Kết quả kinh doanh quý 2/2026 cho thấy ngành chứng khoán tiếp tục là một trong những nhóm hưởng lợi lớn nhất từ sự phát triển của thị trường vốn. Theo thống kê từ báo cáo tài chính của 77 công ty chứng khoán đã công bố, tổng lợi nhuận trước thuế toàn ngành ước đạt khoảng 15.200 tỷ đồng, tăng 51% so với cùng kỳ năm trước.
Điều đáng chú ý là kết quả này được ghi nhận trong bối cảnh thị trường không duy trì trạng thái hưng phấn xuyên suốt cả quý. VN-Index từng vượt mốc lịch sử 1.927 điểm trước khi điều chỉnh trở lại, trong khi thanh khoản nhiều giai đoạn suy giảm so với đầu năm.
Dù vậy, sự bùng nổ của hoạt động cho vay ký quỹ, tự doanh và ngân hàng đầu tư vẫn giúp nhiều công ty chứng khoán ghi nhận mức lợi nhuận cao chưa từng có.
CÂU LẠC BỘ LÃI NGHÌN TỶ MỞ RỘNG
Trong số 77 doanh nghiệp đã công bố báo cáo tài chính, có tới 65 công ty báo lãi và chỉ 12 đơn vị ghi nhận thua lỗ. Đặc biệt, lần đầu tiên thị trường xuất hiện tới 6 công ty chứng khoán có lợi nhuận trước thuế vượt mốc 1.000 tỷ đồng trong cùng một quý, gồm Chứng khoán VPBank (VPBankS), TCBS, SSI, VPS, Chứng khoán HD và VNDirect. Tổng lợi nhuận của nhóm này đạt gần 9.370 tỷ đồng, chiếm khoảng 62% lợi nhuận toàn ngành.
Đứng đầu bảng xếp hạng là Chứng khoán VPBank (VPBankS) với lợi nhuận trước thuế 2.159 tỷ đồng, cao gấp gần bốn lần cùng kỳ năm trước. Động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ hoạt động cho vay ký quỹ khi lãi từ các khoản cho vay và phải thu đạt 1.024 tỷ đồng, tăng 2,7 lần; trong khi hoạt động tự doanh cũng đóng góp hơn 800 tỷ đồng lợi nhuận.
Theo sát phía sau là Chứng khoán TCBS với 2.097 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 21%. Thế mạnh lớn nhất của doanh nghiệp vẫn là mảng cho vay ký quỹ với 1.398 tỷ đồng doanh thu, tăng 66% so với cùng kỳ. Bên cạnh đó, hoạt động tự doanh mang về 940 tỷ đồng, còn mảng bảo lãnh và đại lý phát hành chứng khoán tiếp tục tăng trưởng mạnh, đạt 734 tỷ đồng, tăng 48%.
Sau nhiều quý liên tiếp giữ vị trí số một, TCBS đã phải nhường ngôi cho SSI trong quý 1 trước khi tiếp tục tụt xuống vị trí thứ hai trong quý 2. Điều này cho thấy cuộc cạnh tranh ở nhóm đầu ngành đang trở nên quyết liệt hơn khi các công ty liên tục mở rộng quy mô vốn và đẩy mạnh các mảng kinh doanh có biên lợi nhuận cao.
Trong khi đó, Chứng khoán SSI - doanh nghiệp từng dẫn đầu toàn ngành ở quý 1 - ghi nhận lợi nhuận trước thuế 1.511 tỷ đồng, tăng 32% so với cùng kỳ và xếp thứ ba.
Nguồn thu lớn nhất vẫn đến từ hoạt động cho vay ký quỹ với hơn 1.091 tỷ đồng, tăng 31%, trong khi mảng tự doanh đóng góp trên 900 tỷ đồng lợi nhuận. Riêng hoạt động môi giới ghi nhận doanh thu 463 tỷ đồng, giảm nhẹ 4%.
Ở vị trí thứ tư, Chứng khoán VPS tiếp tục duy trì tốc độ tăng trưởng mạnh với 1.378 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, tăng 57%. Điểm nhấn lớn nhất là dư nợ cho vay ký quỹ tiếp tục lập kỷ lục mới hơn 31.300 tỷ đồng vào cuối quý 2, tăng 39% so với đầu năm. Nhờ đó, lãi từ cho vay và phải thu vượt 1.031 tỷ đồng, tăng tới 95%, trở thành nguồn thu lớn nhất của doanh nghiệp.
Hai thành viên còn lại trong "câu lạc bộ nghìn tỷ" là Chứng khoán HD và VNDirect, lần lượt ghi nhận lợi nhuận trước thuế 1.118 tỷ đồng và 1.106 tỷ đồng.
Đáng chú ý, VNDirect tăng trưởng tới 126% nhờ hoàn nhập hơn 300 tỷ đồng chi phí dự phòng tài sản tài chính và các khoản phải thu, trong khi Chứng khoán HD ghi nhận mức tăng gần 294% so với cùng kỳ.
NHIỀU DOANH NGHIỆP BỨT PHÁ BẰNG LẦN
Bên cạnh "câu lạc bộ nghìn tỷ", quý 2/2026 cũng chứng kiến sự bứt phá mạnh mẽ của nhóm công ty chứng khoán quy mô vừa và trung bình. Không ít doanh nghiệp ghi nhận lợi nhuận tăng bằng nhiều lần, thậm chí chuyển từ thua lỗ sang có lãi, góp phần mở rộng đáng kể quy mô lợi nhuận của toàn ngành.
Đứng đầu nhóm này là Chứng khoán SmartMind (SMDS) với lợi nhuận trước thuế 804 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ năm trước lỗ khoảng 2 tỷ đồng. Đây là một trong những trường hợp đảo chiều ấn tượng nhất mùa báo cáo tài chính năm nay.
Tuy nhiên, phần lớn lợi nhuận của doanh nghiệp đến từ khoản cổ tức lớn nhận được từ khoản đầu tư tài chính dài hạn, cho thấy kết quả quý 2 mang tính đột biến hơn là phản ánh sự tăng trưởng đồng đều của hoạt động kinh doanh cốt lõi.
Ngay phía sau là Chứng khoán LPBank (LPBS) với lợi nhuận trước thuế 628 tỷ đồng, tăng 140% so với cùng kỳ. Trong khi đó, Chứng khoán MB (MBS) đạt 377 tỷ đồng, tăng 38%. Đáng chú ý, dư nợ cho vay ký quỹ của MBS tiếp tục lập kỷ lục mới, đạt 16.670 tỷ đồng vào cuối quý 2, phản ánh nhu cầu sử dụng đòn bẩy của nhà đầu tư vẫn duy trì ở mức cao và trở thành động lực tăng trưởng quan trọng cho doanh nghiệp.
Nhóm công ty có lợi nhuận trên 200 tỷ đồng cũng ghi nhận sự góp mặt của nhiều tên tuổi lớn như HSC, ACBS, Kafi, Vietcap và Mirae Asset Việt Nam (MASVN).
Trong đó, Chứng khoán Kafi nổi bật khi ghi nhận lợi nhuận trước thuế 272 tỷ đồng, gấp khoảng 5 lần cùng kỳ năm trước và xác lập mức cao nhất kể từ khi thành lập.
Động lực tăng trưởng đến từ cả hai mảng kinh doanh chủ lực. Lãi thuần từ danh mục tài sản tài chính FVTPL đạt hơn 389 tỷ đồng, tăng 3,6 lần, trong khi lãi từ hoạt động cho vay và phải thu đạt 290 tỷ đồng, tăng 67%. Lũy kế 6 tháng đầu năm, Kafi đạt gần 370 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, hoàn thành khoảng 35% kế hoạch năm.
Ở nhóm doanh nghiệp quanh ngưỡng 100 tỷ đồng, Chứng khoán OCBS gây bất ngờ khi báo lãi trước thuế 111 tỷ đồng, tăng hơn 41 lần so với cùng kỳ do nền lợi nhuận năm trước ở mức thấp. Hai nguồn thu chính là hoạt động tự doanh và cho vay đều đạt khoảng 63 tỷ đồng, đóng góp hơn 63% doanh thu hoạt động.
Chứng khoán FPTS cũng vượt mốc 100 tỷ đồng với lợi nhuận trước thuế 106 tỷ đồng, tiếp tục duy trì kết quả kinh doanh ổn định nhờ thế mạnh ở mảng môi giới và cho vay ký quỹ.
Ngoài những doanh nghiệp quy mô lớn, mùa báo cáo quý 2 còn ghi nhận hàng loạt trường hợp "lội ngược dòng" ở nhóm công ty quy mô nhỏ. Chứng khoán Everest (EVS) gây chú ý khi chuyển từ khoản lỗ 9 tỷ đồng cùng kỳ sang lãi trước thuế 243 tỷ đồng.
Tuy nhiên, kết quả này chủ yếu đến từ khoản lãi đánh giá lại danh mục FVTPL thay vì sự cải thiện đồng đều ở các mảng kinh doanh truyền thống như môi giới hay cho vay.
Tương tự, Chứng khoán Apec (APS) báo lãi 55 tỷ đồng sau khi hoàn nhập chi phí quản lý gần 47 tỷ đồng; Chứng khoán Stanley Brothers (SBS) chuyển từ lỗ sang lãi nhờ thu hồi hơn 44 tỷ đồng nợ xấu tồn đọng. Chứng khoán BIS cũng đảo chiều có lãi sau khi hoàn nhập toàn bộ khoản dự phòng hơn 22 tỷ đồng liên quan đến khoản phải thu khó đòi.
Dù vậy, giới phân tích cho rằng nhà đầu tư cần nhìn sâu vào chất lượng lợi nhuận thay vì chỉ quan tâm đến con số tăng trưởng. Những khoản thu từ hoàn nhập dự phòng, cổ tức hay đánh giá lại danh mục đầu tư có thể tạo ra mức lợi nhuận đột biến trong ngắn hạn nhưng không phải lúc nào cũng có khả năng lặp lại.
Ngược lại, những doanh nghiệp duy trì tăng trưởng nhờ mở rộng dư nợ margin, gia tăng thị phần môi giới hoặc phát triển ngân hàng đầu tư thường sở hữu nền tảng lợi nhuận bền vững hơn trong các quý tiếp theo.
LOẠT CÁI TÊN NGẬM NGÙI BÁO LỖ
Trong khi phần lớn công ty chứng khoán ghi nhận tăng trưởng mạnh, mùa báo cáo tài chính quý 2 cũng cho thấy sự phân hóa ngày càng rõ nét của ngành. Không phải doanh nghiệp nào cũng tận dụng được nhịp hồi phục của thị trường, thậm chí nhiều tên tuổi lớn còn chứng kiến lợi nhuận lao dốc so với nền cao của năm trước.
Đáng chú ý nhất là Chứng khoán VIX. Từng gây bất ngờ khi dẫn đầu ngành về lợi nhuận trong nhiều quý nhờ hoạt động tự doanh, nhưng quý 2/2026 doanh nghiệp chỉ ghi nhận 75 tỷ đồng lợi nhuận trước thuế, giảm tới 95% so với mức 1.603 tỷ đồng cùng kỳ năm ngoái.
Nguyên nhân chủ yếu đến từ sự đảo chiều của mảng tự doanh. Nếu cùng kỳ năm trước, danh mục đầu tư mang về hơn 1.400 tỷ đồng lợi nhuận thì quý 2 năm nay, hoạt động này ghi nhận khoản lỗ thuần gần 200 tỷ đồng do biến động của thị trường.
Nhờ nguồn thu từ cho vay ký quỹ và các khoản phải thu đạt 348 tỷ đồng, tăng 63% so với cùng kỳ, cùng với doanh thu từ đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn và môi giới, VIX mới tránh được một quý thua lỗ.
Một trường hợp đáng chú ý khác là Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS) khi lợi nhuận trước thuế giảm 81%, từ 463 tỷ đồng xuống còn 90 tỷ đồng. Chứng khoán VietinBank (CTS) cũng chỉ ghi nhận 19 tỷ đồng lợi nhuận, giảm tới 91% so với cùng kỳ.
Ở nhóm doanh nghiệp quy mô nhỏ hơn, bức tranh cũng không mấy tích cực. Chứng khoán Phố Wall giảm 92% lợi nhuận xuống còn khoảng 2 tỷ đồng. Chứng khoán Thiên Việt (TVS) giảm 76%, còn 15 tỷ đồng; DSC giảm 63%, còn 20 tỷ đồng; trong khi Chứng khoán Hải Phòng giảm 65%, còn khoảng 15 tỷ đồng.
Không chỉ lợi nhuận suy giảm, vẫn có những doanh nghiệp tiếp tục chìm trong sắc đỏ. Trong số 77 công ty chứng khoán đã công bố báo cáo tài chính, có 12 doanh nghiệp ghi nhận thua lỗ trong quý 2.
Chứng khoán Quốc Gia (NSI) là đơn vị lỗ nặng nhất với khoản lỗ trước thuế 97 tỷ đồng, đảo chiều so với mức lãi 42 tỷ đồng cùng kỳ năm trước. Tiếp theo là Chứng khoán Tân Việt (TVSI) lỗ 8 tỷ đồng sau khi từng có lãi 39 tỷ đồng. Chứng khoán Đại Việt, Kirin Securities và APG cũng ghi nhận các khoản lỗ từ 4-6 tỷ đồng.
Bức tranh lợi nhuận quý 2 cho thấy ngành chứng khoán đang bước vào giai đoạn sàng lọc mạnh mẽ. Trong khi nhiều doanh nghiệp tận dụng tốt dư địa từ cho vay ký quỹ, ngân hàng đầu tư và tự doanh để bứt phá, không ít công ty vẫn chật vật khi phụ thuộc vào những mảng kinh doanh truyền thống hoặc chịu tác động từ biến động thị trường.
Với triển vọng thị trường vốn tiếp tục mở rộng và kỳ vọng nâng hạng trong thời gian tới, cuộc đua lợi nhuận giữa các công ty chứng khoán được dự báo sẽ còn sôi động hơn.
Tuy nhiên, khoảng cách giữa nhóm dẫn đầu và phần còn lại nhiều khả năng sẽ tiếp tục nới rộng khi lợi thế ngày càng nghiêng về những doanh nghiệp có nền tảng vốn lớn, khả năng huy động nguồn lực và hệ sinh thái khách hàng vững mạnh.
