Với nhiều gia đình trẻ, chiếc ô tô không còn đơn thuần là tài sản hay phương tiện đi lại mà dần trở thành bài toán giữa nhu cầu thực tế và áp lực tài chính. Mua xe để đổi lấy sự chủ động hay tiếp tục đặt xe mỗi khi cần vẫn là câu hỏi khiến không ít người băn khoăn.
ĐẮN ĐO CHUYỆN MUA Ô TÔ VÌ SỢ GÁNH THÊM CHI PHÍ
Trong một bài chia sẻ trên mạng xã hội, một người phụ nữ kể rằng từ ngày có con nhỏ, việc đi lại của gia đình thay đổi hoàn toàn. Những chuyến về quê, đưa con đi chơi hay đi làm đều khiến chị nhiều lần nghĩ đến chuyện vay tiền mua ô tô nhưng rồi lại chững lại khi tính đến hàng loạt chi phí phải gánh sau đó.
“Mình đang phân vân không biết có nên vay tiền để mua ô tô hay cứ mỗi lần cần đi đâu thì đặt xe sẽ hợp lý hơn.
Vợ chồng mình đều là dân văn phòng, làm công ăn lương, không phải sếp hay kinh doanh. Hai vợ chồng đã ra ở riêng và cũng tự thân vận động mua được một căn chung cư.
Hiện tại mình đang băn khoăn về việc mua một chiếc ô tô trong tầm giá khoảng 450 – 550 triệu đồng.
Lý do khiến mình muốn mua xe là vì nhà bên nội ở gần trung tâm Sài Gòn, còn nhà mình ở ngoại thành. Ngày trước chưa có con nhỏ, mỗi lần về nội chơi thì hai vợ chồng đi xe máy. Từ khi có con nhỏ, mỗi khi về mang theo xe đẩy, đồ lỉnh kỉnh nên phải đặt xe. Tháng về nội 2 - 3 lần. Cả đi cả về đâu đó gần 400.000 đồng/lần (có tháng tiền triệu, có tháng hơn).
Bên cạnh đó, trước đây vợ chồng mình cũng hay đi du lịch (kiểu đi gần thì xách xe máy lên đi hoặc đi xe khách). Từ khi có con tới giờ thì chưa đi lần nào cả. Nghĩ tới cảnh đùm đuề đồ đạc, lên xe khách con khóc không chịu ngồi yên, thế là lại chùn bước tặc lưỡi thôi. Muốn có cái xe, khi đi du lịch thì quăng hết đồ lên xe và cứ vậy là cả nhà đi thôi.
Công ty mình làm việc cách nhà hơi xa, cả đi cả về tầm 40km. Mà tuyến đường lại không có xe buýt hay tàu điện. Mỗi hôm mệt trong người lười chạy xe phải đón Grab Bike, cả đi cả về cũng 250.000 đồng (tuần mình đón 1 ngày). Muốn có xe để sau này con đi học thì chồng đưa đi hoặc hôm nào mệt lười chạy xe máy thì chồng đèo đi làm cũng được.
Không chỉ vậy, mình cũng tính nếu có xe thì cả hai vợ chồng đều đi học bằng lái. Mỗi khi hè hoặc Tết về quê ngoại chơi thì thay nhau chạy xe, kiểu vừa đi vừa nghỉ tại các địa điểm, cũng đỡ tốn một khoản vé máy bay.
Tuy nhiên, điều khiến mình chùn bước không muốn mua xe là chung cư mình ở đã hết suất gửi xe. Nếu mua thì phải gửi bãi xe ngoài. Mua xe cốt che nắng, che mưa. Mà khi nào muốn đi lại phải cuốc bộ 250 - 300m ra tới bãi lấy xe.
Mình ở ngoại thành rộng rãi thoải mái đi, đậu xe nhưng mỗi lần chạy vào nội thành thì kẹt, chậm, lâu. Cái quan trọng nhất là nghe và đọc các bài viết về các loại phí (gửi xe, bảo trì, bảo hiểm...).
Vậy theo mọi người đã mua xe sử dụng cho gia đình rồi cho mình lời khuyên là nên mua hay không nên mua? Nếu mua thì tầm giá nào là ổn? Nên có trong tay bao nhiêu và vay thêm nhiêu là đẹp?”.
Ngay dưới bài đăng, một người chia sẻ trải nghiệm của gia đình mình và cho biết nếu điều kiện tài chính chưa thực sự thoải mái thì việc vay tiền để mua xe cần được cân nhắc rất kỹ.
“Tiền bãi, tiền bảo hiểm, tiền xăng cộ, chưa tính tiền phạt. bạn cân nhắc nha. Nhà mình đi chơi nhiều lắm, 1 tháng đi 1 lần mà mình thấy cái tiền bãi, tiền bảo hiểm, tiền linh tinh thì thuê xe đi chơi cũng như vậy đỡ tốn công chạy, đỡ tốn 1 tỷ đồng mua xe.
Để tiền đó lãi ngân hàng lấy ra thuê xe cũng dư nữa mà còn tiền gốc, mua xe thì trượt giá. Nhưng ông chồng mình thích tự lái xe thì mình chiều thôi. Chứ mình thấy đi đâu thuê xe sướng hơn bạn ạ. Kinh tế eo hẹp không nên vay tiền để mua xe đâu, nợ nhức đầu lắm. Cứ gom đủ tiền rồi mua, mua chiếc cũ cũ cũng được, đỡ nặng gánh”.
Ở một góc nhìn khác, có người dù đủ khả năng tài chính vẫn quyết định không mua ô tô. Theo họ, nếu tính toán trên phương diện kinh tế, gửi tiết kiệm rồi dùng tiền lãi để đi taxi lại là phương án nhẹ đầu và ít rủi ro hơn nhiều.
“Em chưa có gia đình, đủ tài chính mua xe nhưng em chọn không mua. Thay vì mua xe 500 triệu đồng, gửi tiết kiệm 9%/năm được 45 triệu đồng. Mình dùng 45 triệu đồng để đi taxi vừa có người chở, vừa không rủi ro phạt nguội, không chịu trách nhiệm khi có tai nạn…
Thêm nữa, gửi tiết kiệm 1 năm sau vẫn còn 500 triệu đồng, còn chiếc xe sau 1 năm giảm 15 - 20% giá trị. Em nghĩ thật giàu đủ tiền thuê tài xế riêng mới nên mua xe, còn lại đi taxi cho khoẻ ạ”.
Tuy nhiên, không phải ai cũng đồng tình với quan điểm trên. Nhiều bậc phụ huynh cho rằng sau khi có con, giá trị của một chiếc ô tô không còn nằm ở chuyện tiết kiệm hay tiêu sản mà ở sự an toàn và chủ động trong những tình huống hàng ngày.
“Chưa có con thì không cần mua, có con rồi thì nên mua nha. Đi đâu chở con cho an toàn, trừ khi không có điều kiện. Trước mình cứ nghĩ nó là tiêu sản nhưng nó lại bảo vệ mình trên đường hơn xe máy nên không đo đếm được. Có xe chủ động đi đây đó, về quê sáng sớm tối muộn ra cũng ổn. Xe là phương tiện thôi không cần mua đắt tiền nên chọn dòng bền ít hao xăng, ít sửa vặt”.
Một người khác kể rằng từ khi gia đình có ô tô, mọi kế hoạch đưa con đi chơi, về quê hay thậm chí những lần con ốm giữa đêm đều trở nên dễ dàng hơn.
“Có con cái thì nên mua, tiện hẳn. Để xe đẩy, lắp ghế em bé sẵn vào xe, mưa gió đi đâu không sợ nắng bụi, nhiều khi con sốt con ốm nửa đêm ôm đồ vứt lên xe là chạy luôn. Kinh tế vừa phải thì mua xe cũ thôi chị ạ, tầm 250 - 300 triệu đồng là có con 4 chỗ ngon bền rồi, bảo dưỡng 1 năm tầm 1 – 2 triệu đồng, bảo hiểm 1 triệu đồng, đăng kiểm tầm 2 – 3 triệu đồng (tuỳ đời xe mà một năm đăng kiểm 1 lần hoặc 2 năm 1 lần). Nên hỏi mọi người xung quanh thường đăng kiểm ở đâu vì có nơi vừa rẻ vừa dễ có nơi vừa khó vừa đắt.
Tuy so với đặt xe ngoài sẽ rẻ hơn nhưng mà có con xe vào nó chủ động lắm. Ví dụ chị thuê xe tự lái về ngoại lỡ muốn ở thêm vài ba ngày nhưng thấy tiếc một ngày 1 triệu đồng tiền thuê xe lại vừa ở vừa bứt rứt hoặc là thu xếp vừa về vừa không nỡ. Chạy xe nhà về thì khác, về chơi xong chở ông bà đi lòng vòng ăn uống ông bà cũng vui lây.
Tuy không quá nhiều nhưng nó cũng là một con số lớn, mua xong cái xe tự nhiên hai vợ chồng có cảm giác thành tựu hẳn, vui vẻ hơn, muốn phấn đấu hơn, nên là cứ mua một chiếc vừa đủ dùng thôi. Xe mình mình quản, đi đâu thì đi, ở đâu thì ở, mấy ngày cũng được”.
Bên cạnh những ý kiến ủng hộ, cũng có không ít người khuyên chủ bài viết nên nhìn thẳng vào khả năng tài chính trước khi quyết định.
“Nếu dư giả mua thì cũng được, nhưng ở đây bạn nói có nên vay để mua xe không tức là tài chính bạn chưa dồi dào. Trong khi đó nếu mua xe bạn phải trả các loại phí như gửi xe, bảo hiểm, bảo dưỡng, đăng kiểm, nhiên liệu, rửa xe… Mỗi tháng bạn phải dành ra ít cũng phải vài triệu để nuôi xe. Cân nhắc cho kĩ rồi quyết định”.
GIA ĐÌNH CÓ CON NHỎ, Ô TÔ CÓ THỰC SỰ ĐÁNG TIỀN?
Với những gia đình có con nhỏ, câu chuyện mua ô tô đôi khi không chỉ đơn giản là một phép tính về chi phí. Bên cạnh giá trị vật chất, chiếc xe còn gắn với sự an toàn, khả năng chủ động và những thay đổi trong sinh hoạt hàng ngày khi gia đình có thêm thành viên mới.
Trẻ nhỏ là nhóm hành khách đặc biệt cần được bảo vệ khi di chuyển bằng ô tô. Việc sử dụng ghế an toàn phù hợp với độ tuổi, chiều cao và cân nặng có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ chấn thương khi xảy ra va chạm.
Theo khuyến cáo của Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ, các biện pháp bảo vệ trẻ trên ô tô, trong đó có việc sử dụng ghế an toàn đúng cách, đóng vai trò quan trọng trong việc giảm nguy cơ tử vong và thương tích cho trẻ em khi tham gia giao thông.
Ghế an toàn dành cho trẻ sơ sinh có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ tử vong trong các vụ va chạm, trong khi ghế nâng dành cho trẻ lớn hơn giúp hạn chế nguy cơ chấn thương so với việc chỉ sử dụng dây an toàn thông thường.
Điều này cho thấy với những gia đình thường xuyên di chuyển cùng trẻ nhỏ, ô tô không chỉ là phương tiện đi lại mà còn là một lớp bảo vệ bổ sung nếu được sử dụng đúng cách.
Bên cạnh yếu tố an toàn, sự chủ động cũng là lý do khiến nhiều gia đình quyết định mua xe sau khi có con. Khi trẻ còn nhỏ, mỗi chuyến đi thường đi kèm rất nhiều đồ dùng như xe đẩy, túi đồ, sữa, quần áo dự phòng.
Những hành trình vốn đơn giản trước đây có thể trở nên phức tạp hơn khi phải phụ thuộc vào thời gian, lịch trình hoặc không gian của các phương tiện công cộng.
Một chiếc ô tô riêng giúp gia đình linh hoạt hơn trong nhiều tình huống như đưa trẻ đi khám bệnh, đi tiêm phòng, về quê hoặc di chuyển trong điều kiện thời tiết không thuận lợi.
Đặc biệt, với những trường hợp phát sinh bất ngờ như trẻ bị sốt, cần đi bệnh viện vào ban đêm hoặc cần đưa đón ông bà, sự chủ động về phương tiện đôi khi mang lại giá trị khó có thể tính toán bằng tiền.
Tuy nhiên, việc có con nhỏ không đồng nghĩa với việc mọi gia đình đều cần lập tức mua ô tô. Giá trị của chiếc xe chỉ thực sự được phát huy khi tần suất sử dụng đủ lớn và khả năng tài chính phù hợp.
Một chiếc xe có thể mang lại nhiều tiện ích trong cuộc sống nhưng đi kèm với đó là hàng loạt chi phí duy trì như gửi xe, nhiên liệu, bảo dưỡng, bảo hiểm, đăng kiểm và mức giảm giá trị theo thời gian.
Nếu chiếc xe chỉ được sử dụng vài lần mỗi tháng, trong khi gia đình vẫn phải vay khoản tiền lớn để mua xe, áp lực tài chính có thể lớn hơn lợi ích nhận được. Trong trường hợp này, thuê xe, sử dụng taxi hoặc các dịch vụ di chuyển theo nhu cầu có thể là lựa chọn tiết kiệm hơn.
Ngược lại, với những gia đình thường xuyên đưa đón con, có nhu cầu về quê, đi du lịch, quãng đường di chuyển dài hoặc cần một phương tiện sẵn sàng sử dụng bất cứ lúc nào, ô tô có thể trở thành khoản đầu tư cho chất lượng cuộc sống. Giá trị của chiếc xe khi đó không chỉ nằm ở số lần sử dụng mà còn ở sự thuận tiện, thời gian tiết kiệm được và cảm giác yên tâm trong những hành trình cùng gia đình.