Khép lại phiên giao dịch ngày 18/6, thị trường chứng khoán Việt Nam ghi nhận một trong những phiên tăng mạnh nhất kể từ đầu năm khi VN-Index bật tăng gần 25 điểm, đạt mốc 1.830,47 điểm.
Tuy nhiên, đằng sau mức tăng ấn tượng của chỉ số, động lực chủ yếu lại đến từ một nhóm cổ phiếu quen thuộc: hệ sinh thái Vingroup.
TỶ PHÚ PHẠM NHẬT VƯỢNG NGÀY CÀNG GIÀU
Tâm điểm của thị trường là bộ ba VIC, VHM và VRE đồng loạt tăng kịch trần. Đà tăng mạnh của VIC ngay lập tức tạo ra hiệu ứng lớn đối với khối tài sản của Chủ tịch Vingroup Phạm Nhật Vượng.
Hiện ông Vượng trực tiếp sở hữu gần 704 triệu cổ phiếu VIC, tương đương hơn 9% vốn điều lệ tập đoàn. Với mức tăng giá trong phiên, giá trị lượng cổ phiếu này đã tăng thêm hơn 9.100 tỷ đồng chỉ sau vài giờ giao dịch. Theo thị giá hiện tại, riêng phần tài sản gắn với cổ phiếu VIC của ông Vượng đã đạt khoảng 144.000 tỷ đồng.
Dữ liệu cập nhật theo thời gian thực của Forbes cũng cho thấy tài sản ròng của tỷ phú Phạm Nhật Vượng tăng thêm khoảng 1,5 tỷ USD trong vòng 24 giờ, nâng tổng giá trị tài sản lên 31,9 tỷ USD.
Với quy mô tài sản này, ông Vượng hiện đứng thứ 73 trong danh sách những người giàu nhất thế giới và tiếp tục giữ vị trí người giàu nhất Đông Nam Á.
Không chỉ ông Phạm Nhật Vượng, các thành viên khác trong gia đình cũng hưởng lợi đáng kể từ đà tăng của cổ phiếu VIC.
Bà Phạm Thu Hương - Phó Chủ tịch Hội đồng quản trị (HĐQT) Vingroup và là vợ ông Vượng - đang nắm giữ hơn 341 triệu cổ phiếu VIC. Theo thống kê của Forbes, tài sản của bà tăng thêm khoảng 193 triệu USD trong ngày, nâng tổng giá trị tài sản lên khoảng 3,6 tỷ USD, xếp thứ 1.210 thế giới.
Trong khi đó, bà Phạm Thúy Hằng - Phó Chủ tịch HĐQT Vingroup và là em gái bà Phạm Thu Hương - hiện sở hữu gần 228,3 triệu cổ phiếu VIC, tương đương gần 3% vốn điều lệ tập đoàn. Khối tài sản của bà theo đó tăng thêm khoảng 126 triệu USD, lên mức 2,5 tỷ USD.
Đà thăng hoa của nhóm cổ phiếu Vingroup diễn ra trong bối cảnh các doanh nghiệp chủ lực trong hệ sinh thái đang chuẩn bị triển khai những kế hoạch chi trả cổ tức có quy mô lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng.
Mới đây, HĐQT Vinhomes đã thông qua phương án chi trả cổ tức năm 2025 bằng tiền mặt với tỷ lệ 60%, tương ứng mỗi cổ phiếu nhận 6.000 đồng.
Với hơn 4,1 tỷ cổ phiếu đang lưu hành, tổng số tiền dự kiến chi trả lên tới khoảng 24.645 tỷ đồng. Là cổ đông lớn nhất khi sở hữu khoảng 72% vốn Vinhomes, Vingroup dự kiến thu về gần 18.000 tỷ đồng tiền mặt từ đợt chia cổ tức này.
Không dừng lại ở đó, Vinhomes còn lên kế hoạch phát hành cổ phiếu trả cổ tức theo tỷ lệ 1:1. Theo phương án được công bố, doanh nghiệp sẽ phát hành thêm hơn 4,1 tỷ cổ phiếu từ nguồn lợi nhuận sau thuế chưa phân phối lũy kế đến cuối năm 2025.
Sau đợt phát hành, vốn điều lệ của Vinhomes dự kiến tăng gấp đôi, từ 41.074 tỷ đồng lên 82.148 tỷ đồng. Thời gian thực hiện dự kiến trong quý 2 và quý 3 năm nay.
Ở một diễn biến khác, HĐQT Vincom Retail cũng đã thông qua kế hoạch chia cổ tức năm 2025 bằng tiền mặt với tỷ lệ 10%, tương ứng 1.000 đồng/cổ phiếu.
Với gần 2,3 tỷ cổ phiếu lưu hành, doanh nghiệp dự kiến chi khoảng 2.300 tỷ đồng cho đợt thanh toán này.
Như vậy, chỉ tính riêng Vinhomes và Vincom Retail, hai doanh nghiệp niêm yết lớn nhất trong hệ sinh thái Vingroup đã lên kế hoạch chi gần 27.000 tỷ đồng cổ tức tiền mặt cho cổ đông trong thời gian tới.
VINGROUP LIÊN TỤC "BẺ LÁI", ĐIỀU GÌ ĐANG DIỄN RA?
Tuy nhiên, câu chuyện của Vingroup thời gian gần đây không chỉ nằm ở cổ tức hay diễn biến cổ phiếu. Trong khoảng 7 tháng qua, tập đoàn của tỷ phú Phạm Nhật Vượng liên tiếp đưa ra những quyết định chiến lược đáng chú ý nhằm tái cơ cấu nguồn lực và tập trung vào các lĩnh vực ưu tiên.
Trước đây, việc đóng cửa VinSmart, chuyển nhượng VinMart hay rút khỏi VinEco từng cho thấy Vingroup sẵn sàng thay đổi danh mục đầu tư để theo đuổi các mục tiêu dài hạn. Giai đoạn gần đây, xu hướng này tiếp tục được thể hiện rõ nét ở các mảng hạ tầng, xe điện và bất động sản.
Một trong những quyết định thu hút sự quan tâm lớn của thị trường là việc Vingroup chính thức rút đề xuất đầu tư dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam.
Trước đó, việc tập đoàn bày tỏ mong muốn tham gia dự án hạ tầng quy mô đặc biệt này từng tạo ra nhiều kỳ vọng bởi đây được xem là công trình có tổng mức đầu tư lớn nhất từ trước tới nay tại Việt Nam.
Tuy nhiên, đến tháng 12/2025, Vingroup đã gửi văn bản đề nghị rút đăng ký đầu tư. Theo doanh nghiệp, quyết định này nhằm tập trung nguồn lực cho các dự án trọng điểm khác như Khu đô thị thể thao quốc tế Hà Nội, sân vận động quốc gia Hùng Vương, tuyến đường sắt tốc độ cao Bến Thành - Cần Giờ và tuyến Hà Nội - Quảng Ninh…
Việc rút lui đồng nghĩa Vingroup không còn theo đuổi dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam có tổng vốn sơ bộ khoảng 1,7 triệu tỷ đồng, tương đương 67 tỷ USD. Dự án dài 1.541 km, kết nối Hà Nội và TP.HCM, đi qua 20 tỉnh, thành phố và được Chính phủ định hướng khởi công vào cuối năm 2026.
Ở lĩnh vực xe điện, VinFast cũng vừa công bố kế hoạch tái cấu trúc hoạt động sản xuất trong nước.
Theo phương án mới, các nhà máy sản xuất cùng một số tài sản liên quan sẽ được chuyển sang một pháp nhân khác, trong khi VinFast tập trung vào nghiên cứu công nghệ, phát triển sản phẩm, xây dựng thương hiệu và hệ thống phân phối.
Theo bà Thái Thị Thanh Hải, Phó Tổng giám đốc VinFast, đây không phải là việc rút khỏi ngành sản xuất ô tô mà là thay đổi mô hình vận hành nhằm tối ưu hiệu quả tài chính. Sau tái cấu trúc, VinFast sẽ thuê đối tác trong nước sản xuất thay vì trực tiếp vận hành nhà máy.
Lãnh đạo doanh nghiệp cho rằng mô hình này sẽ giúp giảm đáng kể áp lực chi phí tài chính và khấu hao, qua đó hỗ trợ mục tiêu có lãi từ năm 2027.
Trong khi đó, ở mảng bất động sản, Vinhomes cũng vừa đưa ra quyết định gây bất ngờ khi tuyên bố dừng hoàn toàn việc mở rộng quỹ đất tại Việt Nam theo chỉ đạo của Chủ tịch Vingroup Phạm Nhật Vượng.
Theo ông Phạm Thiếu Hoa, Chủ tịch HĐQT Vinhomes, doanh nghiệp sẽ tập trung phát triển các dự án hiện hữu thay vì tiếp tục mở rộng quỹ đất như giai đoạn trước.
Đây là bước đi đáng chú ý bởi tích lũy quỹ đất từ lâu được xem là nền tảng tăng trưởng của Vinhomes. Sau hơn một thập kỷ mở rộng liên tục, doanh nghiệp hiện sở hữu khoảng 29.500 ha quỹ đất và gần 20 dự án đang hoàn thiện thủ tục đầu tư với tổng diện tích hơn 20.000 ha.
Theo lãnh đạo công ty, quỹ đất hiện tại đủ để Vinhomes phát triển trong khoảng 5-7 năm tới. Vì vậy, trọng tâm giai đoạn tới sẽ là nâng cao hiệu quả khai thác các dự án đang có thay vì tiếp tục gia tăng quy mô quỹ đất.
Dù liên tục điều chỉnh chiến lược tại nhiều lĩnh vực, Vingroup vẫn giữ vị thế là doanh nghiệp tư nhân lớn nhất Việt Nam. Các lĩnh vực trọng tâm hiện nay của tập đoàn gồm công nghệ - công nghiệp, thương mại dịch vụ, hạ tầng, năng lượng xanh, văn hóa và các hoạt động thiện nguyện xã hội.
Năm 2026, tập đoàn của tỷ phú Phạm Nhật Vượng đặt mục tiêu doanh thu khoảng 485.000 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 35.000 tỷ đồng, thuộc nhóm kế hoạch kinh doanh lớn nhất khu vực doanh nghiệp tư nhân Việt Nam hiện nay.