Theo Vụ Tài chính ngân hàng (Bộ Tài chính), trong nửa đầu năm nay, thị trường trái phiếu DN tiếp tục tăng trưởng tốt và có một số kết quả tích cực. Với khối lượng phát hành riêng lẻ đạt 168.702 tỷ đồng (tăng 3,2% so với cùng kỳ năm 2020); khối lượng phát hành ra công chúng 15.375 tỷ đồng.
Trong đó, tổ chức tín dụng là nhà phát hành trái phiếu DN lớn nhất (chiếm 40,2% tổng khối lượng phát hành); khối DN bất động sản chỉ còn chiếm hơn 13% tổng khối lượng phát hành (giảm hơn 55% so với cùng kỳ năm trước).
Lãi suất phát hành bình quân 6 tháng đầu năm là 7,9%/năm, giảm 1,6%/năm so với cùng kỳ năm trước (9,5%/năm). Tỷ trọng nhà đầu tư cá nhân mua trái phiếu DN riêng lẻ trên thị trường sơ cấp chiếm 5,7% khối lượng phát hành (giảm 6,9% so với cùng kỳ năm trước).
Theo đánh giá của Bộ Tài chính, qua thị trường trái phiếu DN, có thể thấy xu hướng ngân hàng chuyển từ huy động vốn qua kênh tiền gửi sang kênh phái hành trái phiếu. Tuy nhiên, trên thị trường trái phiếu DN vẫn còn những rủi ro tiềm ẩn cho cả DN phát hành, nhà đầu tư và thị trường.
Phía nhà đầu tư cũng tự chịu trách nhiệm về mua trái phiếu DN riêng lẻ, chỉ nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệm mới được mua trái phiếu DN theo diện này. Do đó, các nhà đầu tư nhỏ lẻ nên tránh “lách” quy định này, vì có thể gây rủi ro cho chính mình.
Bộ Tài chính khuyến nghị nhà đầu tư mua trái phiếu DN cần phân biệt rõ phương thức phát hành ra công chúng hay phát hành riêng lẻ, chỉ nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp mới được mua và giao dịch trái phiếu DN phát hành riêng lẻ.
“Nhà đầu tư cần hết sức lưu ý là lãi suất cao sẽ đi kèm với rủi ro cao, do đó phải hết sức thận trọng đánh giá kỹ về các rủi ro trước khi quyết định mua trái phiếu DN”, đại diện Bộ Tài chính khuyến nghị. Trong đó, cần lưu ý đặc biệt tới mục đích phát hành, tài sản đảm bảo, cam kết của DN, kỳ hạn và phương thức trả nợ gốc và lãi, tình hình tài chính của DN…
Bên cạnh đó, tổ chức cung cấp dịch vụ phân phối trái phiếu DN (như công ty chứng khoản, ngân hàng thương mại), không có nghĩa các tổ chức này đảm bảo an toàn cho việc đầu tư vào trái phiếu DN; không có nghĩa vụ về việc DN phát hành trái phiếu có trả được gốc và lãi hay không.
Về phía DN phát hành, DN phát hành trái phiếu theo nguyên tắc tự vay, tự trả, tự chịu trách nhiệm. Nếu DN phát hành trái phiếu số lượng lớn, lãi suất cao, nhưng sử dụng vốn không hiệu quả, hoặc gặp khó trong kinh doanh, dễ dẫn tới DN không trả được gốc và lãi cho nhà đầu tư. Điều này sẽ gây bất ổn cho thị trường trái phiếu nói riêng và thị trường tài chính nói chung.
