Đột quỵ là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và để lại khuyết tật lâu dài. Dù nguy cơ đột quỵ có xu hướng tăng theo tuổi tác, tình trạng này vẫn có thể xảy ra ở bất kỳ giai đoạn nào của cuộc đời. Vì vậy, việc duy trì những thói quen lành mạnh để bảo vệ tim mạch và hệ thống mạch máu cần được chú trọng từ sớm, thay vì chỉ quan tâm khi tuổi đã cao.
Trong phòng ngừa đột quỵ, chế độ ăn uống cân bằng và duy trì vận động thường được nhắc đến như những yếu tố quan trọng. Tuy nhiên, thói quen vào buổi tối cũng có thể ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe lâu dài.
Sau một ngày làm việc bận rộn, không ít người có xu hướng dành nhiều giờ ngồi một chỗ, gọi đồ ăn mang về hoặc uống thêm một ly rượu để thư giãn. Những thói quen này không thể khiến đột quỵ xảy ra ngay lập tức, nhưng nếu lặp lại thường xuyên, chúng có thể góp phần hình thành các yếu tố nguy cơ như huyết áp cao, kiểm soát đường huyết kém và tăng cân quá mức. Theo thời gian, những yếu tố này có thể làm nguy cơ đột quỵ gia tăng.
Điều đáng mừng là chỉ với một vài thay đổi đơn giản trong sinh hoạt sau giờ làm, sức khỏe tim mạch có thể được cải thiện, đồng thời góp phần giảm nguy cơ đột quỵ. Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị hạn chế một số thói quen sau 5 giờ chiều để bảo vệ sức khỏe tim mạch và giảm nguy cơ đột quỵ.
Ăn bữa ăn nhiều natri
Natri là một khoáng chất thiết yếu có vai trò quan trọng trong việc duy trì cân bằng dịch, hỗ trợ chức năng thần kinh và giúp cơ bắp co bóp bình thường. Tuy nhiên, cơ thể chỉ cần một lượng natri vừa đủ.
Việc thường xuyên tiêu thụ quá nhiều natri có thể làm tăng huyết áp, từ đó làm gia tăng một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu của đột quỵ. Đối với nhiều người, bữa tối cũng là thời điểm lượng natri nạp vào cơ thể cao nhất trong ngày.
Các món ăn tại nhà hàng và nhiều món ăn mang về có thể chứa lượng natri cao hơn rất nhiều so với tưởng tượng. Đối với những người bị huyết áp cao hoặc nhạy cảm với muối, việc thường xuyên ăn các bữa nhiều natri có thể khiến huyết áp khó kiểm soát hơn.
Do vậy, lựa chọn các bữa ăn ít natri thường xuyên hơn, đặc biệt là vào bữa tối, có thể giúp duy trì huyết áp ở mức khỏe mạnh. Đây cũng là một trong những bước quan trọng để giảm nguy cơ đột quỵ.
Ngoài ra, có thể áp dụng chế độ ăn DASH (phương pháp ăn uống nhằm ngăn ngừa tăng huyết áp) tập trung vào các thực phẩm ít béo, rau, trái cây và một lượng trung bình các loại hạt nguyên phần, cá, thịt gia cầm và các loại đậu. Đây là chế độ ăn đã được chứng minh nhiều lần có khả năng giúp hạ huyết áp và có thể góp phần làm giảm nguy cơ đột quỵ.
Thường xuyên uống rượu bia
Một ly rượu vang hay cocktail trong bữa tối có thể mang lại cảm giác thư giãn sau một ngày dài. Tuy nhiên, nếu uống rượu bia trở thành thói quen hàng đêm, điều này có thể gây ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe tim mạch và sức khỏe tổng thể.
Các nghiên cứu cho thấy uống nhiều rượu bia có liên quan đến nguy cơ đột quỵ cao hơn. Ngay cả khi uống ở mức vừa phải, rượu bia vẫn có thể gây những ảnh hưởng không có lợi cho sức khỏe tim mạch. Vì vậy, cocktail không cồn và các loại đồ uống không chứa cồn đang ngày càng được lựa chọn như những phương án thay thế phù hợp hơn.
Ngoài ra, uống rượu vào buổi tối có thể làm gián đoạn giấc ngủ. Trong khi đó, ngủ đủ và có chất lượng là yếu tố quan trọng đối với sức khỏe và tuổi thọ. Đáng lưu ý, tình trạng rối loạn giấc ngủ cũng có thể làm gia tăng nguy cơ đột quỵ.
Tiêu thụ quá nhiều đường bổ sung
Nếu cảm thấy đói khi vừa trở về nhà nhưng vẫn còn khoảng một giờ nữa mới đến bữa tối, nên cân nhắc trước khi tìm đến những món ăn nhẹ hoặc đồ uống có đường. Dù tiện lợi và dễ ăn, những thực phẩm này có thể nhanh chóng làm tăng lượng đường bổ sung tiêu thụ trong ngày.
Về lâu dài, tiêu thụ quá nhiều đường bổ sung có thể góp phần làm tăng nguy cơ đột quỵ thông qua việc làm tăng nguy cơ huyết áp cao, tăng cân quá mức và bệnh tiểu đường tuýp 2.
Thay vì lựa chọn đồ ăn nhiều đường như một thói quen, các bữa ăn nhẹ trước hoặc sau bữa tối nên ưu tiên những thực phẩm giàu protein, chất xơ hoặc chất béo lành mạnh để giúp duy trì cảm giác no lâu hơn.
Trái cây kết hợp với sữa chua Hy Lạp hoặc phô mai cottage, các loại hạt không ướp muối, rau củ ăn kèm hummus hay những thực phẩm giàu dinh dưỡng khác đều là những lựa chọn phù hợp và có lợi cho sức khỏe tim mạch.
Ngồi lâu
Sau một ngày làm việc dài, thư giãn trên ghế sofa là điều dễ hiểu. Tuy nhiên, nếu phần lớn thời gian trong ngày đã dành để ngồi, việc tiếp tục ngồi yên suốt buổi tối có thể khiến cơ thể thiếu vận động và bỏ lỡ cơ hội cải thiện sức khỏe tim mạch.
Duy trì hoạt động thể chất thường xuyên là một trong những cách hiệu quả để bảo vệ sức khỏe tim mạch và giảm nguy cơ đột quỵ. Tuy nhiên, vận động không nhất thiết phải đồng nghĩa với những buổi tập kéo dài hàng giờ tại phòng gym.
Một cuộc đi bộ ngắn trước hoặc sau bữa tối, vài động tác giãn cơ trong lúc xem TV hay đơn giản là làm một số công việc nhà đều có thể giúp cơ thể vận động và hạn chế thời gian ngồi liên tục.
Những khoảng vận động ngắn như vậy, nếu được duy trì đều đặn, sẽ mang lại lợi ích tích lũy theo thời gian và thường dễ hình thành thói quen hơn so với việc chỉ thỉnh thoảng tập luyện với cường độ cao.