Một cặp vợ chồng ở Hà Nam mất 15 năm buôn bán, chắt chiu gần 2 tỷ đồng mới đủ tiền tính chuyện mua một mảnh đất để dành cho con. Đất đẹp, đường ô tô vào được, chủ đất có lý do bán, người giới thiệu lại là họ hàng nên gần như mọi thứ đều khiến hai vợ chồng thấy yên tâm.
Chỉ còn chút băn khoăn trước ngày đặt cọc, nhưng chính cảm giác ấy đã thôi thúc hai vợ chồng kiểm tra kỹ hơn và kịp nhận ra một vấn đề mà nếu bỏ qua, gần 2 tỷ đồng có thể đã trở thành một bài học vô cùng đắt giá.
SUÝT ĐỔI CẢ GIA TÀI LẤY MỘT MẢNH ĐẤT CÓ VẤN ĐỀ
Chuyện giờ mới kể. vợ chồng em bán đồ gia dụng ở Hà Nam. Cửa hàng cũng nhỏ nhỏ, từ cái quạt, nồi cơm đến bình nước nóng đều bán. Có hôm vừa dọn bát cơm ra thì khách gọi giao hàng, chồng lại đi. Cuối năm người ta nghỉ, mình vẫn ngồi nhắc từng khoản khách còn nợ.
15 năm như thế, hai đứa để dành được gần 2 tỷ đồng. Từ lúc số dư chạm mốc ấy, chồng bắt đầu nói chuyện mua đất, em cũng muốn lâu rồi. Nghĩ đến việc có một mảnh đất đứng tên hai vợ chồng, sau này để dành cho con, thấy bao nhiêu năm làm việc cũng thấy có tí thành quả.
Người tìm đất cho mình là ông chú họ cùng làng với chồng (chú kém tuổi nhà em). Nhà chú ở đâu, bố mẹ thế nào, hai bên đều biết. Là họ hàng nên mình yên tâm thêm hơn chút.
Mảnh chú dẫn đi xem có đường vào ô tô được, đất vuông, gần nhà dân. Đi từ đường lớn vào một đoạn là tới. Chủ bảo cần tiền giải quyết việc gia đình nên mới bán.
Em cũng cẩn thận, hỏi nhiều lắm. Xem có sổ riêng không, có tranh chấp không mà sao giá thấp hơn mấy mảnh gần đấy thế? Mua rồi có dễ bán lại không? Chú đều nói chắc như đinh đóng cột.
Chồng em cũng hỏi thêm người quen trong làng, người ta cũng bảo nhà chủ đất sống ở đó lâu rồi, chưa nghe điều tiếng gì. Đại ý những gì kiểm tra được, vợ chồng em cũng kiểm tra cả rồi. Đông - tây y kết hợp cúng, đi xem thầy cũng bảo năm nay đầu tư được.
Chiều trước ngày cọc, chú môi giới gọi bảo có người khác đang hỏi, nếu mình chốt thì chú giữ, chứ chú cũng khó nói với chủ mãi.
Chồng em quay sang bảo: “Em còn lăn tăn gì nữa? Mình hỏi hết rồi. Hay em không muốn mua?”.
Em muốn chứ, nhưng không biết giải thích thế nào cái cảm giác cứ nghĩ đến 2 tỷ đồng là bụng lại thắt vào. Em sợ mình quá nhát. Cũng sợ vì mình mà chồng bỏ lỡ một mảnh đất tốt, rồi sau này giá lên, hai đứa lại tiếc.
Mà chắc trời thương, tối đấy run rủi thế nào, bà chị ở Hà Nội mới nhờ bạn là nhà đầu tư lâu năm kiểm tra giúp. Em gửi ảnh sổ và vị trí cho họ nhờ xem thêm giúp.
Anh ấy hỏi: “Con đường em đang đi vào đất là đường nào trên bản vẽ?”.
Em phóng to ảnh sổ, không biết chỉ. Em gửi lại ảnh chụp ngoài thực tế, bảo đường rộng lắm, xe vào được, mình đã đi hai lần rồi. Anh nói anh hiểu, nhưng vẫn cần kiểm tra đường ấy thuộc phần đất nào, việc đi qua được xác nhận ra sao.
Môi giới thì giục cọc, em thì muốn chờ thêm xác nhận. Ôi cái cảm giác bồn chồn đấy đến giờ nhớ lại vẫn bủn rủn.
Chờ mãi, anh cố vấn kia gọi bảo: “Khoan chuyển cọc. Anh vừa điều tra được lối vào”.
Con đường hai vợ chồng đã đi qua nằm trên đất của một hộ phía ngoài (chủ đi nước ngoài nhiều năm). Trước giờ vẫn để hàng xóm đi nhờ. Chủ mảnh đất định bán cho mình cũng đi qua đó nhưng chưa có thỏa thuận rõ ràng để người mua sau tiếp tục sử dụng.
Em gọi môi giới. Môi giới bảo đường ấy bao năm nay vẫn đi, ai lại tự nhiên chặn. Nhưng đến khi em hỏi có thể thu xếp để xác nhận chuyện lối đi trước khi cọc không, môi giới mới bảo phải hỏi thêm. Và ôi lạy giời, may không dính quả tạ năm đấy. Đúng trời thương không thì bao năm cày cuốc lại ôm phải đất dỏm.
Ông anh cố vấn bảo chưa cần vội tìm mảnh khác. Cứ để tiền gửi ngân hàng trong lúc tìm hiểu tiếp, chờ một phương án mình hiểu rõ hơn. Sau này em mới biết anh đấy hay hỗ trợ người khác cân nhắc cả chuyện mua, giữ hay bán tài sản. Trước đây, em cứ nghĩ tìm được người quen giới thiệu đất là yên tâm rồi. Giờ mới biết có thêm một người rà soát riêng cho phía mình vẫn rất cần.
Môi giới giúp mình tìm tài sản, lợi ích của họ thường gắn với giao dịch. Còn để chắc cú, cần cả một bên độc lập để phân tích, nghiên cứu những chỗ chưa rõ, kể cả khi kết luận cuối cùng là chưa nên mua. Thuê người cố vấn thì cũng nên là một bên độc lập chứ không phải đổi từ tin người này sang tin người khác.
Khoản tiền ấy mất mười năm mới có được. Hôm điền giấy rút tiết kiệm, em đã nghĩ rất nhiều đến ngày nó biến thành một mảnh đất. Sau chuyện này, em thấy để nó nằm yên thêm một thời gian cũng được. Mình chưa cần có đất ngay đến thế.
KINH NGHIỆM QUAN TRỌNG KHI MUA NHÀ ĐẤT QUA MÔI GIỚI
Đối với người mua nhà hay đất lần đầu, việc làm việc với môi giới bất động sản luôn đòi hỏi sự tỉnh táo và chuẩn bị kỹ lưỡng ngay từ đầu. Nếu thiếu kinh nghiệm thực tế, người mua có thể đối mặt với nhiều rủi ro liên quan đến giá cả, pháp lý hoặc tiến độ giao dịch.
Trước hết, việc lựa chọn môi giới uy tín và có năng lực sẽ giúp hạn chế đáng kể những rủi ro trong quá trình giao dịch. Với môi giới tự do, nên ưu tiên những người được người thân, bạn bè hoặc những người đã từng giao dịch giới thiệu, đồng thời kiểm tra kinh nghiệm, mức độ am hiểu thị trường và lịch sử giao dịch.
Trong trường hợp làm việc với môi giới thuộc sàn giao dịch, cần kiểm tra các thông tin như tên công ty, giấy phép kinh doanh, mã số thuế và những thông tin liên quan để xác định đơn vị đang hoạt động hợp pháp.
Bên cạnh việc lựa chọn môi giới, thông tin về bất động sản cũng cần được kiểm chứng độc lập. Các giấy tờ quan trọng như sổ đỏ, thông tin người đứng tên quyền sở hữu cần được kiểm tra cẩn thận.
Đồng thời, có thể tra cứu quy hoạch khu vực trên website của UBND địa phương, khảo sát thực tế và so sánh giá với những bất động sản có vị trí, diện tích và đặc điểm tương đương để đánh giá mức giá có phù hợp hay không.
Đối với nhà đất thuộc dự án, cần yêu cầu môi giới cung cấp đầy đủ hồ sơ pháp lý liên quan như giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyết định phê duyệt quy hoạch, giấy phép xây dựng và các tài liệu có liên quan khác. Việc kiểm tra kỹ những giấy tờ này giúp xác định tình trạng pháp lý của bất động sản và bảo vệ quyền lợi trong quá trình giao dịch.
Ngoài ra, trang bị kiến thức pháp lý cơ bản cũng là yếu tố không thể bỏ qua, đặc biệt đối với những người lần đầu mua nhà đất. Việc hiểu rõ các vấn đề liên quan đến hợp đồng đặt cọc, hợp đồng chuyển nhượng, công chứng, thuế, lệ phí trước bạ và các nghĩa vụ tài chính sẽ giúp quá trình giao dịch chủ động và minh bạch hơn, hạn chế nguy cơ phát sinh tranh chấp hoặc bị lợi dụng.
Trong trường hợp chưa có đủ kiến thức hoặc còn nhiều điểm chưa rõ, có thể tìm đến văn phòng luật sư hoặc chuyên viên pháp lý để được tư vấn trước khi ký kết các giấy tờ quan trọng.
Cuối cùng, chi phí và điều kiện môi giới cần được thỏa thuận rõ ràng trước khi tiến hành giao dịch. Hợp đồng môi giới nên quy định cụ thể mức phí hoa hồng, các khoản chi phí có thể phát sinh, thời điểm và phương thức thanh toán cũng như trách nhiệm của từng bên.
Những nội dung được thống nhất bằng văn bản sẽ giúp các bên hiểu rõ quyền lợi và nghĩa vụ của mình, đồng thời hạn chế những tranh chấp có thể phát sinh sau khi giao dịch hoàn tất.