Sáng 11/11, tiếp tục chương trình kỳ họp thứ mười, Quốc hội nghe tờ trình dự án Luật Đầu tư (sửa đổi).
Trình bày tờ trình, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết sẽ rà soát, cắt giảm 25 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện không đáp ứng các tiêu chí, điều kiện theo quy định tại Luật Đầu tư, bao gồm: Kinh doanh dịch vụ kế toán; Kinh doanh làm thủ tục về thuế; Xuất khẩu gạo; Kinh doanh tạm nhập, tái xuất hàng thực phẩm đông lạnh...
Theo Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng, Luật Đầu tư 2020, có 234 ngành, nghề phải xin cấp giấy phép mới được kinh doanh, trong đó không ít lĩnh vực có thể kiểm soát đầu ra bằng các tiêu chuẩn, quy chuẩn. Do đó, sửa luật lần này Chính phủ chuyển 25 ngành, nghề sang áp dụng cơ chế hậu kiểm để hạn chế rào cản gia nhập thị trường của doanh nghiệp, thúc đẩy tự do kinh doanh.
Chính phủ cũng dự kiến bỏ thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư ra nước ngoài (thẩm quyền của Quốc hội, Thủ tướng). Thay vào đó, các dự án có quy mô dưới 20 tỷ đồng có thể chỉ cần đăng ký giao dịch ngoại hối với Ngân hàng Nhà nước để chuyển tiền ra nước ngoài. Dự án từ 20 tỷ đồng trở lên (760.000 USD) hoặc thuộc ngành, nghề đầu tư ra nước ngoài có điều kiện cần thực hiện thủ tục cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.
Về chấp thuận đầu tư, Chính phủ muốn thu hẹp và làm rõ phạm vi các dự án phải thực hiện thủ tục này. Cơ quan soạn thảo đề nghị sửa theo hướng chỉ chấp thuận chủ trương đầu tư với dự án phát triển hạ tầng trong một số lĩnh vực quan trọng như cảng biển, sân bay, viễn thông, hoặc ảnh hưởng lớn đến môi trường, an ninh, quốc phòng.
Các trường hợp được đề nghị bổ sung không cần thực hiện thủ tục chấp thuận đầu tư gồm dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật cụm công nghiệp, khai thác khoáng sản (không gồm dự án ở ngoài khơi). Ngoài ra, nhóm này còn gồm dự án có đề nghị Nhà nước giao, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất của hộ gia đình, cá nhân.
25 ngành, nghề kinh doanh có điều kiện được Chính phủ đề xuất cắt giảm giấy phép gồm:
Lĩnh vực tài chính - kế toán: Hành nghề giám định tư pháp trong các lĩnh vực tài chính, ngân hàng, xây dựng, cổ vật, di vật, bản quyền tác giả; dịch vụ kế toán; dịch vụ thủ tục về thuế.
Nông - lâm nghiệp, thủy sản: Xuất khẩu gạo; tạm nhập, tái xuất thực phẩm đông lạnh; nuôi, trồng các loài thực vật, động vật hoang dã thuộc phụ lục Công ước CITES và danh mục thực - động vật rừng, thủy sản nguy cấp, quý, hiếm; nuôi động vật rừng.
Xuất - nhập khẩu, tái xuất, nhập từ biển mẫu vật tự nhiên của các loài thuộc phụ lục của Công ước CITES và danh mục thực - động vật rừng, thủy sản nguy cấp, quý, hiếm; xuất - nhập khẩu, tái xuất mẫu vật nuôi sinh sản, nuôi sinh trưởng, trồng cấy nhân tạo của các loài thuộc phụ lục của Công ước CITES và danh mục thực - động vật rừng, thủy sản nguy cấp, quý, hiếm.
Chế biến, kinh doanh, vận chuyển, quảng cáo, trưng bày, cất giữ mẫu vật của các loài thực vật, động vật thuộc phụ lục của Công ước CITES và danh mục thực vật - động vật rừng, thủy sản nguy cấp, quý, hiếm; kinh doanh thực phẩm thuộc quản lý chuyên ngành của Bộ Nông nghiệp và Môi trường; dịch vụ cách ly kiểm dịch động vật, sản phẩm động vật.
Xây dựng, giao thông: Dịch vụ bảo hành, bảo dưỡng ô tô; dịch vụ đóng mới, sửa chữa, phục hồi phương tiện thủy nội địa; dịch vụ đóng mới, sửa chữa tàu biển; tư vấn quản lý dự án đầu tư xây dựng; xây dựng của nhà thầu nước ngoài.
Công nghệ, đất đai: Dịch vụ xây dựng hạ tầng kỹ thuật công nghệ thông tin, phần mềm thông tin đất đai; dịch vụ xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai; kinh doanh dịch vụ trung tâm dữ liệu.
Văn hóa, xã hội và y tế: Kinh doanh dịch vụ cho thuê lại lao động; dịch vụ tư vấn du học; dịch vụ phẫu thuật thẩm mỹ; kinh doanh dịch vụ biểu diễn nghệ thuật, trình diễn thời trang, tổ chức thi người đẹp, người mẫu; kinh doanh dịch vụ quản lý, vận hành cơ sở hỏa táng.
Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đề nghị Chính phủ rà soát, cắt giảm thực chất điều kiện đầu tư kinh doanh.
Theo cơ quan thẩm tra, Chính phủ chỉ nên giữ lại những điều kiện thật sự cần thiết để bảo đảm quốc phòng, an ninh. Bên cạnh đó, dự luật cần quy định rõ điều kiện hành nghề của cá nhân với chủ thể trong vai trò đại diện pháp nhân, tổ chức.
Được biết, nhiều ý kiến tại cơ quan thẩm tra đồng tình bỏ thủ tục chấp thuận chủ trương, giấy chứng nhận đầu tư ra nước ngoài. Song, cơ quan thẩm tra cũng lưu ý Chính phủ bổ sung quy định về thông báo hoặc đăng ký thông tin đầu tư (không yêu cầu duyệt của cơ quan quản lý nhà nước) để đối soát, hậu kiểm sau này.
Đồng thời, cơ quan soạn thảo cần phối hợp với Ngân hàng Nhà nước rà soát, hoàn thiện quy định có liên quan về quản lý ngoại hối, bảo đảm cơ chế liên thông cơ sở dữ liệu để cho phép thực hiện chuyển vốn ra nước ngoài đúng thông tin đăng ký.
