Singapore lần đầu tiên vươn lên vị trí số một trong Chỉ số Năng lực Cạnh tranh Nhân tài Toàn cầu (GTCI) 2025 sau ba năm liên tiếp đứng thứ hai. Thành tựu này có được nhờ hệ thống giáo dục vững mạnh, cách tiếp cận hướng về đổi mới trong việc phát triển lực lượng lao động.
Đảo quốc sư tử còn đứng đầu về kỹ năng thích ứng tổng quát, nhờ lực lượng lao động được trang bị đầy đủ kỹ năng mềm, hiểu biết số và tư duy hướng đến đổi mới - những yếu tố thiết yếu trong môi trường đầy biến động như hiện nay.
Ở lần công bố thứ 11, chỉ số GTCI, do trường kinh doanh INSEAD phối hợp với Viện Portulans (Mỹ) thực hiện, đánh giá mức độ phát triển, thu hút và giữ chân nhân tài của các quốc gia thuộc mọi nhóm thu nhập. Báo cáo năm nay mang chủ đề “Khả năng chống chịu trong thời đại gián đoạn”, xếp hạng 135 nền kinh tế dựa trên 77 chỉ số trong sáu trụ cột bao gồm môi trường hỗ trợ, khả năng thu hút, khả năng phát triển, khả năng giữ chân, kỹ năng nghề và kỹ năng thích ứng.
Theo nhận định của CEO Viện Portulans Rafael Escalona Reynoso, báo cáo được công bố trong bối cảnh công nghệ đang có nhiều thay đổi nhanh chóng, cùng với đó là bất ổn địa chính trị và những chuyển dịch xã hội sâu sắc khiến các thước đo nhân tài đáng tin cậy trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
Bà Lily Fang, Giám đốc nghiên cứu và đổi mới của INSEAD nhấn mạnh: “Dù các nhà sử học có thể đưa ra góc nhìn toàn cảnh hơn, nhưng rõ ràng chúng ta đang sống trong thời kỳ gián đoạn và lo âu tột độ. Bất ổn địa chính trị tạo ra những thách thức lớn đối với khả năng chống chịu của thương mại và thị trường toàn cầu, còn trí tuệ nhân tạo vừa mở ra những cơ hội lớn để nâng cao năng lực con người, vừa mang theo những rủi ro khó lường”.
Dù rơi xuống vị trí thứ hai, nhưng Thuỵ Sĩ vẫn đạt nhiều kết quả trong top 5 trên toàn bộ khuôn khổ nghiên cứu, bao gồm mức độ truy cập Internet ở trường học (hạng 1), hiệu quả điều hành của chính phủ (hạng 2), và khả năng thu hút nhân tài AI từ nước ngoài (hạng 4).
Trong bảng xếp hạng 2025, Singapore đứng đầu trong số 135 nền kinh tế, tiếp theo là Thụy Sĩ ở vị trí thứ hai và Đan Mạch ở vị trí thứ ba. Phần Lan, Thụy Điển, Hà Lan, Na Uy, Luxembourg, Mỹ và Australia hoàn thiện nhóm 10 quốc gia dẫn đầu.
Đây là lần đầu Singapore giữ vị trí quán quân kể từ khi bảng xếp hạng được INSEAD công bố năm 2013 nhằm tạo chuẩn đánh giá cho hoạch định chính sách về thị trường lao động, tổ chức việc làm và dòng chảy nhân tài.
Ông Felipe Monteiro, Giám đốc học thuật GTCI và giáo sư chiến lược tại INSEAD chia sẻ rằng kết quả dẫn đầu của Singapore có được nhờ sự cải thiện đáng kể về khả năng giữ chân nhân tài. Ông cho biết điều này đến từ các tiến bộ trong lĩnh vực quyền cá nhân, mật độ bác sĩ và việc quốc gia này duy trì vị trí dẫn đầu thế giới về an toàn cá nhân.
Ông Monteiro cho biết thêm không có báo cáo năm 2024 do bộ chỉ số được cải tổ sau 10 năm. Việc cải tổ này cũng dẫn đến việc INSEAD hợp tác với Viện Portulans - tổ chức nghiên cứu phi lợi nhuận tại Washington D.C. - để cùng thực hiện ấn bản 2025. Báo cáo được tăng cường về độ chặt chẽ học thuật và phương pháp luận, đồng thời bổ sung các biến số mới như mức độ ứng dụng AI, kỹ năng mềm và phúc lợi người lao động.
Ông Paul Evans, giáo sư danh dự của INSEAD và đồng biên tập báo cáo, cho rằng những nền kinh tế nuôi dưỡng lực lượng lao động linh hoạt, đa nhiệm và hiểu biết AI thường có vị thế tốt hơn để biến gián đoạn thành cơ hội và duy trì năng lực cạnh tranh dài hạn. Ông nhận định kết quả năm nay cho thấy năng lực cạnh tranh nhân tài không chỉ phụ thuộc vào mức thu nhập mà còn ở định hướng chính sách, chất lượng thể chế và khả năng huy động hiệu quả nguồn nhân lực.
Một phát hiện quan trọng khác của báo cáo là những nền kinh tế có thể chuyển hóa đầu tư thành kết quả thực chất sẽ dẫn đầu trong cuộc đua nhân tài. Báo cáo chỉ ra Singapore, Hàn Quốc và Israel là các quốc gia đạt được kết quả nhân tài tốt hơn dù dùng ít nguồn lực hơn. Điều này cũng đúng với nhiều nước thu nhập trung bình thấp như Tajikistan, Kenya, Uzbekistan, Sri Lanka, Myanmar, Pakistan, Bangladesh và Rwanda.
“Những nền kinh tế đồng bộ hóa hệ thống giáo dục, lao động và đổi mới theo hướng phát triển nhân tài thích ứng có thể đạt hiệu suất cao ngay cả khi mức thu nhập còn khiêm tốn”, ông Evans chỉ ra.
Trong khi các nền kinh tế châu Âu thu nhập cao tiếp tục thống trị top 10, báo cáo cũng ghi nhận sự sụt giảm của một số nền kinh tế lớn, như Mỹ, khi từ vị trí thứ ba xuống thứ chín.
Dù vậy, báo cáo khẳng định kết quả này, cùng với vị trí thứ 14 của Canada, phản ánh sức mạnh của khu vực Bắc Mỹ trong việc phát triển và khai thác nhân tài chất lượng cao.
Trung Quốc giảm từ vị trí 40 xuống 53 trong năm nay, phản ánh môi trường kinh doanh và thị trường lao động kém thuận lợi hơn dù báo cáo cũng lưu ý tình trạng thiếu dữ liệu có thể góp phần vào sự sụt giảm này.
