Theo báo cáo mới được công bố từ Rho Motion, tổng doanh số toàn cầu của xe thuần điện và xe hybrid sạc điện đã đạt 1,6 triệu chiếc trong tháng 5. Đặc biệt trong đó, thị trường Trung Quốc chứng kiến kỷ lục hơn 1 triệu xe được bán chỉ trong 1 tháng, tăng vọt hơn 24% so với cùng kỳ năm ngoái.
Châu Âu ghi nhận mức tăng 36,2%, đạt 330.000 xe, trong khi Bắc Mỹ chỉ nhích nhẹ 7,5%, lên 160.000 xe. Các thị trường còn lại trên thế giới leo 38%, tương đương 150.000 xe.
"Điểm đáng chú ý trong tháng này là sự phân hóa rõ rệt giữa tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ của thị trường Trung Quốc và thực trạng trì trệ tại Bắc Mỹ”, ông Charles Lester, Giám đốc dữ liệu của Rho Motion, chỉ rõ.
Thành tích ấn tượng của Trung Quốc là nhờ nhu cầu nội địa mạnh mẽ và chiến lược xuất khẩu nhắm vào các thị trường mới nổi, đặc biệt từ các hãng sản xuất địa phương như BYD.
Tại châu Âu, các ưu đãi tại Đức và đà tăng trưởng mạnh ở khu vực Nam Âu cũng góp phần hỗ trợ thị trường.
Ngược lại, việc chấm dứt các khoản trợ cấp ở Canada đã khiến nhu cầu tại Bắc Mỹ sụt giảm. Còn riêng tại Mỹ, lập trường của Tổng thống Donald Trump về tiêu chuẩn khí thải và sự thiếu chắc chắn xung quanh chính sách thuế đã làm chậm lại đà phát triển xe điện. Dù các khoản tín dụng thuế dành cho xe điện vẫn còn hiệu lực, nhưng sẽ bắt đầu bị cắt giảm từ năm 2026, khiến người tiêu dùng tỏ ra dè dặt hơn.
Ngoài ra, các hãng xe toàn cầu hiện cũng đang phải đối mặt với mức thuế nhập khẩu 25% của Mỹ, thị trường ô tô lớn thứ hai thế giới, khiến nhiều công ty buộc phải rút lại dự báo kinh doanh cho năm 2025.
Trong những năm gần đây, thị trường xe điện toàn cầu đã ghi nhận những bước tăng trưởng vượt bậc. Năm 2024, tổng doanh số xe điện toàn cầu vượt 17 triệu xe, chiếm hơn 20% tổng số xe mới bán ra trên toàn thế giới – cao gấp hơn ba lần so với chỉ bốn năm trước, theo báo cáo mới nhất từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA).
Xu hướng tiếp tục duy trì trong nửa đầu năm 2025, với kỳ vọng doanh số sẽ vượt mốc 20 triệu xe vào cuối năm nay, tương đương hơn 25% tổng lượng xe mới bán ra. Chỉ riêng quý đầu năm, hơn 4 triệu xe điện đã được tiêu thụ, tăng 35% so với cùng kỳ năm 2024.
Làn sóng bùng nổ này cho thấy ngành công nghiệp ô tô đang chuyển mình nhanh chóng sang xu hướng di chuyển bằng điện, được thúc đẩy bởi giá pin giảm, hạ tầng ngày càng hoàn thiện và các chính sách hỗ trợ mạnh mẽ tại các thị trường chủ chốt.
Trung Quốc, Mỹ và nhiều quốc gia châu Âu vẫn tiếp tục là những lực lượng chủ chốt dẫn dắt cuộc đua. Những nỗ lực đó không chỉ giúp giảm phát thải khí nhà kính và cắt giảm tiêu thụ dầu mỏ, mà còn đẩy nhanh sự phát triển của các công nghệ mới.
Trên thực tế, Trung Quốc nổi lên với vị thế đứng đầu về mức độ phổ cập xe điện. Năm 2024, xe điện chiếm gần 50% tổng doanh số ô tô tại Trung Quốc, đồng thời quốc gia này chiếm tới 65% tổng lượng xe điện bán ra trên toàn cầu. Yếu tố thúc đẩy chính là chi phí, bởi hơn một nửa số xe điện bán tại Trung Quốc hiện có giá thấp hơn so với xe chạy xăng cùng loại.
Chính phủ Trung Quốc cũng có vai trò lớn trong việc thúc đẩy tiêu dùng. Tháng 4/2024, nước này triển khai chương trình đổi xe cũ lấy xe mới – bao gồm cả xe điện và xe xăng – nhằm khuyến khích người dân nâng cấp phương tiện. Dù chương trình hỗ trợ cả hai loại xe, nhưng chính sách này đã khiến xe điện trở nên hấp dẫn hơn với người tiêu dùng.
Theo thống kê, chính phủ Trung Quốc đã chi 30 tỷ USD để hỗ trợ sản xuất xe điện. Ngoài ra, các ưu đãi thuế cho xe điện còn được gia hạn đến năm 2027, trong khi chương trình đổi xe kéo dài đến hết năm 2025. Với những chính sách này, Trung Quốc được kỳ vọng sẽ đạt tỷ lệ 80% xe điện trong tổng doanh số ô tô vào năm 2030.
