Trung Quốc và Iran, hai quốc gia chịu lệnh trừng phạt của Hoa Kỳ, đã ký một thỏa thuận hợp tác 25 năm vào thứ Bảy (27/3) theo giờ địa phương để củng cố liên minh kinh tế và chính trị.
“Quan hệ giữa hai nước hiện đã đạt đến cấp độ đối tác chiến lược và Trung Quốc đang tìm cách cải thiện toàn diện quan hệ với Iran”, Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị nói với nhà đồng cấp Iran Mohammad Javad Zarif, truyền thông nhà nước Iran dẫn lời.
“Quan hệ của chúng tôi với Iran sẽ không bị ảnh hưởng bởi tình hình hiện tại, mà sẽ lâu dài và mang tính chiến lược,” ông Vương nói trước buổi lễ ký kết trên truyền hình. "Iran quyết định một cách độc lập về quan hệ của mình với các nước khác và không giống như một số quốc gia thay đổi quan điểm của mình chỉ bằng một cuộc điện thoại."
Thỏa thuận đưa Iran vào Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc, một kế hoạch cơ sở hạ tầng trị giá hàng nghìn tỷ đô la nhằm kéo dài từ Đông Á sang Châu Âu. Dự án này được cho là nhằm mục đích mở rộng đáng kể ảnh hưởng kinh tế và chính trị của Trung Quốc và đã gây lo ngại ở Hoa Kỳ và nhiều quốc gia khác.
Trung Quốc thường xuyên lên tiếng phản đối các lệnh trừng phạt của Hoa Kỳ đối với Iran, và Ngoại trưởng Iran Mohammad Zarif gọi Trung Quốc là "một người bạn trong những thời kỳ khó khăn."
Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã gặp Tổng thống Iran Hassan Rouhani trước khi ký kết tại Tehran. Thỏa thuận dự kiến bao gồm các khoản đầu tư của Trung Quốc vào các lĩnh vực như năng lượng và cơ sở hạ tầng của Iran. TT Rouhani cho biết: “Sự hợp tác giữa hai nước là rất quan trọng đối với việc thực hiện hiệp định hạt nhân và việc thực hiện các nghĩa vụ của các nước châu Âu.”
Tổng thống Mỹ Joe Biden đã tìm cách làm sống lại các cuộc đàm phán với Iran về thỏa thuận hạt nhân vốn bị người tiền nhiệm Donald Trump từ bỏ vào năm 2018. Tehran muốn các lệnh trừng phạt mà TT Trump áp đặt được gỡ bỏ trước khi nối lại bất kỳ cuộc đàm phán nào.
“Dưới thời chính quyền mới, người Mỹ muốn xem xét lại chính sách của họ và quay trở lại hiệp định hạt nhân, và Trung Quốc hoan nghênh động thái này,” ông Vương Nghị nói. Ông cũng hứa rằng Trung Quốc sẽ cung cấp nhiều vắc xin ngừa Covid-19 hơn nữa cho Iran - quốc gia Trung Đông bị ảnh hưởng nặng nề nhất bởi đại dịch.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Saeed Khatibzadeh cho biết thỏa thuận này là "bản đồ chỉ đường" cho hợp tác thương mại, kinh tế và vận tải, đặc biệt tập trung vào các lĩnh vực tư nhân của cả hai nước.
