Sáng 11/9, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng chủ trì cuộc làm việc với Bộ Công Thương và các bộ, cơ quan liên quan về cơ cấu, tổ chức lại hệ thống phân phối xăng dầu.
Tại cuộc họp, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu việc sửa đổi phải tạo ra thay đổi thực chất trong hệ thống phân phối, giảm chi phí, nâng cao tính cạnh tranh và bảo đảm nguồn cung xăng dầu trong mọi tình huống.
Theo Thủ tướng, xăng dầu là mặt hàng chiến lược, thiết yếu, tác động trực tiếp đến sản xuất, kinh doanh, đời sống người dân, kiểm soát lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô. Vì vậy, việc cơ cấu lại hệ thống phân phối xăng dầu là một trong những nhiệm vụ ưu tiên.
Thực tế hiện nay, hệ thống phân phối xăng dầu còn tồn tại tình trạng nhiều khâu trung gian, mua bán lòng vòng giữa các thương nhân, làm tăng chi phí đầu vào và gây khó khăn trong việc xác định trách nhiệm khi xảy ra thiếu hụt nguồn cung.
Thủ tướng yêu cầu Bộ Công Thương thiết kế lại hệ thống phân phối theo hướng cắt giảm thực chất các tầng nấc trung gian, đồng thời phân định rõ chức năng giữa khâu tạo nguồn với khâu hạ nguồn.
Đối với thương nhân đầu mối, dự thảo cần rà soát điều kiện theo hướng gắn với năng lực tạo nguồn thực tế, năng lực tài chính, cơ sở vật chất, dự trữ và trách nhiệm bảo đảm nguồn cung, thay vì chỉ dựa vào các điều kiện đầu vào như kho, cảng, phương tiện hay cửa hàng.
Trên cơ sở đánh giá tác động, Bộ Công Thương được yêu cầu nghiên cứu tiêu chí phù hợp để tái cơ cấu số lượng thương nhân đầu mối, đồng thời tổ chức lại thương nhân phân phối và bán lẻ. Mục tiêu là bảo đảm các thương nhân đầu mối thực sự có năng lực tạo nguồn và chịu trách nhiệm về nguồn cung.
Bên cạnh đó, cơ chế mua bán giữa các thương nhân, quy trình, điều kiện, thủ tục và việc ứng dụng công nghệ để kiểm soát, kiểm tra cũng cần được rà soát.
Về giá xăng dầu, Thủ tướng thống nhất tiếp tục đổi mới cơ chế điều hành theo nguyên tắc thị trường có sự quản lý, điều tiết của Nhà nước, đặc biệt trong những thời điểm thị trường biến động.
Bộ Công Thương phối hợp với Bộ Tài chính rà soát công thức giá, chi phí kinh doanh, lợi nhuận, kê khai và công bố giá. Cơ chế mới phải vừa tạo điều kiện để doanh nghiệp tiết giảm chi phí, cạnh tranh về giá, vừa ngăn ngừa việc lợi dụng vị trí thị trường để hình thành mức giá bất hợp lý.
Thủ tướng đồng thời yêu cầu hoàn thiện cơ chế bảo đảm nguồn cung, dự trữ lưu thông và các công cụ bình ổn thị trường, để Nhà nước có đủ công cụ can thiệp khi xuất hiện biến động bất thường.
Đối với Quỹ Bình ổn giá xăng dầu, Bộ Công Thương và Bộ Tài chính phải rà soát, xây dựng đầy đủ các quy định chuyển tiếp và lộ trình áp dụng phù hợp, không để phát sinh khoảng trống pháp lý.
Theo định hướng của Chính phủ, hệ thống phân phối xăng dầu mới phải ít khâu trung gian hơn, minh bạch và cạnh tranh hơn, đồng thời nâng cao khả năng thích ứng của thị trường trong nước trước biến động từ thị trường quốc tế.
Thủ tướng yêu cầu Bộ Công Thương khẩn trương hoàn thiện dự thảo Nghị định, tiếp tục lấy ý kiến doanh nghiệp, hiệp hội, người dân và chuyên gia, trình ban hành chậm nhất vào đầu tháng 10/2026.
