Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã quyết định tạm dừng chuỗi cắt giảm lãi suất gần đây, trong bối cảnh ngân hàng trung ương này đang phải đối mặt với những câu hỏi liên quan đến tính độc lập trong điều hành chính sách và chờ đợi người kế nhiệm mới.
Đúng như kỳ vọng của thị trường, Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) đã bỏ phiếu giữ nguyên lãi suất chủ chốt trong biên độ 3,5% - 3,75%. Quyết định này đã chấm dứt chuỗi ba lần cắt giảm liên tiếp, mỗi lần 0,25 điểm phần trăm, vốn được xem là các bước điều chỉnh mang tính “bảo trì” nhằm phòng ngừa nguy cơ suy yếu của thị trường lao động.
Khi lựa chọn giữ nguyên lãi suất, FOMC đã nâng đánh giá về triển vọng tăng trưởng kinh tế, đồng thời giảm bớt mức độ lo ngại đối với thị trường lao động so với rủi ro lạm phát.
“Các chỉ báo hiện có cho thấy hoạt động kinh tế tiếp tục mở rộng với tốc độ vững chắc. Tăng trưởng việc làm vẫn ở mức thấp và tỷ lệ thất nghiệp đã xuất hiện một số dấu hiệu ổn định. Trong khi đó, lạm phát vẫn ở mức tương đối cao”, Fed cho biết trong tuyên bố sau cuộc họp.
Đáng chú ý, Fed đã loại bỏ một đoạn trong tuyên bố trước đó, vốn cho rằng rủi ro từ khả năng suy yếu của thị trường lao động cao hơn nguy cơ lạm phát gia tăng. Sự điều chỉnh này cho thấy Fed có cơ sở để tạm dừng cắt giảm lãi suất ít nhất trong ngắn hạn, khi các nhà hoạch định chính sách nhận định hai mục tiêu kép của Fed, đó là kiểm soát lạm phát và duy trì toàn dụng lao động, đang ở trạng thái cân bằng hơn.
Fed gần như không đưa ra định hướng cụ thể về các bước đi tiếp theo. Thị trường hiện kỳ vọng ngân hàng trung ương sẽ chờ ít nhất đến tháng 6/2026 trước khi điều chỉnh lãi suất một lần nữa.
“Khi xem xét mức độ và thời điểm của các điều chỉnh tiếp theo đối với biên độ mục tiêu của lãi suất quỹ liên bang, Ủy ban sẽ đánh giá cẩn trọng các dữ liệu kinh tế mới, triển vọng đang thay đổi và sự cân bằng của các rủi ro”, Fed nêu rõ, lặp lại ngôn từ đã được đưa vào tuyên bố hồi tháng 12/2025, một động thái mà thị trường coi là tín hiệu Fed đang rời xa chu kỳ nới lỏng vốn bắt đầu từ tháng 9/2025.
CHIA RẼ NỘI BỘ
Tương tự các cuộc họp gần đây, quyết định lần này của Fed không đạt được sự đồng thuận tuyệt đối. Hai Thống đốc Stephen Miran và Christopher Waller đều bỏ phiếu phản đối việc giữ nguyên lãi suất, khi cả hai ủng hộ tiếp tục cắt giảm thêm 0,25 điểm phần trăm. Đây là lần phản đối thứ tư liên tiếp của ông Miran. Trước đó ông từng có lần kêu gọi một đợt cắt giảm mạnh hơn lên tới 0,5 điểm phần trăm.
Cả hai quan chức này đều được Tổng thống Donald Trump bổ nhiệm. Ông Stephen Miran được bổ nhiệm vào một ghế còn trống trong Hội đồng Thống đốc vào tháng 9/2025, trong khi ông Christopher Waller được bổ nhiệm trong nhiệm kỳ tổng thống đầu tiên của ông Trump. Nhiệm kỳ của ông Miran sẽ kết thúc vào 31/1 tới, còn ông Waller từng tham gia phỏng vấn cho vị trí Chủ tịch Fed nhưng được đánh giá là khó có cơ hội trúng cử.
Mười thành viên còn lại của FOMC đã bỏ phiếu ủng hộ quyết định giữ nguyên lãi suất. Nhóm này bao gồm bảy Thống đốc Fed, Chủ tịch Fed chi nhánh New York John Williams, cùng bốn Chủ tịch Fed khu vực mới gia nhập nhóm có quyền biểu quyết.
Dù quyết định lần này mang tính “thủ tục”, bối cảnh mà Fed đang đối mặt lại hoàn toàn không bình thường. Chủ tịch Fed Jerome Powell chỉ còn hai cuộc họp nữa trước khi kết thúc nhiệm kỳ lãnh đạo, khép lại tám năm đầy biến động tại Fed, trải qua đại dịch toàn cầu, một cuộc suy thoái nghiêm trọng và hàng loạt cuộc đối đầu căng thẳng với Tổng thống Donald Trump.
“Nếu nhìn vào các dữ liệu kinh tế kể từ cuộc họp trước, có thể thấy triển vọng tăng trưởng đã cải thiện rõ rệt. Lạm phát diễn biến gần như đúng dự báo, và một số dữ liệu thị trường lao động cho thấy dấu hiệu ổn định. Nhìn chung, triển vọng hiện nay tích cực hơn đáng kể”, ông Jerome Powell phát biểu trong buổi họp báo sau cuộc họp.
CUỘC CHIẾN PHÁP LÝ
Vào đầu tháng này, Bộ Tư pháp Mỹ đã ban hành trát triệu tập đối với ông Powell liên quan đến dự án cải tạo quy mô lớn trụ sở Fed tại Washington, D.C. Trước đó, Tổng thống Trump nhiều lần đe dọa sa thải ông Powell và thậm chí đã tiến hành bãi nhiệm Thống đốc Lisa Cook - vụ việc hiện đang chờ phán quyết từ Tòa án Tối cao Mỹ. Khi được hỏi về việc tham dự phiên tranh luận tại Tòa án Tối cao, ông Powell cho biết vụ việc này có lẽ là quan trọng nhất trong lịch sử 113 năm của Fed.
Căng thẳng xoay quanh vấn đề độc lập của Fed, tức khả năng vận hành mà không chịu sự can thiệp chính trị, tiếp tục bao trùm. Khi xác nhận cuộc điều tra của Bộ Tư pháp, ông Powell đã có những phát biểu gay gắt khá hiếm hoi, cho rằng các động thái này xuất phát từ nỗ lực của Tổng thống Trump nhằm kiểm soát chính sách tiền tệ. Dù các đời tổng thống trước đây cũng từng chỉ trích Fed và gây áp lực đòi cắt giảm lãi suất, chưa có ai thể hiện sự can thiệp công khai và quyết liệt như ông Trump.
Bên cạnh yếu tố chính trị, Fed còn phải điều hành chính sách trong một bối cảnh kinh tế đầy thách thức. Tăng trưởng kinh tế, đo bằng tổng sản phẩm quốc nội (GDP) đang ở mức mạnh. GDP quý 3/2025 tăng trưởng 4,4%, trong khi ba tháng cuối năm được dự báo đạt tốc độ 5,4%, theo ước tính của Fed chi nhánh Atlanta.
Tuy nhiên, thị trường lao động đang ghi nhận tốc độ tuyển dụng chậm lại, trong bối cảnh chính quyền Trump siết chặt các biện pháp chống nhập cư trái phép. Dù vậy, làn sóng sa thải vẫn khá hạn chế, với số đơn xin trợ cấp thất nghiệp lần đầu duy trì ở mức thấp nhất trong hai năm.
Lạm phát vẫn là bài toán khó hơn cả. Dù đã giảm đáng kể so với mức đỉnh cao nhất trong 40 năm vào năm 2022, lạm phát hiện vẫn xoay quanh mức gần 3%, cao hơn mục tiêu 2% của Fed. Điều này khiến một số quan chức FOMC lo ngại và cho rằng các đợt cắt giảm lãi suất nên tạm dừng, thậm chí bị loại bỏ, cho đến khi có thêm bằng chứng rõ ràng cho thấy áp lực giá đang hạ nhiệt.
Các chính sách thuế quan của Tổng thống Trump cũng là yếu tố tiềm ẩn ảnh hưởng đến lạm phát. Các nhà kinh tế của Fed nhìn nhận rằng thuế quan sẽ gây áp lực tăng giá trong ngắn hạn, nhưng tác động này có thể giảm dần vào cuối năm nay.
Trên thị trường tài chính, các hợp đồng tương lai hiện chỉ phản ánh khả năng tối đa hai lần cắt giảm lãi suất trong năm 2026 và không có lần nào trong năm 2027, bất kể ai sẽ là Chủ tịch Fed tiếp theo. Trong khi đó, các nhà quan sát đang nghiêng về ông Rick Rieder - Giám đốc đầu tư trái phiếu của BlackRock - như ứng viên sáng giá kế nhiệm ông Jerome Powell.
