Theo phân tích dữ liệu của một nghiên cứu được công bố trên tạp chí The Lancet Diabetes & Endocrinology mới đây, có đến 44% người từ 15 tuổi trở lên đang sống chung với bệnh tiểu đường không hề biết mình mắc bệnh.
Nghiên cứu này dựa trên dữ liệu từ 204 quốc gia và vùng lãnh thổ trong giai đoạn 2000 - 2023, thông qua tổng quan hệ thống về các tài liệu nghiên cứu đã công bố và các khảo sát. Kết quả được đưa ra ở cấp độ toàn cầu và tập trung vào nhóm người từ 15 tuổi trở lên.
Tác giả chính của nghiên cứu Lauryn Stafford cho biết, phần lớn các trường hợp được ghi nhận là mắc tiểu đường tuýp 2, dạng phổ biến và có liên quan mật thiết đến lối sống.
Đáng chú ý, những người dưới 35 tuổi có khả năng được chẩn đoán mắc bệnh tiểu đường thấp hơn nhiều so với người trung niên hoặc cao tuổi. Trong đó, chỉ 20% người trưởng thành trẻ mắc tiểu đường biết rằng họ đang mắc bệnh.
Nguyên nhân một phần đến từ việc tầm soát định kỳ không được khuyến khích mạnh mẽ ở người trẻ như ở người lớn tuổi. Nhiều tổ chức lớn như Hiệp hội Tiểu đường Hoa Kỳ hiện chỉ khuyến nghị tầm soát định kỳ hàng năm đối với người từ 35 tuổi trở lên.
Nhiều bệnh nhân chỉ được phát hiện mắc tiểu đường khi bắt đầu gặp các biến chứng nghiêm trọng, điều này phổ biến hơn ở người lớn tuổi. Tác động đến sức khỏe sẽ khác nhau tùy thuộc vào thời gian mắc bệnh trước khi được chẩn đoán.
Bác sĩ Rita Kalyani, Giám đốc khoa học và y tế của Hiệp hội Tiểu đường Hoa Kỳ nhấn mạnh, việc chẩn đoán sớm bệnh tiểu đường rất quan trọng vì nó cho phép quản lý kịp thời để ngăn ngừa hoặc làm chậm các biến chứng lâu dài như bệnh tim, suy thận, tổn thương thần kinh và mất thị lực.
Theo một nghiên cứu năm 2018, khoảng một phần ba số người trưởng thành được chẩn đoán tiểu đường muộn hơn so với thời điểm xuất hiện triệu chứng đầu tiên.
“Các triệu chứng của bệnh tiểu đường bao gồm cảm giác khát nước hoặc đói liên tục, đi tiểu thường xuyên, mờ mắt, giảm cân bất thường và mệt mỏi. Tuy nhiên, ở giai đoạn đầu, phần lớn người mắc tiểu đường không có triệu chứng, điều này cho thấy tầm quan trọng của việc tầm soát và chẩn đoán”, bác sĩ Kalyani, giáo sư y khoa tại khoa nội tiết, tiểu đường và chuyển hóa của Đại học Johns Hopkins cho biết.
Nếu gặp bất kỳ triệu chứng nào trong số đó hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh tiểu đường, các chuyên gia khuyến cáo nên thực hiện xét nghiệm đường huyết để phát hiện sớm.
Trên toàn cầu vào năm 2023, chỉ khoảng 40% người đang được điều trị tiểu đường đạt được kết quả tối ưu trong việc kiểm soát đường huyết. Điều đó cho thấy các nỗ lực trong tương lai nên tập trung vào việc đảm bảo nhiều người được điều trị đúng cách và tuân thủ điều trị sau khi được chẩn đoán.
Việc chỉ có 4 trên 10 bệnh nhân đạt kết quả điều trị tốt là điều đáng ngạc nhiên vì hiện đã có nhiều phương pháp điều trị hiệu quả như insulin, Metformin và các loại thuốc khác như nhóm thuốc GLP-1.
Không chỉ vậy, những người mắc tiểu đường cũng thường mắc kèm các vấn đề sức khỏe khác như cao huyết áp hoặc bệnh thận mạn tính, khiến việc điều trị trở nên phức tạp hơn.
Dù chưa có cách nào được xác nhận để ngăn ngừa tiểu đường tuýp 1 nhưng có nhiều cách để phòng tránh tiểu đường tuýp 2, dạng phổ biến hơn.
Các biện pháp đơn giản như giảm tiêu thụ thịt đỏ và thịt chế biến sẵn, chuyển sang chế độ ăn Địa Trung Hải hoặc tăng cường thực phẩm có nguồn gốc thực vật đã được chứng minh là có hiệu quả. Ngoài ra, hạn chế thực phẩm siêu chế biến và thay vào đó là tăng cường thực phẩm nguyên chất như trái cây, rau củ và các loại hạt cũng rất quan trọng.
Việc duy trì hoạt động thể chất thường xuyên cũng giúp giảm nguy cơ mắc tiểu đường cũng như các bệnh mạn tính khác. Trong đó, đi bộ nhanh ít nhất 15 phút mỗi ngày là một hình thức vận động đơn giản mà bạn có thể áp dụng.
