Dòng tiền tiếp tục rời khỏi các quỹ đầu tư trong tháng 5, nhưng thay vì bán tháo, nhiều quỹ lại gia tăng tỷ trọng tiền mặt và tranh thủ cơ cấu danh mục, tập trung gom thêm một số cổ phiếu vốn hóa lớn. Diễn biến này cho thấy giới quản lý quỹ đang lựa chọn trạng thái phòng thủ hơn là rút lui khỏi thị trường.
RÚT VỐN KÉO DÀI, QUỸ CỔ PHIẾU CHỊU ÁP LỰC LỚN
Theo báo cáo mới công bố của FiinGroup, áp lực rút vốn khỏi các quỹ đầu tư tiếp tục gia tăng trong tháng 5/2026. Tổng giá trị rút ròng toàn thị trường vượt 2.500 tỷ đồng, tăng 59,4% so với tháng trước.
Đáng chú ý, gần như toàn bộ áp lực đều dồn vào nhóm quỹ cổ phiếu. Giá trị rút ròng của nhóm này lên tới hơn 1.800 tỷ đồng, gấp 6,8 lần tháng 4 và chiếm tới 71,2% tổng lượng vốn rút khỏi các quỹ trong tháng.
Đây cũng là tháng thứ 31 liên tiếp các quỹ cổ phiếu ghi nhận trạng thái bị rút vốn, nâng giá trị rút ròng lũy kế lên khoảng 69.400 tỷ đồng. Chuỗi rút vốn kéo dài phản ánh dòng tiền vẫn chưa thực sự quay trở lại các quỹ đầu tư, bất chấp thị trường chứng khoán đã có nhiều giai đoạn hồi phục trong thời gian qua.
Trong khi đó, áp lực tại nhóm quỹ trái phiếu có dấu hiệu dịu bớt. Giá trị rút ròng giảm 44,7% so với tháng trước, còn hơn 742 tỷ đồng. Tuy nhiên, đây vẫn là tháng thứ 9 liên tiếp nhóm quỹ trái phiếu bị rút vốn, với tổng giá trị lũy kế khoảng 13.200 tỷ đồng.
Điểm sáng hiếm hoi tiếp tục thuộc về nhóm quỹ cân bằng khi duy trì trạng thái hút vốn tháng thứ 10 liên tiếp. Dù vậy, quy mô dòng tiền vào cũng đang thu hẹp đáng kể, cho thấy tâm lý thận trọng vẫn bao trùm thị trường.
Không chỉ chịu áp lực rút vốn, hiệu quả đầu tư của nhiều quỹ cũng suy giảm trong tháng 5.
Theo FiinGroup, hiệu suất bình quân của nhóm quỹ cổ phiếu giảm 1,4%, đảo chiều hoàn toàn so với mức tăng 2,2% trong tháng trước. Có tới 70/86 quỹ cổ phiếu ghi nhận hiệu suất âm.
Đà giảm diễn ra trên diện rộng, tập trung ở nhiều quỹ ETF theo bộ chỉ số VNDiamond cùng các quỹ mở. Tuy nhiên, vẫn có một số quỹ duy trì được hiệu suất dương nhờ danh mục tập trung vào nhóm ngân hàng và cổ phiếu vốn hóa lớn. Tiêu biểu là các ETF tham chiếu VNFINSELECT, VNX50 và Fubon FTSE Vietnam ETF, với tỷ trọng lớn ở các mã VCB, ACB, LPB, GAS, PLX, VHM và GEX.
Lũy kế 5 tháng đầu năm, có 39/69 quỹ cổ phiếu đạt mức sinh lời thấp hơn cùng kỳ năm trước. Nhiều ETF ngoại quy mô lớn như Fubon FTSE Vietnam ETF, Xtrackers Vietnam ETF hay VanEck Vietnam ETF đều ghi nhận hiệu quả đầu tư giảm do nền so sánh năm trước ở mức cao.
Ở chiều ngược lại, vẫn xuất hiện những điểm sáng riêng lẻ. Quỹ cổ phiếu ESG Eastspring Investments Việt Nam (EVESG) đạt mức sinh lời 3,4% trong 5 tháng đầu năm, cải thiện đáng kể so với mức giảm 2,1% cùng kỳ năm ngoái. Kết quả này chủ yếu nhờ tỷ trọng lớn ở nhóm cổ phiếu Vingroup như VIC và VHM.
Đối với nhóm quỹ trái phiếu, hiệu suất vẫn duy trì ở mức dương nhưng đang chậm lại. Mức sinh lời bình quân tháng 5 đạt 0,42%, thấp hơn 0,53% của tháng trước. Một số quỹ lớn như TCBF và DCBF đã cải thiện nhẹ hiệu quả đầu tư sau giai đoạn suy yếu.
Tuy nhiên, tính chung 5 tháng đầu năm, hiệu suất bình quân của nhóm quỹ trái phiếu chỉ khoảng 2,5%, gần tương đương lợi suất tiền gửi ngân hàng trong cùng giai đoạn.
Theo FiinGroup, lãi suất tiền gửi kỳ hạn 12 tháng tại nhóm ngân hàng quốc doanh đã tăng lên khoảng 5,9%/năm, khiến khoảng cách lợi nhuận giữa quỹ trái phiếu và gửi tiết kiệm ngày càng thu hẹp. Điều này làm giảm sức hấp dẫn của các quỹ trái phiếu và tiếp tục tạo áp lực rút vốn.
DÒNG TIỀN DỊCH CHUYỂN VÀO CỔ PHIẾU TRỤ
Dù dòng vốn tiếp tục bị rút khỏi các quỹ, diễn biến bên trong danh mục đầu tư lại cho thấy các nhà quản lý quỹ không lựa chọn bán tháo mà chuyển sang trạng thái phòng thủ nhiều hơn.
Theo FiinGroup, trong tháng 5 có 19/37 quỹ mở cổ phiếu tăng tỷ trọng tiền mặt, đảo chiều hoàn toàn so với xu hướng đẩy mạnh giải ngân trong tháng trước.
Động thái này phản ánh tâm lý thận trọng của các nhà quản lý quỹ khi thị trường bước vào nhịp điều chỉnh và dòng tiền chưa thực sự quay trở lại.
Đáng chú ý, xu hướng nâng tỷ trọng tiền mặt diễn ra chủ yếu tại các quỹ quy mô lớn. Một số quỹ như VinaCapital VESAF, DCDS và VFMVSF đã liên tục gia tăng lượng tiền mặt trong nhiều tháng gần đây, qua đó tạo dư địa để giải ngân khi xuất hiện cơ hội phù hợp.
Tuy nhiên, việc tăng tiền mặt không đồng nghĩa các quỹ ngừng cơ cấu danh mục. Xét theo khối lượng giao dịch, VPB là cổ phiếu được các quỹ mua ròng mạnh nhất trong tháng 5. Theo sau lần lượt là GEX, FPT, VCB và HDB.
Đáng chú ý, VCB được mua ròng tháng thứ hai liên tiếp và là cổ phiếu có số lượng quỹ tham gia mua nhiều nhất với 32 quỹ.
Trong khi đó, GEX thu hút mạnh dòng tiền từ các ETF ngoại lớn như Fubon FTSE Vietnam ETF, VanEck Vietnam ETF cùng nhiều quỹ mở trong nước. FPT cũng tiếp tục được mua ròng tháng thứ hai liên tiếp, chủ yếu đến từ các ETF tham chiếu bộ chỉ số VN Diamond và VN30.
Ở chiều ngược lại, OCB là cổ phiếu bị bán ròng mạnh nhất, chủ yếu do hoạt động cơ cấu danh mục của quỹ PYN Elite.
Bên cạnh đó, MBB tiếp tục bị bán ròng tháng thứ ba liên tiếp và là cổ phiếu có số lượng quỹ tham gia bán nhiều nhất. Các mã SHS, HVN, STB, VIB, SSI và MWG cũng nằm trong nhóm bị giảm tỷ trọng trong tháng.
Nếu xét theo ngành, công nghệ thông tin, hàng hóa và dịch vụ công nghiệp cùng bất động sản là ba nhóm được các quỹ mua ròng mạnh nhất. Trong đó, các cổ phiếu FPT, GEX, VIC và DXG đóng góp đáng kể vào xu hướng này.
Có thể thấy, việc các quỹ vừa gia tăng tỷ trọng tiền mặt, vừa chọn lọc giải ngân vào nhóm cổ phiếu dẫn dắt cho thấy chiến lược phòng thủ vẫn đang được ưu tiên. Thay vì rút hoàn toàn khỏi thị trường, nhiều nhà quản lý quỹ đang chờ đợi tín hiệu rõ ràng hơn về xu hướng dòng tiền trước khi quay lại giải ngân với quy mô lớn.
Điều này cũng đồng nghĩa những cổ phiếu vẫn được các quỹ kiên trì tích lũy trong giai đoạn hiện nay nhiều khả năng sẽ tiếp tục là tâm điểm nếu dòng vốn quay trở lại thị trường trong các tháng tới.
