Việc hoàn thuế tại Mỹ cuối cùng cũng đã được bắt đầu, dù tiến trình vẫn còn nhiều hạn chế và có thể kéo dài, trong bối cảnh doanh nghiệp chờ đợi hàng trăm tỷ USD hoàn trả sau khi Tòa án Tối cao bác bỏ chính sách thuế quan đối ứng của Tổng thống Donald Trump.
Cụ thể, các nhà nhập khẩu Mỹ đã có thể bắt đầu nộp hồ sơ xin hoàn tiền kể từ 20/4 thông qua một cổng trực tuyến mới của Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP). Số liệu cho thấy hơn 330.000 nhà nhập khẩu đã nộp tổng cộng 166 tỷ USD thuế đối với hơn 53 triệu lô hàng.
Tính đến ngày 14/4, đã có 56.497 đơn vị đăng ký tham gia hệ thống hoàn thuế, với tổng giá trị yêu cầu hợp lệ đạt 127 tỷ USD, bao gồm cả lãi suất.
Theo ước tính của PwC, các doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghệ, truyền thông và viễn thông sẽ hưởng lợi nhiều nhất với khoảng 47,6 tỷ USD tiền hoàn thuế, tiếp theo là ngành công nghiệp và sản xuất với 39,7 tỷ USD. Các lĩnh vực hàng tiêu dùng, ô tô và dược phẩm cũng nằm trong nhóm hưởng lợi lớn.
Một loạt doanh nghiệp lớn đã nộp hồ sơ hoàn thuế, bao gồm Costco, Toyota, Goodyear, Xerox, Steve Madden và Bath & Body Works, trích dẫn báo cáo từ hãng luật Clark Hill.
CBP ước tính, các khoản hoàn trả sẽ được thực hiện trong vòng 60 đến 90 ngày sau khi được phê duyệt, tuy nhiên thời gian này có thể kéo dài hơn nếu cần rà soát bổ sung đối với từng lô hàng.
Chương trình hoàn thuế mang tên Hệ thống quản lý và xử lý tờ khai hợp nhất (CAPE) được thiết kế nhằm gộp các khoản hoàn thuế theo Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) - đạo luật mà ông Trump từng viện dẫn để áp thuế - thay vì xử lý riêng lẻ từng lô hàng như trước.
Theo quy định, chỉ các bên được gọi chính thức là “nhà nhập khẩu đứng tên hồ sơ”, tức những đơn vị trực tiếp nộp thuế hoặc các đại lý hải quan được ủy quyền, mới có thể nộp đơn xin hoàn thuế. Tuy nhiên, không phải toàn bộ các khoản thuế đều đủ điều kiện nộp hồ sơ ngay từ bây giờ, do chương trình sẽ được triển khai theo nhiều giai đoạn.
Giai đoạn đầu chỉ áp dụng cho các khoản thuế ước tính nhưng chưa chốt sổ, hoặc nằm trong vòng 80 ngày kể từ khi quyết toán cuối cùng. Nếu hồ sơ được chấp thuận, doanh nghiệp sẽ phải chờ từ 60 đến 90 ngày để nhận tiền.
Hiện vẫn chưa rõ khi nào hệ thống sẽ mở cho toàn bộ các khoản thuế đủ điều kiện.
Ngoài ra, tiến trình hoàn tiền có thể tiếp tục bị kéo dài nếu chính quyền Mỹ đưa ra thêm các biện pháp nhằm trì hoãn hoặc giảm quy mô hoàn trả. Giám đốc Hội đồng Kinh tế Quốc gia Nhà Trắng Kevin Hassett cho biết vẫn tồn tại các công cụ pháp lý thay thế để có thể làm giảm đáng kể tổng số tiền hoàn trả.
Các luật sư khuyến nghị doanh nghiệp cần kiên nhẫn và cẩn trọng khi nộp hồ sơ. Bà Meghann Supino, đối tác tại hãng luật Ice Miller, cảnh báo rằng chỉ cần một mục không đủ điều kiện trong hồ sơ cũng có thể khiến toàn bộ đơn bị từ chối. Bà cũng lo ngại hệ thống có thể gặp trục trặc kỹ thuật trong ngày đầu vận hành do lượng truy cập lớn.
Đối với các doanh nghiệp nhỏ, vấn đề này mang tính sống còn đối với họ. Ông Brad Jackson, nhà đồng sáng lập công ty After Action Cigars tại Minnesota (Mỹ) tiết lộ đã bắt đầu chuẩn bị hồ sơ ngay khi có thông báo mở cổng đăng ký. Công ty của ông, chuyên nhập khẩu xì gà và phụ kiện từ Nicaragua và Cộng hòa Dominica, đã phải gánh 34.000 USD tiền thuế trong năm ngoái thay vì chuyển chi phí sang khách hàng. Tuy nhiên, ông lo ngại về tốc độ hoàn tiền, cho rằng quy trình kéo dài nhiều tháng sẽ không giải quyết được bài toán dòng tiền.
Đối với cá nhân, lựa chọn khả thi hơn có thể là thông qua các công ty giao hàng. FedEx, đơn vị từng trực tiếp thu thuế từ người tiêu dùng đối với một số đơn hàng nhập khẩu, cho biết sẽ hoàn trả lại cho khách hàng sau khi nhận được tiền từ CBP.
Về phía người tiêu dùng nói chung, khả năng được hưởng lợi từ các khoản hoàn thuế là rất thấp, do doanh nghiệp không có nghĩa vụ phải chia sẻ khoản tiền này với khách hàng.
