Chi phí bảo hiểm cho tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz đã tăng vọt gấp 12 lần, ngay cả sau khi Donald Trump cam kết bảo đảm hoạt động thương mại qua điểm nghẽn dầu mỏ quan trọng này.
Các chủ tàu được báo giá bảo hiểm lên tới hàng triệu đô la để vượt qua eo biển hoặc đi vào vùng biển nguy hiểm gần đó, theo lời các nhà môi giới, khi phí bảo hiểm tăng vọt lên tới 3% giá trị con tàu vào ngày 4/3 tăng từ khoảng 0,25% trước chiến tranh.
Tổng thống Mỹ phát biểu trên Truth Social rằng Tập đoàn Tài chính Phát triển Hoa Kỳ sẽ cung cấp bảo hiểm và bảo lãnh “với mức giá rất hợp lý… cho sự an toàn tài chính của tất cả hoạt động thương mại hàng hải, đặc biệt là năng lượng, vận chuyển qua Vịnh Ba Tư”.
Các công ty bảo hiểm ở London hôm thứ Tư đã chạy đua để tìm hiểu xem đề xuất này có thể hoạt động như thế nào và liệu nó có giúp giảm giá hay không. Một số nhà môi giới bảo hiểm lớn nhất thế giới cho biết họ hoàn toàn bất ngờ trước thông báo của ông Trump.
“Chúng tôi hoàn toàn không nghe thấy thêm bất cứ thông tin nào khác ngoài tuyên bố của Truth Social,” David Smith từ công ty môi giới chuyên nghiệp McGill cho biết, đồng thời nói thêm rằng các công ty bảo hiểm không chắc chắn mức độ hỗ trợ sẽ được áp dụng rộng rãi đến đâu, bất chấp cam kết bảo hiểm cho “tất cả” hoạt động thương mại qua vùng Vịnh.
“Ví dụ, liệu điều đó có áp dụng cho một lô hàng dầu của Trung Quốc được vận chuyển trên một tàu chở dầu của châu Âu không?” Smith nói. “Chúng tôi không biết.”
Các chuyên gia hàng hải khác đặt câu hỏi về mức độ hỗ trợ mà DFC, tổ chức có vai trò chính là tạo điều kiện thuận lợi cho đầu tư tư nhân vào các nước nghèo hơn, có thể mang lại, khi mà chi phí vận chuyển và nguy cơ bị tấn công - chứ không phải khả năng mua bảo hiểm - mới là mối lo ngại chính của các chủ tàu hoạt động trong khu vực.
“Có lẽ đó là một cách để giảm bớt áp lực lên giá dầu,” Ed Finley-Richardson, một nhà đầu tư vận tải biển và người sáng lập Contango Research, nhận xét về thông báo của DFC, “nhưng nhìn bề ngoài thì tôi không thấy nó thay đổi được gì. Chúng ta đã có bảo hiểm rồi.”
Giá dầu Brent giảm nhẹ sau thông báo của Trump nhưng vẫn cao hơn 12% so với thời điểm bắt đầu chiến tranh, ở mức khoảng 81 đô la một thùng.
Chi phí bảo hiểm cho các tàu thuyền đi lại gần Trung Đông đã tăng vọt kể từ khi các công ty bảo hiểm bắt đầu thông báo cho khách hàng vào cuối tuần rằng họ sẽ hủy bỏ các hợp đồng bảo hiểm rủi ro chiến tranh.
Một số công ty bảo hiểm đã hủy bỏ các hợp đồng để khôi phục bảo hiểm với giá cao hơn, phản ánh đúng hơn mức độ rủi ro hiện tại, theo lời các nhà môi giới, nhưng một số khác đã rút khỏi thị trường và nhiều công ty từ chối cung cấp bảo hiểm qua eo biển, nơi giao thông đã bị đình trệ trong những ngày gần đây.
Ít nhất bảy tàu chở dầu đã bị trúng đạn ở eo biển và vùng biển xung quanh kể từ Chủ nhật, và các tàu đã báo cáo nhận được tin nhắn vô tuyến, dường như từ Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo, yêu cầu họ tránh xa tuyến đường thủy này.
Theo nhà môi giới Dylan Mortimer của Marsh trả lời tờ FT, giá trung bình tại khu vực rủi ro cao hiện dao động từ 1 đến 1,5% giá trị con tàu, trong khi các tàu có liên quan đến Mỹ, Anh và Israel được báo giá cao gấp ba lần mức đó.
Trên trang Truth Social, ông Trump nói thêm rằng “Nếu cần thiết, Hải quân Hoa Kỳ sẽ bắt đầu hộ tống các tàu chở dầu qua eo biển Hormuz càng sớm càng tốt.”
Các chuyên gia an ninh hàng hải cho biết, việc hộ tống hải quân sẽ giúp giảm thiểu mối đe dọa đối với các tàu được bảo vệ, nhưng việc bảo vệ tất cả các tàu chở dầu hoạt động trong các khu vực hiện đang bị Iran đe dọa có thể là không thực tế vì điều đó sẽ đòi hỏi một số lượng rất lớn tàu chiến và các phương tiện quân sự khác.
Một cố vấn an ninh hàng hải giấu tên cho biết, các tàu chiến Mỹ cũng sẽ gặp rủi ro nếu tiến vào eo biển trước khi hải quân Tehran bị suy yếu đáng kể. "Nỗi sợ của họ là nếu đưa tàu chiến vào khu vực đó, tất cả tên lửa của Iran sẽ bị bắn vào nó. Họ sẽ bị áp đảo hoàn toàn."
