Việc cảng hàng không quốc tế Long Thành (sân bay Long Thành) chính thức “cất cánh” đánh dấu bước ngoặt quan trọng của chiến lược đầu tư hạ tầng quốc gia. Công trình cấp 4F theo tiêu chuẩn ICAO này được kỳ vọng trở thành động lực mới cho tăng trưởng kinh tế, đồng thời giúp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi kết nối hàng không toàn cầu.
ĐƯA VÀO KHAI THÁC SAU 5 NĂM XÂY DỰNG
Ngày 19/12 này, cảng hàng không quốc tế Long Thành sẽ có chuyến bay chính thức đầu tiên, sau gần 5 năm khởi công xây dựng. Trước đó, ngày 15/12, một chuyến bay kỹ thuật đã được tổ chức nhằm kiểm tra, đánh giá toàn diện các điều kiện của sân bay Long Thành. Đây là cột mốc đáng ghi nhớ, đánh dấu bước chuyển từ giai đoạn xây dựng sang vận hành thực tế của một công trình hạ tầng hàng không mang tầm vóc quốc gia, thể hiện quyết tâm lớn của Đảng, Nhà nước và Chính phủ trong việc đầu tư phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng chiến lược, tạo động lực mới cho tăng trưởng kinh tế và nâng cao vị thế của Việt Nam trên bản đồ hàng không khu vực và thế giới.
Ngày 5/1/2021, dự án cảng hàng không quốc tế Long Thành, giai đoạn 1 khởi công. Theo quy hoạch, sân bay Long Thành đạt cấp 4F theo phân cấp của Tổ chức hàng không dân dụng quốc tế (ICAO), là cảng hàng không quốc tế quan trọng của quốc gia, hướng tới trở thành một trong những trung tâm trung chuyển hàng không quốc tế của khu vực.
Đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1 với 1 đường cất hạ cánh; 1 nhà ga hành khách cùng các hạng mục phụ trợ đồng bộ với công suất 25 triệu hành khách/năm; 1,2 triệu tấn hàng hóa/năm.
Giai đoạn 1 có tổng mức đầu tư hơn 109.000 tỷ đồng (hơn 4,6 tỷ USD). Thời gian thực hiện dự án là từ năm 2020 và hoàn thành giai đoạn 1 vào năm 2025.
Sân bay quốc tế Long Thành khi hoàn thành sẽ đóng vai trò cảng trung chuyển hàng không trong nước và quốc tế. Tại đây sẽ là khu trung tâm dịch vụ hàng không quốc tế với nhiều dịch vụ như cung ứng xăng dầu, bảo trì, nâng cấp, sửa chữa máy bay... cho các hãng hàng không trong nước và quốc tế. Theo nghiên cứu của Hãng tư vấn Hansen Partnership (Australia) thì sân bay Long Thành sẽ đóng góp được 3 - 5% GDP cả nước.
Cơ cấu phục vụ hành khách của sân bay Long Thành dự kiến gồm 80% là khách quốc tế (bao gồm cả khách quá cảnh) và 20% khách quốc nội. Còn sân bay Tân Sơn Nhất sẽ chủ yếu phục vụ các chuyến bay quốc nội.
Dự án sân bay Long Thành được chia làm 3 giai đoạn, tổng mức đầu tư hơn 16 tỷ USD. Khi hoàn thành toàn bộ sẽ đạt cấp 4F, với quy mô 4 đường băng, 4 ga hành khách, đạt công suất 100 triệu hành khách/năm và 5 triệu hàng hoá/năm. Sân bay này sẽ là cửa ngõ quan trọng quan trọng và hướng tới là sân bay trung chuyển khu vực. Đây cũng là sân bay lớn nhất Việt Nam thời điểm hiện tại.
Theo Tổng Bí thư Tô Lâm, Sân bay Long Thành là công trình biểu tượng cho khát vọng phát triển của đất nước, đồng thời là dự án trọng điểm quốc gia với quy mô đầu tư và công suất lớn. Khi hoàn thành, sân bay sẽ đưa Việt Nam trở thành một trong những trung tâm trung chuyển hàng không quốc tế hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Cùng quan điểm, PGS.TS Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam và thành viên Tổ Tư vấn Chính phủ đánh giá, sân bay Long Thành có sứ mệnh rất lớn, đó là kết nối Việt Nam với thế giới để thay đổi vị thế phát triển của Việt Nam.
Cụ thể, sân bay Long Thành sẽ tạo ra những triển vọng, thời cơ rất lớn cho sự bứt phá phát triển của đất nước. Nó tạo đà, tạo động lực cho quốc gia, vùng TP.HCM phát triển. Với sân bay Long Thành, Việt Nam có thêm một “tọa độ” mới để hiện thực hóa trong cuộc đua tranh quốc tế, thay đổi vị thế phát triển của đất nước.
Đối với tỉnh Đồng Nai, sân bay Long Thành được xác định là “hạt nhân” trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong thời gian tới. Nghị quyết Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Đồng Nai lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 định hướng đưa Đồng Nai trở thành tỉnh đi đầu trong phát triển kinh tế hàng không, công nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp công nghệ cao, trung tâm logistics, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Với mục tiêu này, sân bay Long Thành có vị trí cực kỳ quan trọng.
Theo ông Võ Tấn Đức, Phó Bí thư Tỉnh ủy đánh giá, dự án sân bay Long Thành sẽ “mở cửa” bầu trời để nơi đây trở thành trung tâm trung chuyển khu vực, kết nối Đồng Nai với các nước trên thế giới. Sân bay Long Thành là công trình trọng điểm quốc gia, nằm trong tốp 16 dự án sân bay được mong chờ nhất thế giới. Khi đi vào hoạt động, dự án được kỳ vọng sẽ đóng góp cho tăng trưởng GDP của Việt Nam từ 3-5%/năm.
Để phát huy tối đa hiệu quả của dự án, tỉnh Đồng Nai xác định lấy sân bay Long Thành làm trung tâm động lực mới cho phát triển đột phá, phấn đấu đưa Đồng Nai trở thành đầu mối lớn về giao thông và logistics. Đồng thời khai thác tiềm năng, thế mạnh phát triển kinh tế hàng không; thu hút ngành công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo.
THẾ GIỚI BƯỚC VÀO KỶ NGUYÊN CỦA NHỮNG SIÊU SÂN BAY
Việc Việt Nam đầu tư sân bay Long Thành cũng phù hợp với xu hướng phát triển hạ tầng hàng không toàn cầu. Thập kỷ tới được dự báo sẽ chứng kiến những thay đổi sâu rộng, khi ngày càng nhiều sân bay trên thế giới hướng tới quy mô phục vụ hơn 100 triệu lượt hành khách mỗi năm.
Hiện nay, trên toàn thế giới chỉ có một sân bay duy nhất trong “câu lạc bộ 100 triệu hành khách”, đó là sân bay Atlanta (ATL) của Mỹ, với hơn 108 triệu hành khách trong năm 2024. Tuy nhiên, nhiều sân bay khác đang tiến rất gần đến cột mốc này.
Đáng chú ý là Dubai là sân bay bận rộn thứ hai toàn cầu và cũng là sân bay quốc tế bận rộn nhất năm 2024, đã phục vụ 92,3 triệu hành khách trong năm ngoái. Con số này tăng 6,1% so với năm trước đó, gần gấp đôi mức tăng trưởng của ATL (3,3% so với cùng kỳ). Điều đó cho thấy, nếu Dubai tiếp tục duy trì đà tăng trưởng này, sân bay này có thể sớm bắt kịp với Atlanta.
Long Thành hội đủ mọi điều kiện cần thiết để gia nhập câu lạc bộ các siêu cảng hàng không tầm cỡ thế giới. Đặc biệt trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam đang trong giai đoạn bùng nổ, nước ta đã trở thành một trung tâm sản xuất công nghiệp, chuỗi cung ứng toàn cầu.
Mốc 100 triệu hành khách không chỉ đơn thuần phản ánh quy mô vận chuyển, mà còn cho thấy sự hội tụ của nhiều yếu tố thúc đẩy sự mở rộng của hàng không toàn cầu. Các “siêu sân bay” thường là trung tâm hoạt động của những hãng hàng không lớn, kết nối vô số điểm đến trên thế giới và đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
Những động lực chính bao gồm: Thứ nhất, sự gia tăng của tầng lớp trung lưu toàn cầu. Tầng lớp trung lưu đang mở rộng nhanh chóng, đặc biệt tại các nền kinh tế mới nổi, đã làm nhu cầu đi lại bằng đường hàng không tăng mạnh. Giá vé ngày càng phải chăng cùng thu nhập khả dụng cao hơn giúp việc bay trở nên dễ tiếp cận với đông đảo người dân.
Thứ hai, sự phát triển mạnh của các hãng hàng không giá rẻ (LCC). Sự bùng nổ của mô hình này đã làm thay đổi căn bản ngành hàng không, biến việc đi máy bay thành lựa chọn tiết kiệm hơn. Các hãng giá rẻ thường khai thác tại những sân bay lớn, qua đó đóng góp đáng kể vào tổng lượng hành khách.
Thứ ba, sự bùng nổ của du lịch. Ngành du lịch thế giới đã tăng trưởng mạnh mẽ trong những năm gần đây. Các siêu sân bay thường là cửa ngõ đến những điểm đến du lịch nổi tiếng, tiếp nhận lượng hành khách khổng lồ.
Cuối cùng là đà phát triển hạ tầng sân bay. Các khoản đầu tư lớn vào việc mở rộng nhà ga, đường băng và ứng dụng công nghệ hiện đại đã giúp các sân bay nâng cao năng lực phục vụ và xử lý hiệu quả lưu lượng hành khách ngày càng tăng.
Một số sân bay trên thế giới đã khẳng định được vị thế dẫn đầu, những “gã khổng lồ” này đại diện cho tiêu chuẩn hoạt động khai thác sân bay và cho thấy bức tranh tương lai của ngành hàng không.
Trong số đó có thể kể đến: Sân bay quốc tế Hartsfield-Jackson Atlanta (ATL), liên tục giữ vị trí sân bay bận rộn nhất thế giới, là trung tâm lớn của Delta Air Lines và kết nối tới các điểm đến trên toàn cầu.
Sân bay quốc tế Bắc Kinh Đại Hưng (PKX), dù là “tân binh”, nhưng thể hiện rõ tham vọng của ngành hàng không Trung Quốc, với thiết kế hiện đại và công nghệ tiên tiến.
Sân bay quốc tế Dubai (DXB), trung tâm lớn của hãng Emirates, kết nối hành khách từ khắp nơi trên thế giới và củng cố vị thế là một cường quốc hàng không toàn cầu.
Sân bay London Heathrow (LHR), cửa ngõ quan trọng vào châu Âu, phục vụ khối lượng lớn hành khách quốc tế và giữ vai trò then chốt đối với nền kinh tế Anh.
Sân bay quốc tế Los Angeles (LAX), trung tâm lớn ở bờ Tây nước Mỹ, kết nối hành khách tới các điểm đến trên khắp châu Mỹ và khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
