Bị suy thận độ 3 cần lưu ý gì về chế độ ăn uống?

Khi bước sang giai đoạn suy thận độ 3, chức năng lọc của thận đã suy giảm ở mức đáng kể. Một chế độ ăn phù hợp không thể thay thế điều trị nhưng có vai trò quan trọng trong kiểm soát huyết áp, hạn chế rối loạn chuyển hóa và giảm gánh nặng cho phần chức năng thận còn lại.

VÌ SAO NGƯỜI SUY THẬN ĐỘ 3 CẦN ĐẶC BIỆT CHÚ Ý CHẾ ĐỘ ĂN?

Có thể hình dung thận giống như một “nhà máy lọc máu”, còn các nephron là những “bộ lọc” nhỏ đảm nhiệm công việc loại bỏ chất thải, nước dư thừa và duy trì cân bằng nhiều chất trong cơ thể. Khi chức năng thận suy giảm, khả năng xử lý các sản phẩm chuyển hóa cũng bị ảnh hưởng.

Ở giai đoạn 3, người bệnh thường chưa phải lọc máu nhưng những nephron còn hoạt động phải đảm nhận nhiều công việc hơn. Vì vậy, chế độ ăn không hợp lý, chẳng hạn ăn quá mặn, quá nhiều đạm hoặc tự ý bổ sung các loại thực phẩm, thực phẩm chức năng không phù hợp, có thể làm việc kiểm soát bệnh trở nên khó khăn hơn.

Ngược lại, ăn uống khoa học giúp giảm lượng chất thải mà thận phải xử lý, hỗ trợ kiểm soát huyết áp, đường huyết, tình trạng giữ nước và các rối loạn chuyển hóa. Đây là một phần quan trọng trong chiến lược bảo vệ chức năng thận lâu dài.

NGƯỜI BỊ SUY THẬN ĐỘ 3 NÊN ĂN UỐNG NHƯ THẾ NÀO?

Ở người suy thận độ 3, chế độ ăn cần hướng đến hai mục tiêu: đảm bảo đủ dinh dưỡng cho cơ thể và giảm gánh nặng cho phần chức năng thận còn lại. Thay vì kiêng khem quá mức, người bệnh nên điều chỉnh khẩu phần dựa trên tình trạng chức năng thận, các chỉ số xét nghiệm và bệnh lý đi kèm. Một số nguyên tắc cụ thể bao gồm:

Hạn chế muối

Ăn nhiều muối khiến cơ thể giữ nước và có thể làm tăng huyết áp. Khi huyết áp thường xuyên ở mức cao, hệ thống mạch máu nhỏ tại thận phải chịu thêm áp lực, từ đó bất lợi cho chức năng lọc.

Người suy thận độ 3 nên hạn chế các món quá mặn, nước chấm, đồ muối chua, thịt chế biến sẵn, mì ăn liền và nhiều loại thực phẩm đóng gói chứa lượng natri cao. Khi nấu ăn, có thể giảm dần lượng muối, nước mắm và hạt nêm để vị giác có thời gian thích nghi.

Ăn đủ đạm nhưng tránh quá nhiều

Protein cần thiết để duy trì cơ bắp và nhiều hoạt động sống. Tuy nhiên, quá trình chuyển hóa protein tạo ra các sản phẩm mà thận phải tham gia đào thải. Vì vậy, ăn quá nhiều thịt, cá hoặc sử dụng các chế độ ăn giàu protein có thể không phù hợp khi chức năng thận đã suy giảm.

Ngược lại, người bệnh cũng không nên tự ý cắt giảm protein quá mức. Ăn thiếu đạm kéo dài có thể gây suy dinh dưỡng, mất cơ và khiến cơ thể suy yếu.

Không phải ai cũng cần kiêng thực phẩm giàu kali

Khi biết mình suy thận, không ít người lập tức kiêng chuối, cam, khoai, cà chua và nhiều loại rau quả vì lo kali máu tăng. Tuy nhiên, trên thực tế, nếu chỉ số kali máu vẫn bình thường, việc loại bỏ hàng loạt rau củ, trái cây một cách máy móc là không cần thiết. Chỉ khi xét nghiệm cho thấy kali máu tăng hoặc bác sĩ nhận thấy người bệnh có nguy cơ tăng kali thì mới cần điều chỉnh lượng kali phù hợp.

Uống nước vừa đủ, không phải càng nhiều càng tốt

Nhu cầu nước cho cơ thể phụ thuộc vào lượng nước tiểu, thời tiết, mức độ vận động, tình trạng phù và các bệnh lý đi kèm. Người suy thận độ 3 nhưng vẫn tiểu bình thường và không bị giữ nước có thể không cần hạn chế uống nước. Ngược lại, nếu người bệnh tiểu ít, phù hoặc bị suy tim, lượng nước cần được điều chỉnh theo hướng dẫn của bác sĩ.

Kiểm soát đường và năng lượng trong khẩu phần ăn hàng ngày

Đái tháo đường là một trong những nguyên nhân phổ biến dẫn đến suy thận. Với người vừa suy thận vừa có đái tháo đường, kiểm soát đường huyết là cực kỳ quan trọng.

Người bệnh suy thận độ 3 nên giảm đồ uống có đường, bánh kẹo và các thực phẩm chứa nhiều đường. Đồng thời, khẩu phần ăn cần cung cấp đủ năng lượng để tránh tình trạng cơ thể phải phân giải protein của chính mình, đặc biệt ở người ăn uống kém hoặc có nguy cơ suy dinh dưỡng.

GIẢI PHÁP THẢO DƯỢC GIÚP CẢI THIỆN SUY THẬN ĐỘ 3 HIỆU QUẢ, AN TOÀN

Chế độ ăn chỉ là một phần trong cải thiện suy thận độ 3. Người bệnh vẫn cần kiểm tra định kỳ creatinin, eGFR, albumin/protein niệu, huyết áp, đường huyết, điện giải và những chỉ số khác theo chỉ định. Việc sử dụng thuốc cần tuân thủ hướng dẫn, đặc biệt không tự ý dùng kéo dài thuốc giảm đau, chống viêm hoặc các sản phẩm không rõ thành phần.

Bên cạnh việc giảm “đầu vào” khiến thận phải làm việc quá sức, hỗ trợ bảo vệ những nephron còn hoạt động cũng là hướng được quan tâm.

Trong đó, dành dành được nghiên cứu về khả năng hỗ trợ bảo vệ cấu trúc thận và các cơ chế liên quan đến xơ hóa. Đan sâm hướng đến hỗ trợ vi tuần hoàn; hoàng kỳ và linh chi đỏ có đặc tính chống oxy hóa, góp phần bảo vệ tế bào.

Các thảo dược khác như râu mèo, mã đề và bạch phục linh hỗ trợ lợi tiểu và bài tiết, giảm phù thũng và các rối loạn tiểu tiện do thận kém. Công thức còn có trầm hương, L-Carnitine fumarate và Coenzyme Q10, trong đó L-Carnitine và CoQ10 tham gia vào quá trình chuyển hóa, tạo năng lượng cho tế bào.

Khi phối hợp trong cùng một công thức, 10 thành phần tạo thành hướng hỗ trợ đa chiều gồm bảo vệ cấu trúc thận, hỗ trợ tuần hoàn, chống oxy hóa, tăng bài tiết và duy trì năng lượng tế bào. Qua đó góp phần chăm sóc phần chức năng thận còn lại.

Với người suy thận độ 3, mục tiêu không phải ăn càng kiêng khem càng tốt mà là ăn đúng với tình trạng chức năng thận của mình. Giảm muối, kiểm soát lượng đạm, điều chỉnh kali và phospho khi cần, uống nước phù hợp, đồng thời kiểm soát tốt huyết áp và đường huyết sẽ giúp giảm bớt áp lực lên “nhà máy lọc máu”.

Quan trọng hơn, người bệnh nên tái khám định kỳ và theo dõi sự thay đổi của eGFR thay vì chỉ dựa vào triệu chứng. Khi chế độ ăn hợp lý được kết hợp với điều trị nguyên nhân và các biện pháp hỗ trợ bảo vệ nephron còn hoạt động, người bệnh có thêm cơ sở để duy trì chức năng thận và góp phần làm chậm quá trình suy giảm lâu dài.