Làn sóng tăng vốn đang lan rộng trên toàn hệ thống ngân hàng khi hàng loạt nhà băng đồng loạt triển khai các kế hoạch phát hành cổ phiếu để trả cổ tức, chào bán cho cổ đông hiện hữu, phát hành riêng lẻ hoặc ESOP.
Từ các ngân hàng quy mô vừa đến nhóm "ông lớn" đều tăng tốc củng cố năng lực tài chính, chuẩn bị nguồn lực cho giai đoạn tăng trưởng mới của nền kinh tế.
Theo dữ liệu của FiinGroup, các ngân hàng niêm yết dự kiến huy động khoảng 128.000 tỷ đồng vốn cổ phần trong năm 2026, gấp hơn 7 lần quy mô phát hành của năm trước và cao hơn 71,6% so với mức bình quân 5 năm gần đây.
Đây là kế hoạch tăng vốn lớn nhất trong lịch sử ngành ngân hàng Việt Nam, phản ánh nhu cầu cấp thiết phải nâng cao năng lực tài chính khi tăng trưởng tín dụng, đầu tư công nghệ và yêu cầu về an toàn vốn ngày càng lớn.
Thực tế, ngay từ đầu năm, cuộc đua tăng vốn đã nóng lên khi nhiều ngân hàng liên tiếp được cổ đông thông qua phương án phát hành cổ phiếu. Đến nửa cuối năm, tiến độ càng được đẩy nhanh sau khi nhiều kế hoạch hoàn tất thủ tục pháp lý và chính thức bước vào giai đoạn triển khai.
LÀN SÓNG TĂNG VỐN CÀN QUÉT NGÀNH NGÂN HÀNG
Mới đây, ABBank đã phát hành hơn 209,6 triệu cổ phiếu để trả cổ tức với tỷ lệ 15%, qua đó tăng vốn điều lệ thêm hơn 2.096 tỷ đồng. Đây mới là bước đầu trong kế hoạch nâng vốn thêm hơn 6.000 tỷ đồng của ngân hàng.
Theo phương án đã được Đại hội đồng cổ đông thông qua, ABBank sẽ tiếp tục chào bán hơn 321,3 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu trong quý 4/2026, đồng thời phát hành hơn 80,3 triệu cổ phiếu ESOP vào đầu năm 2027. Nếu hoàn tất toàn bộ lộ trình, vốn điều lệ của ngân hàng sẽ vượt mốc 20.000 tỷ đồng.
Song song với việc tăng vốn, ABBank cũng đang chuẩn bị các điều kiện cần thiết để đưa cổ phiếu niêm yết trên HOSE, qua đó mở rộng khả năng tiếp cận dòng vốn và nâng cao vị thế trên thị trường.
Một ngân hàng khác cũng vừa được "bật đèn xanh" là BVBank. Ngân hàng Nhà nước đã chấp thuận phương án tăng vốn điều lệ thêm tối đa 3.504 tỷ đồng thông qua phát hành cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu và chương trình ESOP, đưa vốn điều lệ lên gần 10.000 tỷ đồng.
Theo ngân hàng, nguồn vốn mới sẽ được sử dụng để bổ sung nguồn lực cho hoạt động kinh doanh, đáp ứng các yêu cầu về an toàn vốn cũng như phục vụ chiến lược phát triển trong giai đoạn tới.
Đáng chú ý, kế hoạch tăng vốn của BVBank diễn ra cùng thời điểm ngân hàng chuẩn bị chuyển niêm yết cổ phiếu sang HOSE sau khi Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM chấp thuận niêm yết gần 641 triệu cổ phiếu BVB.
Trong khi đó, Vietbank đã hoàn tất đợt phát hành gần 107,7 triệu cổ phiếu thưởng cho cổ đông hiện hữu theo tỷ lệ 10%, nâng vốn điều lệ từ gần 10.769 tỷ đồng lên gần 11.846 tỷ đồng. Tuy nhiên, đây mới chỉ là bước đầu trong kế hoạch tăng vốn năm 2026.
Theo lộ trình đã được cổ đông thông qua, Vietbank sẽ tiếp tục chào bán khoảng 296,1 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu và nhà đầu tư góp vốn mới, tương ứng tỷ lệ 25%, trước khi phát hành thêm hơn 74 triệu cổ phiếu ESOP với giá 10.000 đồng/cổ phiếu. Nếu hoàn tất cả ba giai đoạn, vốn điều lệ của ngân hàng sẽ tăng lên khoảng 15.548 tỷ đồng, tương đương mức tăng gần 44,4% so với hiện nay.
Theo Vietbank, việc bổ sung vốn không chỉ giúp nâng cao năng lực tài chính mà còn cải thiện hệ số an toàn vốn (CAR), tạo thêm dư địa mở rộng tín dụng và tăng khả năng chống chịu trước những biến động của chu kỳ kinh tế.
Tính đến cuối năm 2025, hệ số CAR của ngân hàng đạt 13,42%, cao hơn mức bình quân khoảng 12% của ngành và vượt khá xa ngưỡng tối thiểu 8% theo quy định.
Làn sóng tăng vốn còn có sự nhập cuộc của hàng loạt "ông lớn" như Techcombank, VPBank, MB cùng nhóm ngân hàng quốc doanh trong những tháng cuối năm.
Gây chú ý nhất là Techcombank với kế hoạch tăng vốn điều lệ từ 70.800 tỷ đồng lên 113.700 tỷ đồng, tương đương tăng hơn 60%. Ngân hàng dự kiến phát hành cổ phiếu thưởng với tỷ lệ 60% kết hợp phát hành cổ phiếu theo chương trình lựa chọn cho người lao động (ESOP). Nếu hoàn tất, Techcombank sẽ vươn lên nhóm ngân hàng có quy mô vốn điều lệ lớn nhất hệ thống.
Không kém cạnh, VPBank cũng đặt mục tiêu nâng vốn điều lệ lên hơn 106.200 tỷ đồng, tăng hơn 30% so với hiện nay. Theo kế hoạch, ngân hàng sẽ chia làm hai giai đoạn. Giai đoạn đầu phát hành cổ phiếu thưởng cho cổ đông hiện hữu với tỷ lệ hơn 26%, dự kiến triển khai trong quý 2 hoặc quý 3/2026.
Tiếp đó, VPBank sẽ phát hành riêng lẻ hơn 624 triệu cổ phiếu cho một nhà đầu tư nước ngoài vào quý 4, qua đó tiếp tục bổ sung nguồn vốn cấp 1 và gia tăng dư địa tăng trưởng.
Trong khi đó, MB cũng lên kế hoạch tăng vốn thêm tối đa 22.137 tỷ đồng, đưa vốn điều lệ từ 80.550 tỷ đồng lên 102.687 tỷ đồng. Phương án bao gồm phát hành cổ phiếu trả cổ tức với tỷ lệ 15%, chào bán cho cổ đông hiện hữu và phát hành riêng lẻ cho nhà đầu tư chuyên nghiệp. Đây được xem là một trong những kế hoạch tăng vốn lớn nhất của MB từ trước đến nay.
Ở nhóm ngân hàng cổ phần quy mô trung bình, OCB vừa chốt quyền trả cổ tức bằng cổ phiếu với tỷ lệ 15%, tương ứng phát hành gần 399,5 triệu cổ phiếu mới, qua đó nâng vốn điều lệ từ 26.630 tỷ đồng lên 30.625 tỷ đồng. Ngân hàng cho biết nguồn vốn bổ sung sẽ được ưu tiên nâng cao hệ số an toàn vốn (CAR), mở rộng quy mô tín dụng, đầu tư công nghệ và phát triển các sản phẩm dịch vụ mới.
Tương tự, Nam A Bank dự kiến triển khai đồng thời ba phương án gồm phát hành cổ phiếu từ nguồn vốn chủ sở hữu, phát hành ESOP và chào bán riêng lẻ. Nếu hoàn tất, vốn điều lệ sẽ tăng từ 17.157 tỷ đồng lên 22.588 tỷ đồng. Nguồn vốn thu được sẽ được phân bổ để đầu tư cơ sở vật chất, mở rộng mạng lưới kinh doanh và bổ sung nguồn vốn cho hoạt động tín dụng.
Cuộc đua tăng vốn cũng trở nên sôi động tại nhóm ngân hàng có vốn Nhà nước. Sau nhiều năm gặp khó khăn trong việc bổ sung vốn, các ngân hàng quốc doanh đang đồng loạt thúc đẩy các kế hoạch nhằm cải thiện năng lực tài chính và mở rộng dư địa tăng trưởng.
BIDV đặt mục tiêu nâng vốn điều lệ lên gần 100.000 tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2027 thông qua phát hành cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu, chia cổ tức bằng cổ phiếu và chào bán thêm cho nhà đầu tư. Riêng kế hoạch phát hành gần 498,5 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu đã được Ngân hàng Nhà nước chấp thuận và dự kiến triển khai ngay trong năm nay.
Đối với Agribank, Chính phủ vừa phê duyệt chủ trương bổ sung gần 29.690 tỷ đồng vốn điều lệ trong giai đoạn 2025-2027 từ nguồn lợi nhuận còn lại sau khi nộp ngân sách Nhà nước. Sau khi hoàn tất, vốn điều lệ của ngân hàng dự kiến tăng từ hơn 51.600 tỷ đồng lên khoảng 81.300 tỷ đồng, tạo thêm nguồn lực để mở rộng tín dụng, đặc biệt đối với lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn.
Trong khi đó, Vietcombank tiếp tục duy trì vị trí ngân hàng có vốn điều lệ lớn nhất hệ thống với hơn 83.500 tỷ đồng sau nhiều đợt tăng vốn liên tiếp trong những năm gần đây.
Riêng VietinBank vẫn là ngân hàng quốc doanh duy nhất chưa hoàn tất kế hoạch tăng vốn điều lệ. Sau đợt phát hành cổ phiếu trả cổ tức vào cuối năm 2025, vốn điều lệ của ngân hàng đạt gần 77.670 tỷ đồng, song bài toán tiếp tục bổ sung vốn để đáp ứng nhu cầu tăng trưởng tín dụng vẫn đang được đặt lên hàng đầu.
VÌ SAO NGÂN HÀNG ĐẨY MẠNH TĂNG VỐN?
Theo các chuyên gia, dù vốn điều lệ liên tục được bổ sung trong những năm gần đây, hệ số an toàn vốn (CAR) của nhiều ngân hàng Việt Nam vẫn thấp hơn mặt bằng chung trong khu vực. Trong khi đó, yêu cầu về vốn ngày càng khắt khe khi các tổ chức tín dụng phải tiến tới đáp ứng các chuẩn mực quốc tế cao hơn, đồng thời chuẩn bị cho lộ trình nâng yêu cầu về hệ số an toàn vốn trong thời gian tới.
Không chỉ áp lực từ quy định, nhu cầu đầu tư cũng ngày càng lớn. Chuyển đổi số, phát triển ngân hàng số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), tăng cường an toàn thông tin, hiện đại hóa hạ tầng công nghệ hay đáp ứng các tiêu chuẩn quản trị quốc tế đều đòi hỏi nguồn vốn rất lớn và mang tính dài hạn. Đây là những khoản đầu tư khó có thể đáp ứng nếu chỉ dựa vào nguồn lợi nhuận giữ lại hằng năm.
Bên cạnh đó, những năm gần đây, tăng trưởng tín dụng luôn duy trì ở mức cao hơn tốc độ huy động vốn. Cùng với áp lực trích lập dự phòng, kiểm soát rủi ro và nâng cao chất lượng tài sản, các ngân hàng buộc phải liên tục gia tăng vốn chủ sở hữu để đảm bảo các chỉ tiêu an toàn, đồng thời duy trì khả năng mở rộng hoạt động kinh doanh.
Theo báo cáo của SSI Research, các công cụ như phát hành trái phiếu, chứng chỉ tiền gửi hay vay vốn quốc tế chỉ giúp bổ sung nguồn vốn trong ngắn và trung hạn. Về lâu dài, vốn chủ sở hữu vẫn là nền tảng quan trọng nhất quyết định sức khỏe tài chính, khả năng chống chịu rủi ro cũng như dư địa tăng trưởng bền vững của mỗi ngân hàng. Đây cũng là lý do ngày càng nhiều nhà băng lựa chọn phát hành cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu, chia cổ tức bằng cổ phiếu hoặc tìm kiếm nhà đầu tư chiến lược để gia tăng vốn cấp 1.
Tuy nhiên, tăng vốn cũng không phải "chiếc đũa thần". Khi quy mô vốn chủ sở hữu tăng nhanh, các ngân hàng sẽ đối mặt với áp lực sử dụng nguồn vốn hiệu quả để duy trì các chỉ tiêu sinh lời như ROE, ROA
Ngoài ra, các đợt phát hành quy mô lớn cũng đặt ra bài toán cân bằng lợi ích giữa ngân hàng và nhà đầu tư. Việc phát hành thêm cổ phiếu có thể làm gia tăng nguy cơ pha loãng nếu không đi kèm với chiến lược sử dụng vốn hiệu quả và khả năng tạo ra lợi nhuận trong những năm tiếp theo.
Dù vậy, trong bối cảnh nhu cầu vốn của nền kinh tế ngày càng lớn và ngành ngân hàng bước vào giai đoạn cạnh tranh bằng năng lực tài chính, công nghệ và quản trị rủi ro, việc chủ động tăng vốn vẫn được xem là xu hướng tất yếu.
Cuộc đua 128.000 tỷ đồng vì thế không chỉ phản ánh tham vọng mở rộng quy mô của từng ngân hàng, mà còn là bước chuẩn bị cần thiết để toàn hệ thống nâng cao sức chống chịu, đáp ứng các chuẩn mực mới và tạo dư địa cho tăng trưởng dài hạn.
