Từ việc hãng mì “2 con tôm” Miliket được nhà đầu tư sẵn sàng chi hơn 200 tỷ đồng, đưa định giá doanh nghiệp lên khoảng 1.000 tỷ đồng, cho đến những phiên đấu giá phải hủy vì không có người mua, bức tranh thoái vốn đang bộc lộ rõ hai gam màu đối lập. Diễn biến này tạo ra những “con sóng” ngắn hạn trên thị trường chứng khoán, đặt ra một phép thử rõ ràng hơn bao giờ hết về sức hấp dẫn của các doanh nghiệp khi Nhà nước rút vốn.
HÃNG MÌ “2 CON TÔM” ĐƯỢC ĐỊNH GIÁ KHOẢNG 1.000 TỶ ĐỒNG
Tổng Công ty Thuốc lá Việt Nam - Công ty TNHH MTV (Vinataba) vừa công bố đã bán thành công toàn bộ 960.000 cổ phần, tương đương 20% vốn điều lệ đang nắm giữ tại Công ty Cổ phần Lương thực Thực phẩm Colusa - Miliket. Giao dịch được thực hiện trong thời gian từ ngày 18/12/2025 đến 24/12/2025 thông qua hình thức đấu giá công khai trọn lô tại Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX).
Theo thông tin công bố, chỉ có một nhà đầu tư tham gia và trúng đấu giá lô cổ phần nói trên, với tổng giá trị hơn 206 tỷ đồng. Mức giá trúng tương đương khoảng 214.600 đồng/cổ phiếu, cao gấp khoảng 3 lần so với thị giá đóng cửa gần nhất của cổ phiếu CMN là 71.900 đồng/cổ phiếu.
Đáng chú ý, mức giá này đã đẩy định giá lý thuyết của Colusa - Miliket, doanh nghiệp có vốn điều lệ chỉ 48 tỷ đồng, lên khoảng 1.000 tỷ đồng. Sau giao dịch, Vinataba chính thức rút lui hoàn toàn khỏi Miliket, giảm tỷ lệ sở hữu từ 20% xuống 0%, khép lại vai trò cổ đông Nhà nước tại thương hiệu mì gói lâu đời này.
Colusa - Miliket có tiền thân là Xí nghiệp Lương thực Thực phẩm Colusa và Xí nghiệp Lương thực Thực phẩm Miliket, được Tổng Công ty Lương thực Miền Nam quyết định hợp nhất vào năm 2004 và tiến hành cổ phần hóa năm 2006. Doanh nghiệp gắn liền với hình ảnh mì gói bao bì giấy kraft và biểu tượng “hai con tôm”, thương hiệu từng chiếm tới 90% thị phần mì ăn liền tại Việt Nam trong thập niên 1990.
Dù không còn giữ vị thế thống lĩnh như thời hoàng kim, Miliket vẫn duy trì sự hiện diện ổn định trên thị trường. Sản phẩm mì gói giấy “2 con tôm” hiện vẫn xuất hiện phổ biến tại các siêu thị, cửa hàng tạp hóa, nhà hàng và quán ăn bình dân. Về tài chính, doanh nghiệp được đánh giá có nền tảng khá lành mạnh khi không sử dụng đòn bẩy nợ vay và duy trì chính sách cổ tức tiền mặt đều đặn, dao động trong khoảng 20–30% mỗi năm.
Hoạt động kinh doanh của Colusa - Miliket những năm gần đây tương đối ổn định. Năm 2024, doanh nghiệp ghi nhận doanh thu 740 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế đạt 23 tỷ đồng. Trong nửa đầu năm 2025, doanh thu đạt gần 400 tỷ đồng, tương ứng bình quân mỗi ngày thu về hơn 2,2 tỷ đồng. Sau khi trừ chi phí, lợi nhuận sau thuế đạt khoảng 11 tỷ đồng.
Tính đến ngày 30/6/2025, tổng tài sản của Colusa - Miliket đạt 286 tỷ đồng. Trong đó, lượng tiền mặt và tiền gửi ngân hàng lên tới 160 tỷ đồng, chiếm khoảng 56% tổng tài sản. Ngoài ra, doanh nghiệp còn đang quản lý và sử dụng quỹ đất có vị trí thuận lợi tại TP.HCM, đáng chú ý là khu đất rộng 2 ha trên đường Kha Vạn Cân với thời hạn thuê đến năm 2065 và khu đất hơn 8.590 m² tại đường Tô Vĩnh Diện (TP. Thủ Đức).
ĐƯỜNG HAI CHIỀU
Bức tranh thoái vốn Nhà nước thời gian qua cho thấy sự phân hóa ngày càng rõ rệt. Những doanh nghiệp có nền tảng tài chính lành mạnh, thương hiệu còn giá trị và tài sản tiềm ẩn hấp dẫn có thể thu hút nhà đầu tư chiến lược, thậm chí đạt mức định giá cao vượt thị giá. Ngược lại, không ít doanh nghiệp bị đưa vào diện thoái vốn do hiệu quả thấp, triển vọng mờ nhạt hoặc không còn phù hợp với chiến lược ngành, khiến sức hút đầu tư hạn chế.
Trong bối cảnh đó, “thoái vốn Nhà nước” không còn là bảo chứng cho một cơ hội đầu tư chắc thắng. Thay vào đó, đây đang trở thành phép thử thực sự đối với chất lượng doanh nghiệp. Với nhà đầu tư, bài toán không nằm ở việc chạy theo sóng, mà ở khả năng phân biệt đâu là câu chuyện có nền tảng giá trị dài hạn, đâu chỉ là làn sóng đầu cơ ngắn hạn dễ đảo chiều khi hiệu ứng hưng phấn qua đi.
Thương vụ thoái vốn tại Miliket nằm trong kế hoạch thoái vốn Nhà nước năm 2025, bức tranh thoái vốn đang cho thấy sự phân hóa rõ nét. Bên cạnh Miliket, Giày Thượng Đình cũng ghi nhận mức giá bán cao gấp nhiều lần giá khởi điểm. Cụ thể, hồi tháng 12/2025, Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) thông báo kết quả phiên đấu giá lô cổ phần Công ty Cổ phần Giầy Thượng Đình (mã CK: GTD) thuộc sở hữu của UBND TP. Hà Nội.
Đây là toàn bộ vốn của UBND Hà Nội tại doanh nghiệp này, tương ứng gần 69% vốn điều lệ. Như vậy, nhà đầu tư thay thế UBND TP Hà Nội tại Giầy Thượng Đình có thể nắm giữ quyền chi phối doanh nghiệp này. Cụ thể, 6,38 triệu cổ phần GTD được đưa ra chào bán với giá khởi điểm 20.500 đồng/cổ phần. Phiên đấu giá thu hút sự quan tâm của 15 nhà đầu tư, tất cả đều là cá nhân. Diễn biến đấu giá ghi nhận mức giá đặt mua cao nhất lên tới 216.000 đồng/cổ phần, cao hơn hơn 10 lần so với giá khởi điểm.
Kết quả chung cuộc, có 2 nhà đầu tư trúng đấu giá, toàn bộ số cổ phần chào bán đều được phân phối hết. Giá trúng cao nhất đạt 216.000 đồng/cổ phần, giá trúng thấp nhất là 134.000 đồng/cổ phần, trong khi mức giá trúng bình quân lên tới gần 215.999 đồng/cổ phần. Khối lượng đặt cao nhất là 6,3 triệu cổ phần. Khối lượng đặt thấp nhất là 2.000 cổ phần.
Với kết quả này, UBND TP. Hà Nội dự kiến thu về khoảng 1.379 tỷ đồng từ thương vụ thoái vốn. Thời hạn nộp tiền mua cổ phần được ấn định từ ngày 16 - 22/12/2025. Song song, với 9,3 triệu cổ phiếu đang lưu hành, giá trị của Giày Thượng Đình được xác định là hơn 2.000 tỷ đồng.
Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, không ít trường hợp lại rơi vào cảnh “ế” cổ phần, buộc phải hủy kế hoạch bán vốn. Đơn cử, Tổng Công ty Xi măng Việt Nam (Vicem) đã phải hủy kế hoạch thoái vốn tại nhiều công ty con do không có nhà đầu tư quan tâm.
Tương tự, VNPT cũng chưa thể bán thành công phần vốn Nhà nước tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Hàng hải Việt Nam (MSB). Nguyên nhân không chỉ nằm ở mức giá kỳ vọng, mà còn ở yếu tố room sở hữu, quyền tham gia quản trị, cũng như mức độ hấp dẫn so với các cơ hội đầu tư khác trong cùng ngành tài chính – ngân hàng.
Không thể phủ nhận, trong bối cảnh thị trường thiếu thông tin hỗ trợ, thoái vốn Nhà nước đã trở thành một “từ khóa” kích hoạt dòng tiền. Kỳ vọng về sự xuất hiện của cổ đông mới, khả năng thay đổi quản trị, tái cấu trúc hoạt động hay khai thác lại tài sản đã đẩy tâm lý hưng phấn lên cao, đặc biệt ở nhóm cổ phiếu vốn hóa nhỏ.
Tuy nhiên, chính đặc điểm vốn hóa nhỏ, cơ cấu cổ đông cô đặc và thanh khoản thấp lại khiến nhiều mã dễ rơi vào trạng thái bị đẩy giá quá nhanh, kích hoạt hiệu ứng FOMO. Khi câu chuyện thoái vốn không diễn ra như kỳ vọng, hoặc khi nhà đầu tư nhận ra khoảng cách giữa thị giá và giá trị thực, áp lực điều chỉnh thường đến rất nhanh và mạnh.
