng khoán tại Việt Nam.
Tại cuộc họp, không ai đưa tuyên bố chính thức về việc ra mắt hệ thống giao dịch chứng khoán mới (KRX) hay lộ trình nâng hạng Việt Nam lên thị trường mới nổi của FTSE. Tuy nhiên, theo ông Petri Deryng, thị trường Việt Nam đang tiến triển với tốc độ nhanh chóng.
“Mặc dù lộ trình đã bị kéo dài trong quá khứ, mọi thứ đã tiến triển và hiện tại có lý do để cho rằng những điều rất tích cực đối với thị trường chứng khoán có thể phát triển”, ông Petri Deryng cho hay.
Trước đó nữa, ngày 5/2/2025, tại Lễ đánh cồng khai trương giao dịch chứng khoán đầu xuân Ất Tỵ 2025, bà Nguyễn Thị Việt Hà, Quyền Chủ tịch Hội đồng quản trị Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM thông tin, dự án công nghệ thông tin mới (KRX) đã đáp ứng các quy định pháp luật về an toàn thông tin, thực hiện kiểm thử và đang ở các bước cuối cùng để triển khai ra thị trường trong thời gian tới.
“Năm 2025, HOSE đặt mục tiêu đưa hệ thống KRX vào vận hành để nâng cao năng lực xử lý lệnh và cung cấp sản phẩm dịch vụ mới, sẵn sàng ”, bà Hà cho hay.
Việc sớm đưa hệ thống công nghệ thông tin mới vào hoạt động cũng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ngành chứng khoán trong năm 2025 được lãnh đạo Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Việt Nam chỉ đạo.
Hệ thống KRX do HOSE làm chủ đầu tư, triển khai từ năm 2012. Việc đưa hệ thống công nghệ thông tin mới vào vận hành được kỳ vọng sẽ rút ngắn thời gian thanh toán, cung cấp nhiều tiện ích mới và giúp phát triển nhiều sản phẩm và nghiệp vụ mới. Đây cũng là mấu chốt giúp thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng. Hệ thống KRX là cơ sở hạ tầng cần thiết để triển khai mô hình Đối tác bù trừ trung tâm (Central Clearing Counterparty - CCP) từ đó, cải thiện tiêu chí Chu kỳ thanh toán-DvP.
Dù được đánh giá là bước tiến quan trọng cho thị trường chứng khoán Việt Nam nhưng hệ thống này “liên tục” trễ hẹn với nhiều lý do khác nhau, gây ra tâm lý thất vọng, chán nản cho nhà đầu tư.
Theo đó, HOSE đã có 8 lần rời lịch vận hành vào các năm 2015, 2017, 2019, 2020, 2021, 2022, 2023 và mới đây nhất là ngày 2/5/2024. Đáng nói, trong lần gần nhất, HOSE đã tiến hành diễn tập chuyển đổi hệ thống để các công ty chứng khoán nhập lệnh giao dịch như một ngày giao dịch bình thường và yêu cầu các công ty chứng khoán chuẩn bị để thống go-live.
Tuy nhiên, sau đó, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước đã có văn bản hỏa tốc gửi các bên liên quan cho biết chưa đủ cơ sở để chấp thuận đề nghị của HOSE đưa hệ thống KRX go-live chính thức vào ngày 2/5/2024. Lý do được đưa ra là do thiếu quy trình từ phía HOSE và các công ty chứng khoán chưa sẵn sàng kết nối.
Hiện nay, trong bối cảnh Luật Chứng khoán sửa đổi đã tạo hành lang pháp lý thuận lợi để triển khai CCP, việc đưa KRX vào vận hành được xem là điều kiện thiết yếu nhằm kết nối các hệ thống thanh toán bù trừ với nhau. Điều này không chỉ hỗ trợ mục tiêu nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam mà còn góp phần gỡ vướng các vấn đề kỹ thuật trong hệ thống thanh toán hiện tại.
