Nhiều công ty trí tuệ nhân tạo (AI) Trung Quốc đang đẩy mạnh tuyển dụng kỹ sư tại Thung lũng Silicon để tham gia phát triển các mô hình AI và tìm cách tiếp cận nguồn nhân lực chất lượng cao tại những phòng nghiên cứu hàng đầu của Mỹ như OpenAI và Anthropic.
Ví dụ như MiniMax, hiện đăng tuyển khoảng 16 vị trí làm việc tại San Francisco trên website của công ty. Trong đó có vị trí trưởng nhóm nghiên cứu, phụ trách phát triển mô hình AI cốt lõi. Công ty cũng đang tìm kiếm chuyên gia trong các lĩnh vực tài chính, luật, khoa học sự sống và an ninh mạng, cùng một trưởng bộ phận tuyển dụng có nhiệm vụ thu hút nhân tài AI hàng đầu tại Thung lũng Silicon và Seattle.
Moonshot AI, công ty Trung Quốc phát triển mô hình AI Kimi, cũng đang tuyển dụng các kiến trúc sư giải pháp tại Mỹ. Những nhân sự này sẽ hỗ trợ khách hàng doanh nghiệp tích hợp các mô hình AI của công ty vào hoạt động kinh doanh.
“Việc các công ty AI Trung Quốc muốn xây dựng đội ngũ nghiên cứu tại Thung lũng Silicon là điều hoàn toàn hợp lý, bởi họ có thể tiếp cận nguồn nhân tài và những tiến bộ mới nhất của ngành”, Cheryl Wu, nhà nghiên cứu kinh tế học AI tại Đại học Yale và viện nghiên cứu toàn cầu GovAI, nói với Rest of World.
MỸ CÓ MÔI TRƯỜNG LÀM VIỆC VÀ MỨC ĐÃI NGỘ HẤP DẪN HƠN
Với tiềm lực tài chính dồi dào, các công ty AI Mỹ đã thu hút được nhân tài trên toàn cầu, trong đó có nhiều kỹ sư Trung Quốc, nhờ mức đãi ngộ cao và cơ hội làm việc với những mô hình AI hàng đầu thế giới. Trong khi đó, các doanh nghiệp Trung Quốc cho đến nay chủ yếu dựa vào nguồn nhân lực trong nước. Theo các chuyên gia, việc tuyển dụng tại Mỹ phản ánh sự thay đổi trong chiến lược của các công ty Trung Quốc khi họ tìm cách tăng sức cạnh tranh và duy trì sự hiện diện tại một trong những thị trường sinh lợi nhất.
Theo một nghiên cứu công bố hồi tháng 9 của Trung tâm nghiên cứu Carnegie China, trong năm 2025, Mỹ ghi nhận mức tăng ròng 2.145 nhà nghiên cứu AI, trong khi Trung Quốc mất đi 1.729 người.
Các công ty AI Trung Quốc đã tìm cách thu hút những nhà nghiên cứu hàng đầu là người Trung Quốc đang làm việc tại các phòng thí nghiệm AI của Mỹ trở về nước. Một trường hợp đáng chú ý là Tencent, khi công ty này tuyển dụng Yao Shunyu, cựu nhà nghiên cứu của OpenAI, về lãnh đạo bộ phận nghiên cứu AI.
Một chuyên gia săn đầu người chuyên tuyển dụng cho các phòng nghiên cứu AI Trung Quốc tại khu vực Vịnh San Francisco nói với Rest of World rằng các doanh nghiệp Trung Quốc đang tìm kiếm những “thiên tài trẻ” từng làm việc tại các công ty như OpenAI và Anthropic.
Nhưng những nỗ lực này chưa đạt nhiều thành công do các công ty Trung Quốc thường gặp khó khăn trong việc đưa ra mức lương cạnh tranh với các đối thủ tại Thung lũng Silicon.
“Vấn đề nằm ở tiền bạc. Các công ty Trung Quốc đơn giản là không có đủ nguồn lực tài chính để trả mức lương cạnh tranh nhằm thu hút nhân tài”, bà Cheryl Wu nhận định. Bà là đồng tác giả một báo cáo nghiên cứu về tình hình huy động vốn của các công ty AI Trung Quốc cùng Viện nghiên cứu Epoch AI.
“Chỉ mới gần đây, họ mới bắt đầu huy động được những khoản vốn lớn hơn, nhưng vẫn còn tụt khá xa so với các đối thủ Mỹ”, bà tiết lộ thêm.
Khoảng cách về thu nhập giữa nhân viên tại các công ty AI Trung Quốc và Mỹ là rất lớn.
Theo hồ sơ tài chính, MiniMax đã chi 84,3 triệu USD cho thù lao nhân viên trong năm 2025. Tính theo quy mô nhân sự 415 người vào cuối năm, mức chi này tương đương khoảng 203.000 USD/người. Trong khi đó, chi phí thù lao quy đổi theo năm của Z.AI, một phòng nghiên cứu AI khác của Trung Quốc niêm yết tại Hồng Kông, trong nửa đầu năm 2026 vào khoảng 140.000 USD/người.
Để so sánh, OpenAI công bố mức lương cơ bản hàng năm từ 250.000 đến 445.000 USD cho vị trí kỹ sư nghiên cứu tại San Francisco, chưa tính các khoản thưởng bằng cổ phiếu. Ba nhà nghiên cứu Trung Quốc đang làm việc tại Thung lũng Silicon hé lộ mức tổng thu nhập hàng năm hơn 1 triệu USD là điều phổ biến đối với các đồng nghiệp của họ.
Tất nhiên, các công ty công nghệ Trung Quốc hiện cũng đang nỗ lực để tăng sức cạnh tranh trong vấn đề tiền lương. Theo một người am hiểu về vấn đề, nếu một nhà nghiên cứu AI nhận được lời mời làm việc từ OpenAI hoặc Anthropic, bộ phận phát triển mô hình AI tiên tiến Seed của ByteDance sẽ tìm cách thu hút người đó bằng mức đề nghị cao hơn 1,5 lần.
Wu Yonghui, nhà nghiên cứu AI kỳ cựu từng làm việc tại Google trong 17 năm, đã gia nhập Seed vào đầu năm 2025 với vai trò trưởng bộ phận nghiên cứu. Hiện Seed đăng tuyển 71 vị trí tại San Jose, San Diego và Seattle.
Dù vậy, ngay cả khi đưa ra mức lương tương đương, ba nhà nghiên cứu Trung Quốc đang làm việc tại Mỹ nói với Rest of World rằng họ vẫn ưu tiên các công ty Mỹ nhờ khả năng cân bằng tốt hơn giữa công việc và cuộc sống, cũng như cơ hội phát triển những mô hình AI tiên tiến hàng đầu.
“Tôi cho rằng phần lớn nhân tài hàng đầu Trung Quốc sẽ cảm thấy khá thoải mái khi làm việc tại Thung lũng Silicon. Đây là nơi duy nhất khác mà văn hóa làm việc ‘996’ không thực sự bị phản đối”, ông Damien Ma, Giám đốc Carnegie China, nói với Rest of World.
Thuật ngữ “996” đề cập đến văn hóa làm việc khắc nghiệt phổ biến trong ngành công nghệ Trung Quốc, theo đó nhân viên làm việc từ 9 giờ sáng đến 9 giờ tối, sáu ngày mỗi tuần.
CUỘC ĐUA AI GIỮA MỸ VÀ TRUNG QUỐC
Cả Washington và Bắc Kinh đều luôn chủ động tìm cách bảo vệ những công nghệ AI tiên tiến nhất của mình trước đối thủ.
Chính phủ Trung Quốc đã đề xuất áp dụng biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với một số mô hình AI tiên tiến nhất của nước này, đặc biệt là những mô hình được huấn luyện bằng dữ liệu quan trọng của Trung Quốc, dù chưa đưa ra các tiêu chí cụ thể.
Trong khi đó, Washington đã dành nhiều năm áp đặt các biện pháp hạn chế, ngăn doanh nghiệp Trung Quốc tiếp cận những dòng chip Nvidia tiên tiến. Mỹ cũng tăng cường giám sát việc các công ty này sử dụng trung tâm dữ liệu ở nước ngoài và dịch vụ điện toán đám mây.
Thậm chí, giới chức Mỹ và các công ty AI nước này cáo buộc các phòng nghiên cứu AI Trung Quốc sử dụng những kỹ thuật chưng cất mô hình trái phép để sao chép năng lực của các mô hình AI Mỹ. Ở những lĩnh vực công nghệ nhạy cảm khác như ngành bán dẫn, Mỹ đã hạn chế một số kỹ sư nước này làm việc tại các cơ sở ở Trung Quốc nếu không có giấy phép. Tuy nhiên, hiện chưa có biện pháp hạn chế tương tự nhằm ngăn các công ty AI Trung Quốc thành lập hoạt động tại Mỹ và tuyển dụng kỹ sư tại đây.
Nhìn chung, dù cả hai quốc gia chưa hề áp dụng lệnh cấm đối với việc các công ty AI tuyển dụng nhà nghiên cứu xuyên biên giới, nhưng tình hình cạnh tranh ngày càng gay gắt trong lĩnh vực công nghệ tiên tiến có thể khiến hoạt động thu hút nhân tài trở thành một điểm nóng mới.
“Trong bối cảnh cạnh tranh vốn đã rất khốc liệt, không khó để hình dung việc các công ty Mỹ đưa ra những lập luận liên quan đến an ninh quốc gia khiến các phòng nghiên cứu Trung Quốc gặp khó khăn hơn trong hoạt động hoặc thu hút nhân tài giỏi nhất. Ngược lại, tình huống tương tự cũng có thể xảy ra ở các phòng nghiên cứu Mỹ hoạt động tại Trung Quốc”, ông Damien Ma của Carnegie China nhận định.
“Nhóm nhân tài tinh hoa này vốn rất khan hiếm. Chúng ta đang nói đến khoảng 5 - 10% những người xuất sắc nhất. Ai lại không muốn giữ những người tài giỏi nhất cho riêng mình chứ?”, ông nhấn mạnh.
Bà Cheryl Wu, nhà nghiên cứu tại Đại học Yale, tỏ ra hoài nghi về khả năng các start-up Trung Quốc thu hút đủ số lượng nhà nghiên cứu hàng đầu để cạnh tranh với những phòng nghiên cứu AI hàng đầu của Mỹ. “Các công ty này có thể lên kế hoạch tuyển dụng, nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc họ chắc chắn tìm được những nhân sự phù hợp”, bà nói.
Các công ty công nghệ Trung Quốc từng đối mặt với những biện pháp hạn chế của Mỹ khiến hoạt động nghiên cứu tại nước này bị gián đoạn. Năm 2019, tập đoàn viễn thông Huawei đã cắt giảm hơn 600 nhân sự tại bộ phận nghiên cứu ở Mỹ mang tên Futurewei, sau khi Washington đưa công ty vào danh sách đen thương mại.
Đáng chú ý, không phải công ty AI Trung Quốc nào cũng có ý định tuyển dụng nhân sự tại Mỹ. DeepSeek, một trong những đại diện nổi bật nhất của ngành AI Trung Quốc, vẫn tiếp tục đăng tuyển các vị trí nghiên cứu và kỹ thuật trong nước. Gần đây, công ty thông báo tuyển khoảng 150 kỹ sư nhằm mở rộng hoạt động phát triển các tác nhân AI (AI agent) và hạ tầng hệ thống phía sau.
Trong một cuộc phỏng vấn năm 2024, nhà sáng lập DeepSeek Liang Wenfeng cho biết ông chủ yếu tuyển dụng những người được đào tạo tại Trung Quốc và tin rằng bản thân công ty có thể đào tạo, phát triển các nhà nghiên cứu AI xuất sắc.
