Không phải doanh nghiệp nào cũng đủ khả năng chấp nhận mất hơn 135 tỷ đồng chỉ để dừng một thương vụ. Chính vì vậy, việc Công ty TNHH Duyên Hà xin hủy kết quả trúng đấu giá khu "đất vàng" số 18 Cao Bá Quát (Ba Đình, Hà Nội) nhanh chóng thu hút sự chú ý của thị trường.
Đằng sau quyết định bỏ cọc là chân dung một doanh nghiệp có quy mô vốn hàng nghìn tỷ đồng, song cũng đặt ra nhiều dấu hỏi về cơ chế đấu giá và năng lực tài chính của nhà đầu tư.
BỎ LẠI 135 TỶ ĐỒNG TIỀN CỌC
Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Hà Nội vừa cập nhật thông tin mới về kết quả đấu giá khu đất số 18 Cao Bá Quát (phường Ba Đình, Hà Nội) - một trong những lô "đất vàng" hiếm hoi còn lại tại khu vực trung tâm Thủ đô.
Theo cơ quan này, Công ty TNHH Duyên Hà đã có văn bản xin không tiếp tục thực hiện kết quả trúng đấu giá và chấp nhận mất toàn bộ khoản tiền đặt trước khoảng 135 tỷ đồng.
Trước đó, doanh nghiệp đã trúng đấu giá khu đất với mức giá 1.379 tỷ đồng, cao gấp hơn hai lần giá khởi điểm hơn 679 tỷ đồng. Khoản tiền đặt trước hơn 135 tỷ đồng tương đương 20% giá khởi điểm theo quy định.
Theo quy hoạch, khu đất được phép xây dựng khách sạn 5 sao cao từ 5-6 tầng kết hợp văn phòng và trung tâm thương mại với tổng diện tích sàn hơn 15.900 m2.
Đây được xem là một trong những quỹ đất thương mại hiếm hoi còn lại tại khu vực trung tâm Hà Nội.
Ít ai biết rằng khu đất này từng trải qua nhiều năm "đắp chiếu". Trước đây, nơi đây được giao để triển khai dự án khu văn phòng do Công ty TNHH MTV Môi trường Đô thị làm chủ đầu tư. Tuy nhiên dự án nhiều năm không triển khai, bị Thanh tra Hà Nội chỉ ra nhiều sai phạm và sau đó nằm trong danh sách 16 dự án bị thành phố chấm dứt hoạt động vào năm 2018.
Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp sẽ mất toàn bộ khoản đặt cọc hơn 135 tỷ đồng. Đồng thời, theo Điều 70 Luật Đấu giá tài sản, doanh nghiệp bỏ cọc dẫn đến hủy kết quả đấu giá còn có thể bị cấm tham gia đấu giá quyền sử dụng đất từ 6 tháng đến 5 năm.
Việc bỏ cọc cũng khiến cơ quan quản lý phải hủy kết quả đấu giá và tổ chức lại toàn bộ quy trình xử lý khu đất theo quy định.
Khoản tiền hơn 135 tỷ đồng vì vậy trở thành một trong những khoản đặt cọc lớn nhất từng bị mất trong lịch sử các phiên đấu giá quyền sử dụng đất tại Việt Nam.
TIỀM LỰC "KHÔNG PHẢI DẠNG VỪA"
Theo dữ liệu từ Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp, Công ty TNHH Duyên Hà được thành lập từ năm 1993, có trụ sở tại số 4 ngõ 41 phố Tương Mai (Hà Nội). Doanh nghiệp hiện do bà Vũ Thị Thu Hà làm người đại diện theo pháp luật.
Vốn điều lệ của công ty 1.652,974 tỷ đồng. Danh sách thành viên góp vốn gồm: Phạm Văn Duyên góp 1.592,298 tỷ đồng (tỷ lệ 96,33%) và Vũ Thị Thu Hà góp 60,676 tỷ đồng (tỷ lệ 3,67%). Đến tháng 11/2017, công ty nâng vốn điều lệ lên 2.352,974 tỷ đồng. Trong đó, Phạm Văn Duyên góp 2.266,608 tỷ đồng và Vũ Thị Thu Hà góp 86,366 tỷ đồng.
Tới tháng 5/2019, Công ty TNHH Duyên Hà tiếp tục nâng vốn điều lệ lên 3.000 tỷ đồng. Thành viên góp vốn gồm: Phạm Văn Duyên góp 2.889,9 tỷ đồng và Vũ Thị Thu Hà góp 110,1 tỷ đồng.
Tiếp đó, công ty nâng vốn điều lệ lên 3.100 tỷ đồng vào tháng 6/2022. Lúc này, Phạm Văn Duyên góp 2.986,23 tỷ đồng và Vũ Thị Thu Hà góp 113,77 tỷ đồng.
Được biết, Duyên Hà hoạt động khá đa dạng, từ sản xuất xi măng, vật liệu xây dựng, bê tông, chế tạo thiết bị xây dựng đến kinh doanh vận tải, lưu trú, du lịch, nhà hàng và nhiều lĩnh vực dịch vụ khác.
Tên tuổi doanh nghiệp được biết đến nhiều nhất thông qua hệ thống Xi măng Duyên Hà tại Ninh Bình. Nhà máy Xi măng Duyên Hà đi vào hoạt động từ năm 2007 với dây chuyền công suất 1.500 tấn clinker/ngày.
Đến năm 2010, doanh nghiệp tiếp tục đưa vào vận hành dây chuyền thứ hai có công suất 5.000 tấn clinker/ngày. Toàn bộ dự án có tổng vốn đầu tư hơn 200 triệu USD, quy mô khoảng 45 ha nhà máy cùng 310 ha vùng nguyên liệu.
Không chỉ hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, theo dữ liệu của Thương Gia, Duyên Hà có tham gia 215 gói thầu trên toàn quốc, trong đó đã trúng thầu 121 gói, trượt thầu 80 gói, 7 gói chưa có kết quả, 7 gói thầu đã huỷ.
Trong đó, doanh nghiệp trúng thầu độc lập hơn 1.259,91 tỷ đồng và tham gia liên danh với tổng giá trị hơn 2.224,54 tỷ đồng.
Riêng từ đầu năm 2026, Duyên Hà liên tiếp trúng nhiều gói thầu xây lắp của các công ty điện lực thuộc Tổng công ty Điện lực miền Bắc như Công ty Điện lực Lạng Sơn, Công ty Điện lực Thái Nguyên hay dự án đường dây 110kV Đồng Niên với giá trị từ hơn 13 tỷ đồng đến gần 49 tỷ đồng mỗi gói.
Đáng chú ý, trước thương vụ 18 Cao Bá Quát, doanh nghiệp gần như không xuất hiện trong các dự án bất động sản quy mô lớn tại Hà Nội. Đến nay, Công ty TNHH Duyên Hà chưa công bố nguyên nhân chính thức khiến doanh nghiệp xin hủy kết quả đấu giá.
Tuy nhiên, quyết định chấp nhận mất hơn 135 tỷ đồng cho thấy việc bỏ cọc không còn chỉ xuất hiện ở các doanh nghiệp có năng lực tài chính hạn chế.
Trong vài năm trở lại đây, thị trường đã ghi nhận nhiều trường hợp nhà đầu tư trả giá rất cao rồi sau đó chấp nhận mất tiền đặt trước để rút lui.
Theo nhiều chuyên gia, nguyên nhân có thể xuất phát từ việc mức giá trúng đấu giá vượt quá hiệu quả đầu tư kỳ vọng, điều kiện thị trường thay đổi hoặc doanh nghiệp đánh giá lại khả năng triển khai dự án sau khi trúng đấu giá.
Ở góc độ thị trường, hệ lụy của những vụ bỏ cọc không chỉ dừng lại ở việc doanh nghiệp mất tiền đặt trước. Các thương vụ này còn khiến quá trình khai thác quỹ đất bị kéo dài, làm chậm nguồn thu ngân sách, gây nhiễu mặt bằng giá đất tại khu vực và ảnh hưởng tới tính minh bạch cũng như niềm tin đối với hoạt động đấu giá quyền sử dụng đất.
Đối với cơ quan quản lý, vụ việc một doanh nghiệp có quy mô vốn hàng nghìn tỷ đồng vẫn quyết định bỏ cọc cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục hoàn thiện cơ chế sàng lọc nhà đầu tư ngay từ khâu tham gia đấu giá.
Không chỉ đánh giá khả năng nộp tiền đặt trước, nhiều ý kiến cho rằng cần xem xét sâu hơn năng lực tài chính thực tế, phương án khai thác dự án và cam kết triển khai sau khi trúng đấu giá nhằm hạn chế tình trạng trả giá rất cao rồi rút lui, gây xáo trộn thị trường.