Tháng 12/2025 đánh dấu sự chuyển động mạnh mẽ trong điều hành chính sách với nhiều văn bản đi vào thực tiễn, siết chặt quản lý và tăng tính minh bạch.
Dưới đây là 6 trong nhiều các chính sách mới sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ đầu tháng 12 tới. Các tổ chức, doanh nghiệp và người dân cần theo dõi sát để kịp thời thích ứng với quy định mới.
TIÊU CHÍ PHÂN ĐỊNH THÔN ĐẶC BIỆT KHÓ KHĂN
Nội dung này được quy định tại Nghị định 272/2025/NĐ-CP về phân định vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 - 2030. Cụ thể, thôn đặc biệt khó khăn là thôn thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, đáp ứng ít nhất 2 trong 3 tiêu chí sau:
- Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều cao gấp từ 4 lần trở lên so với tỷ lệ nghèo đa chiều chung của cả nước; riêng vùng đồng bằng sông Cửu Long có tỷ lệ nghèo cao gấp từ 2 lần trở lên.
- Dưới 60% đường thôn, liên thôn được cứng hóa, đảm bảo ô tô đi lại thuận tiện quanh năm theo tiêu chuẩn kỹ thuật đường bộ.
- Tỷ lệ hộ có hợp đồng mua bán điện dưới 90%.
Nghị định chính thức có hiệu lực thi hành từ 1/12.
3 TRƯỜNG HỢP VI PHẠM BỊ ĐÌNH CHỈ THI CÔNG CHỨC
Nội quy và Quy chế thi tuyển, xét tuyển công chức từ 10/12/2025 được Bộ Nội vụ nêu tại Thông tư 22/2025/TT-BNV. Trong đó, nêu rõ các trường hợp vi phạm bị đình chỉ gồm:
- Đã bị xử lý bằng hình thức cảnh cáo mà tái phạm;
- Sử dụng trong phòng thi: Các loại giấy tờ, tài liệu không theo yêu cầu của bài thi; điện thoại di động, máy ghi âm, máy ảnh, máy vi tính, các phương tiện kỹ thuật thu, phát truyền tin, phương tiện sao lưu dữ liệu, thiết bị chứa đựng, truyền tải thông tin khác, trừ trường hợp có quy định khác;
- Gây mất an toàn, trật tự làm ảnh hưởng đến phòng thi.
Thí sinh bị đình chỉ thi bài thi nào sẽ bị hủy kết quả bài thi đó và không được tiếp tục dự thi các bài thi tiếp theo (nếu có).
Thông tư chính thức có hiệu lực thi hành từ 10/12.
DÙNG CĂN CƯỚC CÔNG DÂN HẾT HẠN BỊ PHẠT ĐẾN 10 TRIỆU ĐỒNG
Chính phủ ban hành Nghị định 282/2025/NĐ-CP quy định về vi phạm quy định về cấp, quản lý, sử dụng thẻ Căn cước công dân, thẻ Căn cước, Căn cước điện tử hoặc Giấy chứng nhận căn cước.
Trong đó, nêu rõ, nếu sử dụng thẻ Căn cước công dân, thẻ Căn cước đã hết giá trị sử dụng để thực hiện hành vi trái pháp luật thì sẽ bị phạt tiền từ 08 - 10 triệu đồng.
Đồng thời, người vi phạm sẽ bị tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm và buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được từ hành vi vi phạm. Riêng trường hợp Căn cước công dân hết hạn nhưng không làm thủ tục cấp đổi, cấp lại thì người vi phạm sẽ bị phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 500.000 đồng đến 01 triệu đồng.
Nghị định chính thức có hiệu lực thi hành từ 15/12.
TRƯỜNG HỢP ĐƯỢC MỞ TÀI KHOẢN NGOẠI TỆ Ở NƯỚC NGOÀI
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quy định về việc mở và sử dụng tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài của người cư trú là tổ chức tại Thông tư 39/2025/TT-NHNN. Theo đó, có 12 trường hợp cụ thể tương ứng với 03 nhóm đối tượng được mở tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài như sau:
* Nhóm tổ chức tín dụng gồm 04 trường hợp:
1 - Thực hiện hoạt động ngoại hối ở nước ngoài theo Giấy phép của Ngân hàng Nhà nước, không phải xin phép lại.
2 - Thực hiện khoản vay nước ngoài khi hợp đồng yêu cầu phải mở tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài.
3 - Đáp ứng điều kiện xin cấp phép thành lập và hoạt động cho văn phòng đại diện, chi nhánh, ngân hàng 100% vốn ở nước ngoài.
4 - Phục vụ hoạt động của văn phòng đại diện ở nước ngoài.
* Nhóm tổ chức kinh tế gồm 05 trường hợp:
5 - Đáp ứng điều kiện thành lập và hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện ở nước ngoài
6 - Phục vụ hoạt động của chi nhánh, văn phòng đại diện ở nước ngoài
7 - Thực hiện khoản vay nước ngoài theo thỏa thuận với bên cho vay
8 - Doanh nghiệp thuộc diện đầu tư đặc biệt quan trọng hoặc dự án PPP thực hiện cam kết, thỏa thuận với bên nước ngoài
9 - Thực hiện các cam kết, thỏa thuận, hợp đồng với bên nước ngoài, gồm: hợp đồng thầu xây dựng, hợp đồng mua bán tàu hoặc các hợp đồng khác (khoản 5).
* Nhóm tổ chức khác gồm 03 trường hợp:
10 - Tiếp nhận viện trợ của nước ngoài.
11 - Tiếp nhận tài trợ của nước ngoài.
12 - Thực hiện các trường hợp khác được cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cho phép.
Thông tư chính thức có hiệu lực thi hành từ 15/12.
ĐƯA NGƯỜI BỊ TAI NẠN GIAO THÔNG ĐI CẤP CỨU ĐƯỢC HỖ TRỢ TỪ 5 TRIỆU ĐỒNG
Chính phủ quy định nội dung này tại Nghị định 279/2025/NĐ-CP về thành lập, nguồn tài chính hình thành, quản lý, hoạt động chi, sử dụng Quỹ giảm thiểu thiệt hại tai nạn giao thông đường bộ.
Theo đó, căn cứ vào tính chất nghiêm trọng của vụ tai nạn giao thông, mức hỗ trợ cho tổ chức, cá nhân trực tiếp tham gia giúp đỡ, cứu chữa, đưa người bị tai nạn giao thông đường bộ đi cấp cứu: chi hỗ trợ không quá 10 triệu đồng cho tổ chức/01 vụ việc và không quá 05 triệu đồng cho cá nhân/01 vụ việc. Ngoài ra, nếu gia đình có nạn nhân tử vong do tai nạn giao thông đường bộ gặp khó khăn về kinh tế sẽ được hỗ trợ tối đa 20 triệu đồng/vụ việc.
Nghị định chính thức có hiệu lực thi hành từ 15/12.
TIÊU CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP BÁC SĨ
Mã số, tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp bác sĩ được Bộ Y tế nêu tại Thông tư 41/2025/TT-BYT. Cụ thể, bác sĩ có hạng chức danh nghề nghiệp hạng 3 và tiêu chuẩn như sau:
- Về trình độ đào tạo:
+ Tốt nghiệp bác sĩ Y khoa hoặc Răng - Hàm - Mặt;
+ Có giấy phép hành nghề khám, chữa bệnh hoặc chứng chỉ bồi dưỡng tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp.
+ Nếu tốt nghiệp cử nhân y khoa do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp được Bộ Giáo dục và Đào tạo công nhận trình độ đại học phải được cấp giấy phép (chứng chỉ) hành nghề khám bệnh, chữa bệnh hoặc được công nhận trình độ tương đương bác sĩ.
- Về nhiệm vụ chủ yếu:
+ Thực hiện khám, chữa bệnh, cấp cứu, hội chẩn chuyên môn theo phạm vi được giao;
+ Tư vấn, truyền thông, giáo dục sức khỏe cho người bệnh;
+ Quản lý, báo cáo sai sót kỹ thuật, cải tiến chất lượng khám chữa bệnh;
+ Tham gia đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiên cứu khoa học cấp cơ sở.
Thông tư chính thức có hiệu lực thi hành từ 18/12.
KHOAN GIẾNG KHÔNG PHÉP BỊ PHẠT ĐẾN 250 TRIỆU ĐỒNG
Theo Nghị định 290/2025/NĐ-CP quy định mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước có đề cập đến mức phạt khi khoan giếng không phép như sau:
- Hành vi thăm dò nước dưới đất không xin phép cơ quan có thẩm quyền sẽ bị xử phạt dựa trên số lượng giếng khoan trong công trình, bị phạt cao nhất lên đến 40 triệu đồng.
- Đối với trường hợp khai thác nước ngầm không có giấy phép, mức phạt được xác định theo lưu lượng khai thác (m³/ngày đêm) với mức phạt cao nhất là 250 triệu đồng khi Lưu lượng khai thác của công trình từ 12.000m³ trở lên.
Nghị định chính thức có hiệu lực thi hành từ 25/12.
