Ngoài việc giá vé máy bay và các loại phí tăng cao do chiến tranh sự Trung Đông, các hãng hàng không ở châu Âu và châu Á - vốn phụ thuộc nhiều vào nhiên liệu nhập khẩu - hiện đang đối mặt với nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu, từ đó làm gia tăng khả năng hủy chuyến và cắt giảm lịch bay.
Nhiên liệu là khoản chi lớn thứ hai của các hãng hàng không, chỉ sau chi phí nhân công. Một máy bay thương mại thân hẹp tiêu thụ khoảng 800 gallon nhiên liệu bay mỗi giờ. Các máy bay thân rộng thường tiêu thụ nhiều hơn.
Vào năm 2025, bốn hãng hàng không lớn nhất của Mỹ, bao gồm United Airlines, American Airlines, Delta Air Lines và Southwest Airlines, đã chi trung bình khoảng 100 triệu USD mỗi ngày cho nhiên liệu bay.
Chi phí này đã tăng mạnh kể từ khi chiến sự nổ ra. Vào tuần trước, Delta Airlines tiết lộ họ có thể phải chi thêm 2 tỷ USD cho nhiên liệu trong năm 2026, dù hãng sở hữu nhà máy lọc dầu riêng. Còn United Airlines lo ngại phát sinh thêm 11 tỷ USD cho chi phí nhiên liệu nếu tình hình không thay đổi, Giám đốc điều hành Scott Kirby chia sẻ với nhân viên nội bộ hãng hồi tháng 3.
Tuy nhiên, các hãng hàng không Mỹ không phải lo lắng về tình trạng thiếu hụt nhiều như những hãng nước ngoài. Mỹ là quốc gia sản xuất dầu lớn nhất thế giới và là một trong những nước xuất khẩu nhiên liệu bay hàng đầu.
Một số quốc gia xuất khẩu nhiên liệu bay lớn khác như Kuwait và Bahrain lại đang gặp khó khi xuất khẩu gần như bị đóng băng do eo biển Hormuz đóng cửa. Hơn 20% nguồn cung nhiên liệu bay vận chuyển bằng đường biển đã đi qua Eo biển Hormuz trong năm 2025, với hơn hai phần ba được vận chuyển tới châu Âu.
Đáng chú ý, phần lớn nhiên liệu bay trên thế giới được tinh chế tại châu Á, trong đó Hàn Quốc là quốc gia xuất khẩu lớn nhất. Tuy nhiên, phần lớn dầu thô mà các nước châu Á sử dụng để sản xuất nhiên liệu bay lại đến từ Trung Đông.
Chính vì tình hình hiện tại mà nhiều quốc gia châu Á đang bắt đầu hạn chế xuất khẩu nhiên liệu bay, theo ông Willie Walsh, Tổng giám đốc Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế, hé lộ vào tuần trước. Điều này có thể gây thêm áp lực lên giá nhiên liệu bay tại Mỹ.
Ngay cả khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận để mở lại Eo biển Hormuz ngay hôm nay, cục diện cho mùa du lịch hè cũng đã được định hình, bởi các hãng hàng không đều phải lên kế hoạch đường bay và thiết lập giá vé trước nhiều tháng.
Bên cạnh đó, phải mất tới nhiều tháng để dần khôi phục nguồn cung dầu và nhiên liệu bay về mức bình thường. “Trong trường hợp tiến trình đàm phán tiến triển tích cực, thì sớm nhất cũng phải đến tháng 7 mới có thể thấy được sự cải thiện trong nguồn cung. Và ngay cả mốc đó, nhìn từ thực tế hiện nay, cũng có lẽ là quá lạc quan”, ông Matt Smith, Trưởng bộ phận phân tích Mỹ tại công ty tư vấn năng lượng Kpler, cho biết.
Giá nhiên liệu tăng cao có thể gây tác động nghiêm trọng đối với các hãng hàng không đang gặp khó khăn.
Hãng hàng không giá rẻ Spirit Airlines đã nộp đơn xin phá sản hai lần trong vòng 18 tháng qua. Chỉ vài ngày trước khi xung đột bùng phát, hãng đã công bố kế hoạch thoát khỏi tình trạng phá sản vào mùa hè. Nhưng trong báo cáo tài chính thường niên công bố hồi tháng 3, hãng cảnh báo rằng việc chi phí nhiên liệu tăng vọt sẽ có tác động tiêu cực ngay lập tức và đáng kể đến kết quả kinh doanh, thậm chí có thể làm đổ vỡ các thỏa thuận với chủ nợ và đẩy hãng vào nguy cơ phải thanh lý.
Các hãng hàng không giá rẻ mới nổi - nguồn cung quan trọng của các nhóm vé máy bay giá thấp - vốn đã gặp khó khăn tài chính kể từ sau đại dịch. “Những hãng hàng không có nền tảng tài chính yếu hơn sẽ vô cùng chật vật trước đó, do đó dẫn đến rủi ro vỡ nợ và/hoặc phải trả lại/bán máy bay sớm”, công ty xếp hạng tín nhiệm Fitch Ratings nhận định.
Làn sóng sàng lọc trong nhóm hãng hàng không giá rẻ, khiến các chuyến bay giá rẻ bị loại khỏi hệ thống, có thể khiến giá vé tăng trên diện rộng.
Các hãng hàng không lớn đã bắt đầu cắt giảm lịch bay, tập trung vào các đường bay có lợi nhuận cao hơn. Theo dữ liệu từ Ngân hàng Deutsche Bank, giá vé mua sát ngày cho các điểm du lịch nổi tiếng, như tuyến bay từ Mỹ tới Caribe hiện đã leo vọt 74% so với đầu tháng này; trong khi giá vé tới từ Mỹ tới Hawaii tăng 21%.
Khi số ghế cung ứng giảm, những ghế còn lại nhiều khả năng sẽ trở nên đắt đỏ hơn.
“Không có lý do gì để vận hành những chuyến bay bị thua lỗ mà không thể bù đắp chi phí nhiên liệu”, CEO Scott Kirby của United Airlines nói với Bloomberg vào cuối tháng trước.
