Thực hiện Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu, trong giai đoạn 2016 đến nay, Bộ Tài chính đã trình Chính phủ ban hành Nghị định số 122/2016/NĐ-CP ngày 1/9/2016 về Biểu thuế xuất khẩu, Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi, Danh mục hàng hóa và mức thuế tuyệt đối, thuế hỗn hợp, thuế nhập khẩu ngoài hạn ngạch thuế quan và 3 Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định này (Nghị định số 125/2017/NĐ-CP; Nghị định số 57/2020/NĐ-CP và Nghị định số 101/2021/NĐ-CP).
Việc thực hiện các Nghị định về ban hành Biểu thuế xuất khẩu, Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi (MFN) trong thời gian qua cơ bản đã đạt mục tiêu, yêu cầu đề ra khi ban hành; góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, tăng cường xuất khẩu, hạn chế việc nhập khẩu các mặt hàng trong nước đã sản xuất được; đảm bảo tính đồng bộ của hệ thống pháp luật và tạo điều kiện thuận lợi cho cơ quan hải quan và doanh nghiệp trong quá trình thực hiện.
Tuy nhiên, để thực hiện các cam kết quốc tế về thực hiện Danh mục Biểu thuế hài hòa ASEAN 2022 (AHTN 2022), tiếp tục hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh, tại Nghị quyết số 01/NQ-CP về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế- xã hội và dự toán ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2022, Chính phủ đã giao Bộ Tài chính nghiên cứu xây dựng, trình Chính phủ ban hành Nghị định mới về Biểu thuế xuất khẩu, Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi, Danh mục hàng hóa và mức thuế tuyệt đối, thuế hỗn hợp, thuế nhập khẩu ngoài hạn ngạch thuế quan.
Thực hiện nhiệm vụ được giao, Bộ Tài chính dự thảo Nghị định mới của Chính phủ để thay thế cho 4 nghị định: Nghị định số 122/2016/NĐ-CP; Nghị định số 125/2017/NĐ-CP, Nghị định số 57/2020/NĐ-CP và Nghị định số 101/2021/NĐ-CP.
Sửa đổi, bổ sung 3 nhóm nội dung lớn về thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu
Dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung 3 nhóm nội dung, bao gồm: 1. Chuyển đổi Biểu thuế xuất khẩu, Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi; Danh mục hàng hóa và mức thuế suất thuế nhập khẩu ngoài hạn ngạch thuế quan đối với các mặt hàng thuộc diện áp dụng hạn ngạch thuế quan để đảm bảo phù hợp với Danh mục Biểu thuế hài hòa ASEAN (Danh mục AHTN) 2022;
2. Rà soát, hợp nhất các quy định liên quan đến Biểu thuế xuất khẩu, Biểu thuế nhập khẩu đã được sửa đổi, bổ sung từ năm 2016 đến nay để thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho người nộp thuế và cơ quan hải quan trong tổ chức thực hiện;
3. Điều chỉnh mức thuế suất thuế xuất khẩu, mức thuế suất thuế nhập khẩu MFN của một số mặt hàng để khắc phục các vướng mắc, khó khăn trong quá trình thực hiện và xử lý kiến nghị của các Bộ, ngành, Hiệp hội, tổ chức quốc tế cho phù hợp với bối cảnh hiện nay.
Đối với nhóm 1, về chuyển đổi Biểu thuế xuất khẩu: Sau khi chuyển đổi theo Danh mục AHTN 2022, số dòng thuế của Biểu thuế xuất khẩu đã tăng từ 1.423 dòng thuế lên 1.540 dòng thuế tại dự thảo Nghị định (tăng 117 dòng thuế so với Biểu thuế xuất khẩu hiện hành).
Đối với nhóm 2: Kể từ khi ban hành đến nay, Nghị định số 122/2016/NĐ-CP đã được sửa đổi, bổ sung 3 lần. Theo đó, nhiều nội dung liên quan đến việc áp dụng mức thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu đang được quy định tại 4 văn bản này, gây khó khăn cho cơ quan hải quan cũng như người nộp thuế. Do vậy, để tạo thuận lợi cho thực hiện, Bộ Tài chính đã thực hiện rà soát, hợp nhất các quy định này.
Đối với nhóm 3: Trong thời gian vừa qua, Bộ Tài chính nhận được kiến nghị của một số tổ chức cá nhân vướng mắc về mức thuế suất thuế xuất khẩu, thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi MFN như mặt hàng ống đồng, phân bón, xăng dầu... Tại dự thảo Nghị định, Bộ Tài chính đã rà soát và xây dựng phương án giải quyết cụ thể.
