Chuyện con cái mua nhà, bố mẹ có nên góp một tay hay không tưởng đơn giản nhưng càng tính toán lại càng thấy khó. Bởi phía sau một khoản tiền là cả bài toán về tình thân, tuổi già và sự chủ động của mỗi gia đình.
THƯƠNG CON MUỐN CÓ NHÀ RIÊNG, MẸ LẠI SỢ TUỔI GIÀ CHẲNG CÒN TIỀN PHÒNG THÂN
Một người mẹ có 600 triệu đồng tiền tiết kiệm, trong khi con gái đang cần thêm 300 triệu đồng để đủ tiền mua căn hộ 2,4 tỷ đồng. Cho con thì thương, giữ lại thì lo một ngày mình cần đến, chị rơi vào thế tiến thoái lưỡng nan.
“Bố mẹ có nên dốc hết tiền cho con mua nhà? Con gái tôi lấy chồng được 4 năm, hai vợ chồng nó đang muốn mua căn hộ khoảng 2,4 tỷ đồng.
Hai đứa có khoảng 1,7 tỷ đồng, còn thiếu 700 triệu đồng. Nó hỏi bố mẹ có thể hỗ trợ 300 triệu đồng không.
Hai vợ chồng tôi hiện có khoảng 600 triệu đồng tiết kiệm, ngoài ra chỉ có lương hưu. Nếu cho con 300 triệu đồng thì trong tay chỉ còn một nửa số tiền đang có.
Tôi thương con và cũng muốn nó có căn nhà ổn định, nhưng thú thật mấy hôm nay cứ nằm nghĩ mãi. Tuổi này chẳng còn sức khỏe và công việc để kiếm lại tiền nhanh như trước.
Cho con thì sợ sau này mình cần lại khó. Không cho thì lại thấy thương con. Có lẽ làm bố mẹ đến tuổi này rồi vẫn có những chuyện rất khó quyết định”.
Dưới phần thảo luận, không ít người cho rằng bố mẹ vẫn có thể dang tay giúp con nhưng thay vì cho hẳn, một khoản vay không lãi với cách trả rõ ràng có thể khiến cả hai bên nhẹ lòng hơn.
“Thiếu 700 triệu đồng mà giờ con phải đi vay lãi ngân hàng cũng sấp mặt lắm. Nếu cô thương con thì cho bạn ấy vay không lãi, gom một cục khó quá thì trả cho bố mẹ theo tháng trong bao nhiêu năm, mỗi tháng là bao nhiêu tiền đó… Tốt nhất là rõ ràng từ đầu, viết giấy hai bên ký vào, chắc cốp nữa thì ra văn phòng công chứng.
Bố mẹ đã nuôi các con nên người rồi, không có trách nhiệm phải cho con tiền mua nhà nữa, nhưng sống với nhau bằng tình cảm thì có thể giúp con được chút nào con đỡ chút đó ạ”.
Đồng quan điểm, có ý kiến cũng chọn cách thẳng thắn với con về việc cho vay tiền không tính lãi.
“Tạm thời thì cô cứ bảo với con cô là cho hẳn thì cô không còn tiền tiết kiệm để lo đau ốm về già. Giờ cô chỉ có thể cho mượn/vay không lãi. Cô cứ nói thẳng là giờ cho hai vợ chồng con mượn, hàng năm nếu cố gắng thì hai vợ chồng con góp trả mỗi năm ít nhất 50 triệu đồng. Mẹ con cũng làm vậy với các chị em nhà con cô ạ và ai cũng đồng ý hết, vẫn vui vẻ trả cho mẹ hàng năm”.
Điều đáng nói là khoản 600 triệu đồng nghe qua có vẻ không nhỏ, nhưng khi chia cho những năm tháng nghỉ hưu phía trước, con số ấy lại trở nên khác hẳn.
“600 triệu đồng tiết kiệm tuổi già không phải là nhiều đâu cô ạ, với cháu là quá ít. Kể cả cô có lương hưu. Vì lương hưu nhỏ giọt mỗi tháng chứ có phải cả cục đâu, nhỡ có việc gì lớn cần dùng thì sao. Người già ốm đau không ai nói trước được.
Cô nói con cô muốn bố mẹ hỗ trợ 300 triệu đồng là muốn vay hay xin ạ? Đặt vào bản thân cháu, cháu sẽ vay, cháu ko xin. Vì biết bố mẹ mình đâu có nhiều tiền. Tuổi trẻ còn nhiều cơ hội phấn đấu làm kinh tế.
Nếu con cô muốn xin hẳn thì cháu nghĩ cô chỉ nên cho 100 triệu đồng và cho vay 200 triệu đồng. Cô đừng nên cho con cô biết cô có bao nhiêu tiền. Chỉ mong các bậc cha mẹ biết yêu thương bản thân, đừng nuông chiều con cái quá làm nó ỷ lại còn mình thì buồn và thất vọng thôi ạ”.
Ngược lại, ở tuổi này, nhiều người chỉ mong có một khoản tiền đủ để tự lo cho mình, không phải ngửa tay nhờ con khi đau ốm. Do vậy, một số ý kiến lại khá thẳng thắn khi khuyên chủ bài đăng nên giữ số tiền đó để dưỡng già.
“Không nha, hai bác nghỉ hưu rồi mà chỉ có 600 triệu đồng dưỡng già là quá ít, con cái còn trẻ, nợ 700 triệu đồng cũng không phải số tiền quá lớn. Tuổi già cứ lo cho mình trước bác ạ”.
Từ chính cách vợ chồng mình đã vun vén gia đình suốt nhiều năm, một bình luận cho rằng cha mẹ chỉ nên lo cho con đến một chừng mực nhất định. Khi con đã trưởng thành và lập gia đình, đó cũng là lúc con cần tự bước đi bằng đôi chân của mình.
“Không nên chị ạ. Em 50 tuổi, cũng đã tiết kiệm đủ cho tuổi già. Quan điểm của vợ chồng em là lo cho con ăn học ra có nghề nghiệp ổn định là xong trách nhiệm, giờ vợ chồng con phải tự lực phấn đấu.
Bản thân vợ chồng em cũng tay trắng xây dựng gia đình, không nhận một xu nào của hai bên nội ngoại. Ngược lại, vẫn chu cấp cho hai bên nội ngoại suốt hơn 20 năm nay, mỗi tháng 30 triệu đồng. Vợ chồng chị có tiền tiết kiệm, con cái không phải lo cho bố mẹ đã là may mắn rồi, chị không cần phải hỗ trợ con cái mua nhà cửa gì cả”.
NHỮNG ĐIỀU NÊN CÂN NHẮC KHI CHA MẸ HỖ TRỢ CON MUA NHÀ
Khi con cái bước vào giai đoạn lập gia đình và mua căn nhà đầu tiên, việc cha mẹ hỗ trợ một phần tiền thường xuất phát từ mong muốn con bớt áp lực. Tuy nhiên, trước khi nghĩ đến số tiền có thể đưa cho con, cha mẹ nên tính đến khả năng tự đảm bảo cuộc sống của mình.
Đặc biệt với những người đã nghỉ hưu, khoản tiết kiệm không chỉ để dành mà còn là nguồn dự phòng cho những năm tháng không còn thu nhập từ công việc và những lúc đau ốm, phát sinh chi phí bất ngờ.
Một khoản hỗ trợ tưởng như rất vừa sức với con chưa chắc đã phù hợp với cha mẹ. Nếu việc đưa tiền khiến khoản tiết kiệm dành cho tuổi già bị rút đi quá nhiều, gia đình cần cân nhắc kỹ trước khi quyết định.
Chuyện mua được nhà sớm hơn cho con là niềm vui nhưng sự an tâm của cha mẹ trong những năm tháng sau này cũng là một phần quan trọng của bài toán.
Một điều khác cũng được các chuyên gia khuyến nghị là cần nhìn vào toàn bộ khả năng tài chính của con thay vì chỉ nhìn vào khoản tiền đang thiếu. Hai vợ chồng có bao nhiêu tiền tích lũy, thu nhập hàng tháng ra sao, khoản vay dự kiến thế nào và khả năng trả nợ đến đâu đều là những yếu tố cần được tính đến. Khi nắm rõ tình hình, cha mẹ mới có thể xác định khoản hỗ trợ thực sự cần thiết, thay vì đưa ra một số tiền theo cảm tính.
Không phải lúc nào hỗ trợ cũng đồng nghĩa với cho hẳn. Trong nhiều gia đình, cha mẹ có thể chọn cách cho con vay không lãi hoặc chỉ hỗ trợ một phần số tiền còn thiếu. Cách này vẫn giúp con giảm áp lực vay ngân hàng, đồng thời giữ lại cho cha mẹ một khoản dự phòng.
Với những khoản tiền lớn, việc thống nhất rõ cách trả, thời hạn trả và những nguyên tắc liên quan ngay từ đầu cũng giúp hạn chế những hiểu lầm có thể phát sinh về sau.
Điều đáng cân nhắc là số tiền cha mẹ bỏ ra không chỉ nằm ở con số trên tài khoản. Khi dùng 300 triệu đồng trong khoản tiết kiệm 600 triệu đồng để hỗ trợ con, phần tiền còn lại cũng đồng nghĩa với việc khả năng xoay xở của cha mẹ bị thu hẹp.
Một khoản tiền từng được dành cho thuốc men, chăm sóc sức khỏe hay những biến cố bất ngờ sẽ không còn nguyên vẹn. Vì thế, trước khi giúp con, cần bảo đảm nhu cầu tài chính của chính cha mẹ không bị đặt vào tình trạng bấp bênh.
Bên cạnh đó, ranh giới giữa giúp con một lần và tiếp tục gánh tài chính cho con cũng đáng được tính đến. Một khoản hỗ trợ khi con mua căn nhà đầu tiên có thể là sự chia sẻ của cha mẹ trong một thời điểm đặc biệt.
Nhưng nếu sau đó liên tục xuất hiện những khoản vay, khoản trả nợ hay chi phí phát sinh mà cha mẹ vẫn phải đứng ra lo liệu, sự hỗ trợ ban đầu có thể dần trở thành một trách nhiệm kéo dài. Khi đó, áp lực không chỉ nằm ở tiền bạc mà còn có thể ảnh hưởng đến mối quan hệ giữa hai thế hệ.
Trong gia đình có nhiều con, chuyện hỗ trợ một người cũng cần được cân nhắc thêm ở khía cạnh công bằng. Nếu một người được cha mẹ cho tiền mua nhà, những người con khác có thể đặt câu hỏi về việc mình sẽ được hỗ trợ như thế nào trong tương lai.
Sau cùng, câu chuyện không hẳn nằm ở việc cha mẹ nên cho con bao nhiêu tiền, mà ở chỗ khoản tiền ấy có nằm trong khả năng của cha mẹ hay không. Giữa tình thương dành cho con và sự chủ động của tuổi già, một quyết định phù hợp có lẽ cần giữ được cả hai phía.