Văn phòng Chính phủ vừa tổ chức buổi họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 2/2023. TẠi đây, đại diện Bộ Y tế đã thông tin về các giải pháp bảo đảm thuốc, trang thiết bị vật tư y tế và nhân lực trong ngành.
Thiếu thuốc, thiếu vật tư
Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Lê Đức Luận cho biết, về tình trạng thiếu thuốc, vật tư y tế vừa qua diễn ra ở một số bệnh viện, cơ sở y tế, có một số nguyên nhân cơ bản.
Đầu tiên, sau dịch bệnh nguồn cung về hàng hóa, đặc biệt là trang thiết bị, thuốc có dấu hiện khan hiếm; giá cả biến động, có loại biến động cao. Trong khi đó, nhu cầu khám bệnh của nhân dân sau dịch bệnh cũng tăng rất nhiều.
Một số hợp đồng cung ứng trước đây đã ký, nhiều hợp đồng liên quan đến hóa chất, vật tư thời hạn chỉ 1 năm, đăng ký tháng 7 năm ngoái thì đến tháng 7 năm nay là hết hạn. Theo Nghị quyết 144 của Chính phủ, các hợp đồng đó không được tiếp tục, hiện ngành y tế đang tháo gỡ vấn đề này.
Cùng với đó, tình trạng gia hạn cấp giấy phép bị quá tải. Nhiều gói thầu không tìm được nhà thầu mua sắm. Có gói thầu phải đấu thầu 2, 3 lần mới có người cung ứng. Đặc biệt, nhân lực thực hiện công tác đấu thầu không đáp ứng yêu cầu.
Cuối cùng, các bệnh viện có tâm lý e ngại trong việc mua sắm các loại hàng hóa, đặc biệt là trang thiết bị, thuốc, vật tư y tế…
“Thời gian qua, Bộ Y tế rất tích cực phối hợp với các bộ, ngành tham mưu cho Chính phủ giải pháp tháo gỡ, đặc biệt là trong lĩnh vực mua sắm trang thiết bị, vật tư, thuốc.”, Thứ trưởng cho biết.
Cụ thể, đã tham mưu Chính phủ để báo cáo Quốc hội ban hành Nghị quyết số 80 cho phép tiếp tục sử dụng giấy đăng ký lưu hành thuốc đã hết hạn. Đến ngày hôm qua, Bộ Y tế đã gia hạn hơn 9.000 giấy phép. Có thể nói các giấy phép về lưu hành thuốc đến nay đã gia hạn hết. Như vậy, tất cả các loại thuốc trên thị trường đã đăng ký trước đây sẽ được tiếp tục lưu hành.
Ông Luận chia sẻ thêm, mới đây, Bộ Y tế cũng trình Chính phủ sửa đổi Nghị định số 98, khả năng sẽ sớm được ký. Đồng thời hôm nay, Chính phủ đang họp để sửa và tiếp tục kéo dài thời gian hiệu lực của Nghị quyết 144 ngày 5/11/2022 về đảm bảo trang thiết bị y tế, thanh toán chi phí khám chữa bệnh bằng bảo hiểm y tế.
Ngoài tra, các bất cập liên quan đến mua sắm trang thiết bị y tế, thuốc và thanh toán bảo hiểm y tế sẽ được giải quyết, trong đó tập trung giải quyết vướng mắc về giá. Trước đây yêu cầu phải có 3 báo giá nhưng có mặt hàng không thể lấy đủ 3 báo giá, đó là những mặt hàng độc quyền.
Bên cạnh đó, trang thiết bị y tế cùng cấu hình, cùng tính năng nhưng nguồn gốc, xuất xứ, nhà sản xuất khác nhau thì giá khác nhau, nếu cứ lấy giá thấp nhất thì có thể sẽ không đảm bảo chất lượng.
Cần đảm bảo chuyên môn
Ngoài vấn đề thiếu thuốc, vật tư y tế trầm trọng, thì vấn đề chảy máu chất xám trong ngành y tế hiện nay cũng đang rất nóng.
Trong Nghị quyết số 20 ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XII khẳng định, nghề y là nghề đặc biệt, nhân lực y tế phải đáp ứng yêu cầu về chuyên môn, y đức, cần được tuyển chọn đào tạo, cần có đãi ngộ đặc biệt.
Vừa qua, Bộ Y tế tham mưu cho Chính phủ trình Quốc hội sửa đổi Luật Khám sữa bệnh, có hiệu lực từ 1/1/2024 cũng nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong lĩnh vực khám chữa bệnh nói chung.
Trong đó có vấn đề nhân lực của ngành y tế nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ y tế cho người dân theo hướng đảm bảo chất lượng, hội nhập, tăng cường hiệu quả hiệu lực trong công tác quản lý khám chữa bệnh nói chung và đặc biệt giải quyết vấn đề nhân lực y tế nói riêng.
Trước hết, hiện nay các cơ sở y tế công lập, đặc biệt ở vùng sâu vùng xa, vùng có điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn đã được áp dụng phụ cấp ưu đãi nghề với mức từ 20-70%.
Đồng thời, các nhân viên y tế thôn bản cũng đã được hưởng phụ cấp hằng tháng từ 0,3-0,5 so với mức lương tối thiểu. Bộ Y tế cũng đã trình Chính phủ để sửa đổi Nghị định số 56 năm 2011, theo hướng tăng phụ cấp đặc thù đặc biệt cho y tế cơ sở vùng xa vùng sâu.
“Hiện nay Bộ Y tế đang soạn thảo thông tư xây dựng giá dịch vụ khám chữa bệnh theo yêu cầu. Trước đây khám chữa bệnh chúng ta khám bảo hiểm y tế có 1 loại giá, sau này khám theo yêu cầu có loại giá khác”, Thứ trưởng nhấn mạnh.
Đồng thời cũng sẽ xây dựng Thông tư về cơ chế xã hội hóa trong cơ sở y tế công lập. Các cơ sở y tế công lập này khi thực hiện được cơ chế xã hội hóa, cơ chế tự chủ sẽ có điều kiện để nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cho nhân viên.
Ngoài ra để nâng cao chất lượng về nhân lực thì ngành y tế cũng sẽ xây dựng nghị định quy định về đào tạo chuyên sâu và đào tạo đặc thù để đáp ứng yêu cầu khám chữa bệnh và cũng sẽ kiện toàn, sắp xếp lại các đơn vị sự nghiệp y tế trong Bộ và ngành y tế đang quản lý.
Để quá trình khám chữa bệnh, đảm bảo tinh gọn, hiệu quả và nâng cao hiệu quả hoạt động và chăm sóc sức khỏe cho nhân dân. Qua đó cũng sẽ góp phần cải thiện đời sống của công chức, viên chức ngành y tế.
