Nhu cầu điện tiếp tục duy trì ở mức cao khi tiêu thụ điện 8 tháng đầu năm tăng 9,7% so với cùng kỳ. Riêng tháng 7-8, tốc độ tăng chậm lại còn khoảng 7,7% do miền Bắc bước vào mùa mưa lũ, song áp lực cung ứng điện vẫn hiện hữu trong những tháng tới khi nền nhiệt được dự báo tiếp tục ở mức cao.
Trong khi đó, huy động thủy điện giảm khoảng 13% trong tháng 7-8 so với cùng kỳ. Việc El Nino hình thành từ tháng 6 được cho là khiến lượng mưa giảm, ảnh hưởng đến khả năng tích nước và huy động các nhà máy thủy điện.
Trong báo cáo triển vọng ngành điện mới công bố, MBS đánh giá diễn biến này sẽ tác động đến các doanh nghiệp có tỷ trọng thủy điện lớn như HDG, REE, GEG và PC1.
Trái ngược với thủy điện, sản lượng điện than trong quý 3 tăng khoảng 13% so với cùng kỳ, dù đã tăng cao trong năm trước. Các nhà máy được huy động để bù đắp phần thiếu hụt từ thủy điện. Tuy nhiên, giá điện thị trường bình quân trong tháng 7-8 giảm về khoảng 1.200 đồng/kWh khi áp lực huy động không còn cao như quý 2.
Đáng chú ý, giá than thế giới tăng mạnh trong quý 3 đang tạo sức ép lên giá than đầu vào của các nhà máy nhiệt điện. MBS cho rằng yếu tố này có thể ảnh hưởng đến biên lợi nhuận gộp, đặc biệt khi tỷ trọng sản lượng huy động trên thị trường điện của nhóm nhiệt điện ở mức cao.
Trong khi đó, điện khí ghi nhận mức tăng trưởng nổi bật với sản lượng huy động quý 3 tăng khoảng 37% so với cùng kỳ. Động lực lớn đến từ Nhơn Trạch 3 và 4 sau khi đi vào vận hành. Trong quý 3 và nửa cuối năm, nhiều nhà máy của POW, NT2 tiếp tục được giao sản lượng điện hợp đồng cao, tạo điều kiện thuận lợi cho kết quả kinh doanh.
MBS dự báo lợi nhuận các doanh nghiệp điện trong danh mục theo dõi tăng khoảng 10% so với cùng kỳ, trong đó nhóm nhiệt điện POW, NT2, QTP được kỳ vọng dẫn dắt tăng trưởng, bù đắp cho sự suy giảm của nhóm thủy điện.
Trong nhóm nhiệt điện, Tổng công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (POW) được MBS dự báo đạt lợi nhuận ròng thuộc cổ đông công ty mẹ khoảng 1.086 tỷ đồng trong quý 3, tăng 34% so với cùng kỳ.
POW được giao sản lượng điện hợp đồng khoảng 4 tỷ kWh, trong khi sản lượng huy động thực tế tại một số nhà máy có thể thấp hơn kế hoạch. Theo MBS, điều này mở ra khả năng doanh nghiệp được ghi nhận doanh thu bù Qc, qua đó hỗ trợ biên lợi nhuận. Bên cạnh hoạt động kinh doanh cốt lõi, tỷ giá hạ nhiệt cũng có thể mang lại lợi ích cho POW khi doanh nghiệp đang có khoản dư nợ vay bằng USD khoảng 17.000 tỷ đồng.
Tại Công ty Cổ phần Điện lực Dầu khí Nhơn Trạch 2 (NT2), lợi nhuận ròng quý 3 được dự báo đạt 270 tỷ đồng, tăng 26% so với cùng kỳ. Sản lượng điện được kỳ vọng tăng khoảng 21%, đồng thời nhà máy có khả năng ghi nhận doanh thu bù Qc trong tháng 9 nếu sản lượng thực tế thấp hơn mức hợp đồng. Lượng tiền gửi lớn cũng giúp doanh thu tài chính của NT2 được kỳ vọng tăng, qua đó hỗ trợ lợi nhuận.
Công ty Cổ phần Nhiệt điện Quảng Ninh (QTP) được dự báo đạt 62 tỷ đồng lợi nhuận ròng trong quý 3, tăng tới 88% so với cùng kỳ. MBS ước tính sản lượng điện của doanh nghiệp tăng 18%, lên khoảng 1,3 tỷ kWh, dù quý 3 là giai đoạn nhà máy thực hiện bảo dưỡng định kỳ hàng năm.
Tuy nhiên, QTP cũng chịu tác động từ giá than tăng. Dù vậy, thu nhập lãi từ lượng tiền gửi gia tăng được kỳ vọng bù đắp một phần áp lực lên biên lợi nhuận, trong bối cảnh doanh nghiệp không phát sinh chi phí lãi vay.
Trong nhóm thủy điện, kết quả kinh doanh có sự phân hóa. Công ty Cổ phần Cơ Điện Lạnh (REE) được MBS dự báo lợi nhuận ròng quý 3 tăng nhẹ so với cùng kỳ. Sản lượng thủy điện giảm có thể được bù đắp một phần nhờ giá bán điện tăng, cùng đóng góp từ nhà máy điện gió Duyên Hải đi vào vận hành từ tháng 3.
Ngoài năng lượng, mảng nước được kỳ vọng tăng trưởng nhờ kết quả kinh doanh của VCW, trong khi hoạt động cho thuê văn phòng có thêm động lực khi E.Town 6 dần nâng tỷ lệ lấp đầy. Ngược lại, MBS cho rằng hoạt động bán The Light Square có thể chậm lại đáng kể trong bối cảnh thị trường bất động sản thắt chặt.
Với Công ty Cổ phần Tập đoàn Hà Đô (HDG), lợi nhuận ròng quý 3 được dự báo giảm nhẹ do sản lượng thủy điện giảm từ mức nền cao của nửa cuối năm trước. Hoạt động bán Charm Villa cũng khá trầm lắng khi MBS ước tính doanh nghiệp chỉ ghi nhận thêm doanh thu từ một căn trong quý 3. Bù lại, mảng cho thuê văn phòng và khách sạn được kỳ vọng tăng trưởng nhờ HDG nhận quản lý thêm một số tòa nhà trong tháng 7 và 8. Hoạt động tài chính cũng được đánh giá tích cực khi lượng tiền gửi tiếp tục tăng, trong khi doanh nghiệp kiểm soát nợ vay khá tốt.
Công ty Cổ phần Tập Đoàn PC1 là trường hợp chịu tác động kép khi không chỉ sản lượng thủy điện suy giảm mà hoạt động xây lắp điện cũng yếu đi. MBS dự báo lợi nhuận ròng quý 3 của doanh nghiệp đạt 176 tỷ đồng, giảm 42% so với cùng kỳ do khối lượng công việc và biên lợi nhuận xây lắp cùng chịu sức ép.
Công ty Cổ phần Điện Gia Lai (GEG) cũng được dự báo giảm 5% lợi nhuận ròng, xuống 71 tỷ đồng. Sản lượng điện mặt trời tăng nhưng chưa đủ bù đắp tác động từ sản lượng thủy điện suy giảm.
Bên cạnh diễn biến thời tiết, triển vọng ngành điện trong những tháng cuối năm còn phụ thuộc đáng kể vào tiến độ hoàn thiện chính sách. Trong quý 3, các cơ quan quản lý tập trung rà soát, cập nhật Quy hoạch điện, các vấn đề liên quan đến tái cấu trúc EVN và thị trường điện, đồng thời ban hành Nghị định 272 về phát triển điện gió ngoài khơi.
Tuy nhiên, nhiều nội dung quan trọng vẫn đang được thị trường chờ đợi, trong đó có cơ chế Qc cho điện khí LNG, phương án xử lý các dự án vướng mắc về giá FIT và khung giá điện năm 2026. Theo MBS, những yếu tố này sẽ tiếp tục ảnh hưởng đến khả năng huy động nguồn điện, hiệu quả vận hành nhà máy cũng như triển vọng lợi nhuận của các doanh nghiệp trong ngành.
