Sau nhịp đi ngang trong tháng 6, thị trường chứng khoán bước vào tháng 7 với nhiều yếu tố hỗ trợ từ tăng trưởng kinh tế, mùa công bố kết quả kinh doanh quý 2 và kỳ vọng nâng hạng thị trường.
Tuy nhiên, thanh khoản suy yếu cùng áp lực bán ròng kéo dài của khối ngoại vẫn là những biến số lớn chi phối diễn biến của VN-Index.
KHỐI NGOẠI TIẾP TỤC BÁN RÒNG, THANH KHOẢN GIẢM TỐC
VN-Index khép lại tháng 6 ở mức 1.860,01 điểm, giảm nhẹ 0,19% so với cuối tháng trước, phản ánh trạng thái giằng co của thị trường sau giai đoạn tăng mạnh. Dù vậy, tính chung 6 tháng đầu năm 2026, chỉ số vẫn tăng 4,23%.
Theo báo cáo chiến lược tháng 7 của SSI Research, mức tăng này chưa phản ánh đầy đủ diễn biến của phần lớn cổ phiếu trên thị trường. Nếu loại trừ nhóm cổ phiếu liên quan đến Vingroup, VN-Index thực tế giảm khoảng 1,7% trong nửa đầu năm, cho thấy đà tăng chủ yếu tập trung vào một số mã vốn hóa lớn.
Diễn biến phân hóa cũng thể hiện rõ qua độ rộng thị trường. Trên sàn HOSE, chỉ có 130 cổ phiếu tăng giá trong khi có tới 292 mã giảm giá sau 6 tháng đầu năm.
Một trong những điểm đáng chú ý nhất của thị trường trong tháng 6 là xu hướng bán ròng chưa dừng lại của nhà đầu tư nước ngoài. Theo SSI Research, khối ngoại bán ròng khoảng 15.300 tỷ đồng trong tháng 6. Dù quy mô đã giảm so với mức gần 19.500 tỷ đồng của tháng trước, giá trị bán ròng lũy kế từ đầu năm vẫn lên tới khoảng 80.300 tỷ đồng.
Báo cáo cho biết áp lực rút vốn chủ yếu xuất phát từ bối cảnh bên ngoài khi lãi suất tại Mỹ duy trì ở mức cao lâu hơn kỳ vọng, đồng USD vẫn mạnh và các quỹ đầu tư toàn cầu tiếp tục cơ cấu danh mục.
Tuy nhiên, dòng tiền trong nước vẫn hấp thụ tương đối tốt lượng cổ phiếu bán ra. Theo SSI Research, giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài trong tháng 6 vẫn chiếm khoảng 13,1% tổng giá trị giao dịch toàn thị trường, cao hơn mức bình quân 12,6% của 5 tháng trước đó.
Mặt khác, thanh khoản lại có dấu hiệu chững lại sau giai đoạn sôi động đầu năm. Theo thống kê của HOSE, giá trị giao dịch bình quân trên thị trường cổ phiếu trong tháng 6 đạt hơn 18.400 tỷ đồng mỗi phiên, giảm hơn 24% so với tháng trước. Khối lượng giao dịch bình quân cũng giảm trên 23%.
SSI Research cho rằng đây là dấu hiệu cho thấy dòng tiền đang có xu hướng chọn lọc hơn, tập trung vào các cổ phiếu có triển vọng lợi nhuận tích cực thay vì lan tỏa trên diện rộng như giai đoạn trước.
THỊ TRƯỜNG TÌM LỰC ĐẨY SAU THÁNG 6 TRẦM LẮNG
Dù thị trường đi ngang trong tháng 6, SSI Research đánh giá tháng 7 có thể xuất hiện thêm nhiều động lực hỗ trợ.
Theo nhóm phân tích, mục tiêu tăng trưởng GDP khoảng 11,9% trong nửa cuối năm sẽ tạo áp lực để Chính phủ đẩy nhanh giải ngân đầu tư công cũng như triển khai thêm các chính sách hỗ trợ tiêu dùng. Việc tăng 8% lương cơ sở từ tháng 7 được kỳ vọng sẽ góp phần thúc đẩy sức mua của nền kinh tế.
Một yếu tố tích cực khác là áp lực lạm phát có xu hướng giảm khi giá dầu thế giới đã điều chỉnh hơn 30% so với vùng đỉnh hồi tháng 3. Diễn biến này giúp giảm áp lực chi phí đầu vào đối với doanh nghiệp cũng như tạo thêm dư địa cho chính sách điều hành.
SSI Research cũng đánh giá định giá của thị trường vẫn ở mức hấp dẫn khi P/E dự phóng năm 2026 duy trì trên 10 lần, thấp hơn nhiều thị trường trong khu vực.
Đáng chú ý, mùa công bố kết quả kinh doanh quý 2 được kỳ vọng sẽ trở thành động lực chính của thị trường trong ngắn hạn. Theo SSI Research, lợi nhuận doanh nghiệp có thể tiếp tục tăng trưởng trên diện rộng, trong đó các nhóm ngân hàng, bán lẻ, vật liệu xây dựng, cao su và thực phẩm - đồ uống được dự báo ghi nhận kết quả tích cực.
Ngược lại, các doanh nghiệp phân bón và dầu khí trung nguồn có thể chịu ảnh hưởng từ việc phải trích lập dự phòng hàng tồn kho sau khi giá dầu giảm mạnh.
Ở góc độ vĩ mô, Chứng khoán Tiên Phong (TPS) cũng cho rằng môi trường đầu tư đang thuận lợi hơn so với giai đoạn trước. Theo báo cáo chiến lược tháng 7, căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông hạ nhiệt đã giúp giảm áp lực lên giá năng lượng, trong khi tỷ giá USD/VND tiếp tục ổn định và mặt bằng lãi suất trong nước có dấu hiệu bớt căng thẳng.
TPS nhận định cùng với đà tăng trưởng kinh tế tích cực và kỳ vọng kết quả kinh doanh quý 2 khả quan, những yếu tố này sẽ góp phần củng cố niềm tin của nhà đầu tư và tạo nền tảng thuận lợi hơn cho thị trường chứng khoán trong tháng 7.
Bên cạnh các yếu tố vĩ mô, câu chuyện nâng hạng thị trường tiếp tục được xem là một trong những động lực hỗ trợ tâm lý nhà đầu tư trong những tháng tới.
Theo SSI Research, dòng vốn đón đầu việc nâng hạng theo bộ chỉ số của FTSE Russell vẫn có thể là yếu tố hỗ trợ trong quý 3, với đợt giải ngân đầu tiên dự kiến diễn ra từ tháng 9/2026. Trong dài hạn, tổ chức này đánh giá triển vọng nâng hạng của Việt Nam đang cải thiện khi MSCI có quan điểm tích cực hơn về tiến trình cải cách thị trường.
Tuy nhiên, việc chính thức được đưa vào danh sách xem xét vẫn phụ thuộc vào quá trình triển khai các cải cách, đặc biệt là cơ chế đối tác thanh toán bù trừ trung tâm (CCP) và khả năng vận hành ổn định của hệ thống. Theo SSI Research, năm 2027 sẽ là mốc thời gian thực tế hơn cho mục tiêu này.
Nhóm phân tích cũng dẫn thống kê lịch sử cho thấy nhiều thị trường mới nổi thường ghi nhận diễn biến tích cực trong khoảng 5 năm trước khi chính thức được nâng hạng. Điều này cho thấy kỳ vọng nâng hạng có thể tiếp tục hỗ trợ mặt bằng định giá của thị trường chứng khoán Việt Nam.
Trong khi đó, TPS cho rằng tháng 7 có thể là giai đoạn thị trường bước vào trạng thái "mua kỳ vọng" trước mùa công bố báo cáo tài chính quý 2. Kỳ vọng này được xây dựng trên nền tảng lợi nhuận sau thuế của các doanh nghiệp niêm yết trong quý I tăng bình quân 38% so với cùng kỳ.
Theo TPS, nhiều nhóm ngành có mức tăng trưởng lợi nhuận cao nhưng vẫn đang giao dịch dưới mức P/B bình quân 5 năm, cho thấy dư địa tái định giá vẫn còn nếu kết quả kinh doanh quý 2 tiếp tục khả quan.
KỊCH BẢN NÀO CHO VN-INDEX TRONG THÁNG 7?
Về góc độ kỹ thuật, TPS đánh giá cấu trúc của VN-Index vẫn nghiêng về xu hướng tích cực sau khi hoàn tất nhịp điều chỉnh từ giữa tháng 5 đến giữa tháng 6.
Theo báo cáo, chỉ số đã hình thành vùng đáy sau cao hơn đáy trước và duy trì trên các đường trung bình động ngắn hạn, cho thấy lực cầu vẫn giữ vai trò nâng đỡ. Tuy nhiên, thanh khoản chưa cải thiện tương xứng với diễn biến phục hồi của chỉ số, vì vậy dòng tiền sẽ là yếu tố quyết định khả năng mở rộng xu hướng tăng trong thời gian tới.
Ở kịch bản cơ sở, TPS dự báo VN-Index tiếp tục duy trì xu hướng tăng và lần lượt kiểm định các vùng kháng cự 1.895 điểm và 1.930 điểm. Kịch bản này được xây dựng trên giả định thanh khoản duy trì ổn định và áp lực chốt lời chỉ ở mức vừa phải.
Ở kịch bản tích cực, nếu VN-Index vượt thành công vùng 1.930 điểm - tương ứng đỉnh được thiết lập trong tháng 5 - cùng với sự cải thiện của thanh khoản và độ rộng thị trường, chỉ số có thể bước vào nhịp tăng mới với vùng mục tiêu 1.977-2.030 điểm.
Ngược lại, trong kịch bản tiêu cực, nếu thanh khoản tiếp tục suy giảm và áp lực bán lan rộng, VN-Index có thể điều chỉnh về khu vực 1.800 điểm. TPS đánh giá đây là vùng hỗ trợ kỹ thuật quan trọng khi hội tụ đáy được thiết lập trong tháng 6 và nhiều ngưỡng hỗ trợ trung, dài hạn.
Trong khi TPS đưa ra các mốc điểm cụ thể cho VN-Index, SSI Research lại có quan điểm thận trọng hơn về diễn biến thị trường trong tháng 7.
Theo SSI Research, dữ liệu lịch sử cho thấy thị trường ghi nhận mức sinh lời dương trong gần 70% số năm kể từ năm 2011. Tuy nhiên, thanh khoản của tháng 7 thường thấp hơn mức bình quân cả năm. Bên cạnh đó, áp lực chốt lời sau mùa công bố kết quả kinh doanh cũng có thể khiến biến động ngắn hạn gia tăng.
Vì vậy, SSI Research tiếp tục duy trì quan điểm thị trường chủ yếu vận động theo xu hướng đi ngang trong tháng 7. Nhóm phân tích khuyến nghị nhà đầu tư ưu tiên chiến lược mua khi thị trường điều chỉnh và chốt lời khi giá tăng mạnh, thay vì mua đuổi ở các nhịp hưng phấn, đặc biệt trong bối cảnh mùa công bố kết quả kinh doanh quý 2 đang đến gần.
Nhìn chung, cả SSI Research và TPS đều đánh giá môi trường vĩ mô đang thuận lợi hơn so với những tháng trước nhờ tăng trưởng kinh tế tích cực, tỷ giá ổn định, áp lực lạm phát giảm bớt và kỳ vọng đẩy mạnh đầu tư công. Bên cạnh đó, kết quả kinh doanh quý 2 cùng câu chuyện nâng hạng thị trường tiếp tục được xem là những yếu tố có thể hỗ trợ tâm lý nhà đầu tư trong thời gian tới.
Tuy nhiên, hai đơn vị phân tích cũng lưu ý thanh khoản vẫn là biến số cần theo dõi. Khả năng dòng tiền cải thiện và lan tỏa sang nhiều nhóm cổ phiếu sẽ quyết định liệu VN-Index có thể vượt các vùng kháng cự quan trọng hay tiếp tục duy trì trạng thái tích lũy trong ngắn hạn.